Donderdag 23/05/2019

Brexit

Britse economie luidt noodklok om brexit

Een vrachtwagen verlaat de Honda-fabriek in het Britse Swindon. De Japanse autobouwer sluit zijn vestiging. Beeld AFP

De Japanse autofabrikant Honda sluit zijn fabriek in het Britse Swindon. Zowat 3.500 werknemers verliezen hun baan. Het Britse bedrijfsleven waarschuwt dat de onzekerheid over de brexit buitengewoon veel schade aanricht.

Na enkele dagen van geruchten heeft de Japanse autofabrikant Honda dinsdag het nieuws bevestigd: het sluit tegen 2021 zijn enige fabriek in het Verenigd Koninkrijk. De Britse Honda-fabriek staat in Swindon en produceert jaarlijks zowat 160.000 Honda Civics. 90 procent daarvan wordt op het Europese vasteland verkocht. Het is ook de enige Honda-fabriek in Europa. Er werken 3.500 mensen, die bijgevolg hun baan verliezen. Maar het banenverlies zal nog een pak groter zijn, want bij diverse toeleveringsbedrijven werken nog eens duizenden mensen. Honda zei ook dat het zijn fabriek in Turkije zal sluiten, waar het 1.100 mensen tewerkstelt en ongeveer 50.000 auto’s per jaar produceert, waarvan 20 procent wordt geëxporteerd naar Europa.

“Deze beslissing heeft niets met de brexit te maken”, zei Takahiro Hachigo, de topman van Honda, op een persconferentie in Tokio. Ian Howells, Honda’s topman in het Verenigd Koninkrijk, vertelde de Britse openbare omroep BBC dat de beslissing is ingegeven door “ongekende veranderingen in de industrie”, met name de omslag richting elektrische voertuigen.

Analisten achten diverse factoren verantwoordelijk voor de hakbijl. Daarbij mag de beklemmende onzekerheid omtrent de brexit zeker niet worden vergeten. Maar ook de nieuwe handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en Japan, met lagere importtarieven tegen 2017, en de verslechterende marktomstandigheden in Europa zouden een belangrijke rol hebben gespeeld. Een vakbondsman die de werknemers in de auto-industrie vertegenwoordigt, noemt de sluiting een “vernietigende klap” voor de Britse industrie.

‘Veel schade’

Dat in het Verenigd Koninkrijk de voor- en tegenstanders van de brexit over elkaar zouden vallen om het debacle te gebruiken in hun eigen verhaal, stond in de sterren geschreven. Toch blijft de nakende harde brexit als een donkere schaduw over de Britse economie hangen.

Het Honda-nieuws volgt op een stroom waarschuwingen van het Britse bedrijfsleven dat de onzekerheid over de brexit buitengewoon veel schade aanricht. Het is de bedoeling dat de Britten op 29 maart uit de EU stappen. Het dreigt uit te lopen op een brexit zonder sluitend akkoord tussen de Britten en de Europese Unie over de handelsrelatie.

Veel bedrijven zijn bang dat het op chaos uitloopt, omdat exporteren en importeren zonder goede afspraken moeilijker en duurder wordt. Voor de auto-industrie is een ongehinderde aanvoer van onderdelen uit het Europese vasteland van levensbelang.

Verschillende bedrijven herbekijken dan ook hun positie in Groot-Brittannië. Zo lieten eerder de elektronicaconcerns Panasonic en Sony weten dat ze verhuizen. Automaker Nissan zag om dezelfde reden af van zijn plannen om zijn X-Trail-SUV’s in het Britse Sunderland te gaan bouwen. Ford zei vorige week dat een brexit zonder afspraken ‘catastrofaal’ zal zijn voor de Britse auto-industrie en ook voor de Ford-activiteiten in het VK. Ook Toyota en Jaguar Land Rover waarschuwen voor de gevolgen van een ‘no deal’-brexit.

Het vertrek van Honda zal de eerste sluiting van een autofabriek zijn sinds Peugeot in 2007 de luiken van zijn fabriek nabij Coventry dichtdeed. The Financial Times schrijft dat de sluiting van de Honda-fabriek slechts het voorlopig laatste slechte nieuws is voor een sector die wordt beschouwd als een baken van de Britse industrie.

“De tijd is bijna op, en het is nu essentieel dat het theater in het parlement eindigt”, zegt David Bailey, professor in industriële strategie aan de Aston University, in de zakenkrant. “Het is een grote schok, maar het is geen verrassing. Velen van ons waarschuwen al enkele jaren voor de risico’s van de brexit voor de Britse auto-industrie. Het einde van de site in Swindon is daar het duidelijkste bewijs van.”

‘Wie volgt?’

De aandacht zal nu uitgaan naar andere autofabrieken die mogelijk gevaar lopen als de economie verslechtert of als de handel tussen Groot-Brittannië en de Unie wordt gehinderd door douanecontroles en tarieven. De Vauxhall-fabriek in Ellesmere Port in Cheshire, die het Astra-model produceert, wordt als kwetsbaar beschouwd. Zijn Franse eigenaar, PSA Group, zal in 2020 een beslissing over haar toekomst nemen. Toyota waarschuwde dat de vestiging in Burnaston in Derbyshire, waar 2.500 mensen werken, tijdelijk kan worden gesloten als Groot-Brittannië de EU zonder een deal verlaat, omdat ze niet meer aan onderdelen zal geraken.

Patrick Renard, voorzitter van het Europese werknemersplatform van Honda en vakbondsman van de christelijke bediendebond LBC, is op korte termijn niet ongerust voor de verschillende vestigingen van Honda in België. “Maar we verwachten dat de autoverkoop van Honda in Europa blijft dalen, en dat er dus gevolgen voor de werkgelegenheid zullen zijn.” 

In België telt Honda een achthonderdtal werknemers, zegt de vakbondsman. In Gent is het belangrijkste logistieke centrum van Honda voor Europa gevestigd, goed voor een vijfhonderdtal banen. In Aalst bevinden zich een logistiek centrum voor wisselstukken en onderdelen, en het Europese hoofdkwartier voor de verkoop van accessoires. De Benelux-verkoopszetel tot slot ligt in Zellik.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.