Zaterdag 24/09/2022

Brusselse bendeoorlogen dreigen uit de hand te lopen

Twintigtal jongeren gaan elkaar gewelddadig te lijf in de Marollen

Voor de tweede keer is een wraakactie tussen twee rivaliserende Brusselse bendes uitgemond in een bloedbad. Zaterdagochtend takelden zo'n twintig leden van vermoedelijk de Stuivenbergbende vier jongemannen van de Bagdadbende of '1210' toe met rake messteken. Een 23-jarig slachtoffer verkeerde even in levensgevaar, mogelijk blijft hij arbeidsongeschikt.

Door Marjan Justaert

BRUSSEL l 'Er is zeker sprake van copycatgedrag', analyseert referentiemagistraat Fabienne Ledure. 'Er woedt momenteel een verregaande machts- en territoriumstrijd tussen de bendes. Wij proberen die vicieuze cirkel te doorbreken door kort op de bal te spelen, maar er bestaat helaas geen hapklare oplossing.'

De aanleiding van de steekpartij zaterdagochtend op het Vossenplein in de Marollen is een ruzie op een verjaardagsfeest in de nabijgelegen Bloemistenstraat. Vier leden van Bagdad 1210 (de postcode van Sint-Joost-ten-Node) werden aangevallen door een twintigtal mensen die vermoedelijk deel uitmaken van de Stuivenbergbende uit Laken. Een van de vier slachtoffers ligt nog steeds zwaargewond in het ziekenhuis. Het Brusselse parket heeft nog geen aanhoudingen verricht, maar zet zijn onderzoek voort.

De jongste tijd zit het er wel vaker bovenarms op tussen de Brusselse stadsbendes. Eind juli werd Fekilini Lusufu, leider van de Versaillesbende, doodgestoken door een lid van 1140 uit Evere. De vermeende dader is inmiddels bij de kraag gevat in Zwitserland. "Beide wraakacties hebben op het eerste gezicht niets met elkaar te maken, maar het is duidelijk dat er een driftige strijd aan de gang is om macht te veroveren en territorium af te bakenen", verklaart Fabienne Ledure, referentiemagistraat bij het Brusselse jeugdparket en gespecialiseerd in stadsbendes. "Bendegeweld komt altijd in vlagen, het typische sneeuwbaleffect, zeg maar."

De cijfers over het aantal jeugdbendes in 'Bronxelles' (een van de bijnamen van Brussel in deze context) verschillen naargelang van de bron. Momenteel zijn er volgens Ledure "tussen tien en vijftien grote bendes" actief. "Ze begeven zich allemaal op het criminele pad, maar de delicten 'in de buitenwereld' blijven doorgaans beperkt tot diefstallen. Het echte geweld gebruiken ze onder elkaar. Dikwijls is een bagatel al genoeg om agressief te worden. Als de bal eenmaal aan het rollen is, zitten ze in een vicieuze cirkel van actie en reactie."

De bendeleden komen uit alle lagen van de bevolking. Min-12-jarigen blijven een uitzondering, maar worden wel snel meegesleurd als broers of neven actief zijn in een bende. Fabienne Ledure ziet één grote constante: "Voor hen allemaal is de bende een manier om te leven. Het gaat hen niet alleen om de buit die bij een diefstal gevangen kan worden, ze identificeren zich met de bende. Ze onderscheiden zich voor de bende maar ook dankzij de bende. Behalve een crimineel fenomeen zijn stadsbendes dus ook een sociologisch fenomeen. De aanpak ervan kan maar slagen als er op diverse vlakken gewerkt wordt."

In maart dit jaar werden vijf leden van de Afrikaanse bende Black Wolves veroordeeld tot celstraffen van zes maanden tot dertien jaar voor de moord op de Congolese leider van de concurrerende bende Finest. "Met die strenge straffen wilden we een voorbeeld stellen, maar voorlopig pikken ze de boodschap niet op. Als er een rivaal voor hun neus staat, denken ze niet aan lange gevangenisstraffen maar alleen aan wraak. Nu, dodelijk geweld blijft een uitzondering, omdat de Brusselse bendes vooral steekwapens op zak hebben, en weinig vuurwapens", weet de magistraat.

Voor het Brusselse parket is bendegeweld een van de topprioriteiten. Door kort op de bal te spelen en geen delict te tolereren hopen ze het geweld in te dijken. Ledure: "We hebben een veel beter zicht op de bendes dan een aantal jaren geleden. We kennen de leden en de samenstellingen, en slagen er doorgaans snel in om te identificeren. Maar de aanpak is een werk van lange termijn: een deel van de oude garde zit momenteel immers achter de tralies. Op een dag komen ook zij vrij. Als we hen aan hun lot overlaten en alleen werken met de jongens op straat, riskeren we dat ons werk een maat voor niets wordt."

Referentiemagistraat Fabienne Ledure:

Vaak is een bagatel genoeg om agressief te worden. Als de bal eenmaal aan het rollen is, zitten ze in een vicieuze cirkel van actie en reactie De jongeren identificeren zich met de bende. Ze onderscheiden zich voor de bende maar ook dankzij de bende. Behalve een crimineel fenomeen zijn stadsbendes dus ook een sociologisch fenomeen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234