Dinsdag 29/11/2022

Britse bouwvakkers richten zich tegen collega's uit andere lidstaten Europese Unie

Nationalistische stakingsgolf rolt over Groot-Brittannië

De economische crisis zorgt voor een nationalistische en protectionistische reflex bij Britse werknemers uit de energiesector. Voor de tweede werkdag op rij legden duizenden arbeiders het werk neer uit protest tegen de tewerkstelling van onderaannemers uit andere EU-lidstaten.

door maarten rabaey

Londen l De sfeer is grimmig. Op de bouwwerf van een Totalraffinaderij konden Italiaanse en Portugese bouwvakkers de voorbije dagen hun boothotel niet verlaten uit vrees voor vijandige reacties.

De wilde stakingsgolf begon vrijdag. Drieduizend werknemers van elf olieraffinaderijen uit Engeland, Wales en Noord-Ierland legden toen het werk neer. Ze protesteerden tegen de toewijzing van contracten aan een Italiaanse onderaannemer op een bouwwerf voor een nieuwe ontzwavelingsinstallatie voor de Lindsey-olieraffinaderij van Total in North Killingholme, aan de riviermonding van de Humber in North Lincolnshire.

De acties namen gisteren in heel het land uitbreiding. Werknemers van aannemers op de nucleaire site van Sellafield in Cumbria, de Heyshamkerncentrale in Lancashire en de Staythorpekrachtcentrale nabij Newark in Nottinghamshire sloten zich aan bij de protesten tegen de aanwerving van arbeiders uit andere EU-lidstaten.

Momenteel zijn op de Totalsite al een driehonderdtal Portugese en Italiaanse arbeiders ter plaatse. Omdat nabij hun werkplek gisteren duizend betogers demonstreerden werden ze uit veiligheidsoverwegingen verzocht in hun boothotel te blijven in de nabijgelegen dokken van Grimsby. De situatie in de haven en het naburige Immingham werd in de krant The Guardian door een van de Britse werknemers van de raffinaderij beschreven als "explosief en onaangenaam". Hij zei dat dat leden van de uiterst rechtse partij British National Party (BNP) het thema uitbuitten en dat het gerucht de ronde deed dat sommige extremisten 'in de bars naar Italianen zochten'.

"Het is weerzinwekkend", zei de man. "Het zijn respectabele mensen die naar hier kwamen om te werken, net zoals veel van onze mensen ook naar ginds trekken om hetzelfde te doen." Vakbondsbronnen verklaarden dat de emoties ook op andere sites "extreem hoog" opliepen.

'Sociale dumping'

De wilde staking werd gecoördineerd via gsm, sms-berichten en onlinefora. De vakbonden waren aanvankelijk niet officieel bij de organisatie betrokken maar kregen van de stakers gisteren wel een mandaat om te onderhandelen. Derek Simpson, leider van Unite, dat 2 miljoen werknemers uit de transport- energie- en openbare sector vertegenwoordigt, eiste gisteren dat de Britse regering het 'probleem' in Lindsey onmiddellijk oplost door 'eerlijke kansen te geven aan Britse arbeidskrachten om aan de aanbesteding te werken'.

Unite eist dat een wettelijk precedent van het Europees Hof van Justitie wordt genegeerd, dat werkgevers het recht geeft om de lat voor lonen en arbeidsvoorwaarden voor onderaannemers uit andere EU-lidstaten lager te leggen dan die van lokale werknemers.

Simpson haalde scherp uit naar de Britse regering, die volgens hem een oog dichtknijpt voor deze 'sociale dumping'. "De regering krijgt geen vat op de fundamentele thema's. Het probleem zijn niet de werknemers van andere EU-lidstaten, het gaat ook niet om buitenlandse aannemers die hier aanbestedingen winnen, het probleem is dat de werkgevers de Britse arbeidskrachten uitsluiten om te solliciteren voor deze contracten."

De regering van Gordon Brown veroordeelt de acties. Minister van Ondernemingen en gewezen EU-commissaris Peter Mandelson riep op de staking meteen te beëindigen. "Door protectionisme kan de recessie omslaan in een depressie." Mandelson benadrukte dat de EU-wetgeving bedrijven toestaat om werk in onderaanneming uit te besteden aan bedrijven die het "best geschikt" zijn.

De EU-Commissie noemt 'de interne markt momenteel ons beste platform om een hoog werkgelegenheidsniveau te behouden'. "Alle bewijs van crisissen uit het verleden toont aan dat het ogenblik waarop men grenzen sluit voor elkaar, iederéén uiteindelijk armer zal zijn en minder werkgelegenheid zal hebben", zei een Commissiewoordvoerder gisteren.

Boycots en blokkades

Total zelf zegt een "eerlijk en competitief aanbestedingsproces" te volgen "waarbij de Britse en Europese wetgeving wordt gerespecteerd". Volgens de oliemultinational bestaat de meerderheid van de vijfhonderd permanente werknemers in North Killingholme uit lokale arbeidskrachten en stelt hun investering van 200 miljoen pond in de raffinaderij net de toekomst van deze werkgelegenheid veilig. Het bedrijf ontkent ook dat er een loonverschil is tussen Italianen en Britten.

De actievoerders dreigen niettemin met een nationale protestbetoging tegen buitenlandse arbeidskrachten, een boycot van Totaltankstations en een blokkade van krachtcentrales als op hun eisen niet wordt ingegaan. Premier Brown maant nu tot kalmte. "Dit is niet de juiste houding en ze is niet verdedigbaar."

Maar de vakbonden herinneren Brown aan zijn toespraak op het Labourcongres van 2007. Daar beloofde de sociaaldemocraat "Britse jobs voor Britse werknemers", een slogan die nu gebruikt wordt op de website van de uiterst rechtse BNP.

Uiterst rechtse BNP probeert politieke munt te slaan uit ongenoegen bij arbeiders

n Betogers voeren actie bij de olieraffinaderij van energiereus Total in Lindsey, Noord-Engeland. De sfeer is bijwijlen 'explosief en onaangenaam'.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234