Zondag 27/11/2022

Boulevardklucht oogst boegeroep

da ponte in sante fe

Voor zijn nieuwe theaterstuk heeft het Oostenrijkse enfant terrible Peter Turrini de brug geslagen tussen Salzburg (in de figuur van Mozarts librettist Lorenzo da Ponte) en zichzelf (zijn identificatie met het hoofdpersonage is manifest, al was het maar omdat dat zich in het stuk verbergt achter de brandyflessen). Da Ponte in Santa Fe lijkt een eigenaardige titel maar hij refereert aan historische feiten. De librettist overleefde Mozart twee generaties en stierf na vele omzwervingen arm en vergeten in Amerika. Daar vinden we hem terug als brandyverkoper in een tot operahuis omgebouwde saloon, waar een bewerking van Mozarts (en zijn) Don Giovanni op het programma staat. Het toneel toont de foyer van het operahuis; de zaal waar de opera speelt bevindt zich achter een dubbele vleugeldeur, die door twee kleerkasten, Castor en Pollux, wordt bewaakt. Wanneer de deur openzwaait, hoor je iets luider de kelende zangers en het gereduceerde, niet al te juist spelende orkestje. Terwijl zich op het toneel de eigenlijke handeling afspeelt (waar Da Pontes vrouw, de operadirecteur, een garderobeneger en een jong meisje dat graag zangeres zou worden maar misbruikt en tot hoer gemaakt wordt de hoofdrollen in spelen en een joodse bandiet zich even als Mozart voordoet), loopt parallel daarachter onzichtbaar Mozarts opera af. Pas voor de (in eerste instantie door Da Ponte verijdelde) finale met de hellevaart van Don Giovanni komt het operagebeuren op de voorgrond.

Dat parallellisme is een huzarenstukje, dat maar zelden het tempo van het stuk in gevaar brengt. Dat pleit voor het grote metier van Peymann. Het lijkt ook de wrange, soms scabreuze humor van vele scènes niet in de weg te staan. Die zijn Turrini's grote sterkte. Naast het optreden van de valse Mozart is dat van de zanger Garcia, die de diepere gelijkenis tussen een tenor en een schapenkop heeft ontdekt, een hoogtepunt.

Vanwaar dan het boegeroep en de vernietigende kritiek? Die richtten zich wellicht vooral tegen Peymanns regie, die op het triviale af conventioneel is. Misschien wilde hij ons de triestige afgang van Da Pontes bevlogen theaterkunst realistisch kenbaar maken. Het zichtbare resultaat is echter veeleer dat van een boulevardklucht van veertig jaar geleden. In die zin is deze opvoering ondanks een aantal sterke acteerprestaties van de leden van het Berliner Ensemble een mislukking. (SM)

Mislukte opvoering ondanks sterke acteerprestaties

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234