Vrijdag 18/10/2019

Brexit

Boris Johnson zet alles op alles met vechtkabinet

Kersvers premier Boris Johnson. Beeld Photo News

De Britten hebben een waar vechtkabinet gekregen. In zijn eerste uren als premier heeft Boris Johnson vrijwel alle ‘May-ministers’ weggestuurd om plaats te maken voor Borista’s. Volgens politieke waarnemers is dit een ‘Dood of de Gladiolen’-bestuur, niet zozeer bedoeld om langdurig mee te regeren, maar wel om een vervroegde verkiezing mee te winnen.

Alle bewindslieden hebben een belofte moeten ondertekenen waarin staat dat ze desnoods akkoord gaan met een No Deal Brexit.

De drie belangrijkste kabinetsposten – de zogeheten Great Offices of State – gaan allemaal naar kinderen van migranten. Johnson benoemde Sajid Javid tot minister van Financiën, een zoon van een Pakistaanse migrant die rijk is geworden als bankier. De andere Britse Aziaat in het hart van de regering is Priti Patel, een Brexiteer die in 2017 door May was ontslagen als minister van Ontwikkelingshulp. Patel heeft zich in het verleden positief uitgelaten over herinvoering van de doodstraf. Zij krijgt nu de post Binnenlandse Zaken.

Een andere oude bekende is voormalig Brexit-minister Dominic Raab, die nu zijn geluk mag beproeven op Buitenlandse Zaken. Raab was een van de rivalen van Johnson voor het leiderschap van de partij en staat bekend als een hardliner op Brexit-gebied. Tijdens de campagne vertelde hij veel over zijn vader, die als zesjarige met zijn joodse ouders uit Tsjechië naar Engeland was gevlucht na het Verdrag van Munchen waarmee Hitlers verovering van Sudetenland werd gedoogd.

Raab neemt de plaats is van Jeremy Hunt, die werd ontslagen nadat hij geweigerd had om minister van Defensie te worden. Het doek viel ook voor ministers die Hunt hadden gesteund, waaronder de Brexiteers Liam Fox en Penny Mordaunt. Johnson eist absolute loyaliteit van zijn team. De enige echte Remainer in het kabinet is Johnson’s jongere broer Jo, die het departement van Bedrijfsleven, Energie en Industriële Strategie heeft gekregen. Deze Johnson is voor een tweede referendum.

Johnson heeft zijn oude rivaal Michael Gove weggehaald van Landbouw, Visserij en Klimaat. In plaats daarvan moet Gove als minister zonder Portefeuille sturing geven aan de top van de ambtenarij. De gedegen Stephen Barclay blijft op het Brexit-ministerie, terwijl de invloedrijke Gavin Williamson, de sluwe mannetjesmaker, Onderwijs mag doen. De belangrijkste man achter Johnson is zijn adviseur Dominic Cummings, de uitgekookte Brexit-strateeg. Het geeft aan dat Johnson alles op alles zet.

Motie van Wantrouwen

Opvallend was dat hij amper baantjes heeft gegeven aan leden van de European Research Groep, de Spartanen onder de Brexiteers. Alleen hun leider kreeg een topfunctie. De even populaire als ouderwetse Jacob Rees-Mogg wordt Leader of the House. Dit lid van het kabinet beheert de agenda van het Lagerhuis. Verwacht wordt dat er flinke woordenwisselingen gaan ontstaan tussen Rees-Mogg en de EU-gezinde, activistische Lagerhuisvoorzitter John Bercow.

Met deze keuze heeft Johnson de hoop opgegeven beide vleugels van de Conservatieve Partij bijeen te brengen. Dat bleek uit de reacties. Nick Boles, een Conservatief die de fractie eerder dit jaar gedesillusioneerd verlaten heeft, beweerde dat ‘Thatcher-idolaten, libertariërs en No Deal Brexiteers de controle hebben overgenomen’. Anderen spraken over een reünie van de Vote Leave-campagnegroep die het EU-referendum drie jaar geleden onverwacht had gewonnen.

Donderdagochtend komt het nieuwe kabinet voor het eerst bijeen in Downing Street en later op de dag zal Johnson zijn Lagerhuisdebuut als premier maken. De Liberaal-democraten, die de uitslag van het referendum naast zich neer willen leggen, zouden liefst nu al een motie van wantrouwen indienen, maar zijn afhankelijk van oppositieleider Jeremy Corbyn. De socialist doet geheimzinnig over het moment waarop hij deze optie gaat gebruiken. Eind deze week begint het zomerreces.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234