Zaterdag 28/11/2020

InterviewVerkiezingen VS

Björn Soenens en Greet De Keyser: ‘Het kan een electoraal bloedbad worden voor Trump’

Beeld rv

Wie staat de komende vier jaar aan het roer van the greatest country in the world? Dat is de vraag die ons de komende weken zal bezighouden. Meer dan enige andere, meer dan ons lief is, meer dan ‘Wie is Eveline?’ Maar minder dan dat ze Greet De Keyser (57) en Björn Soenens (52) bezighoudt, onze Amerikawatchers in goede en kwade dagen.

Greet De Keyser zit thuis in Alexandria, Virginia, niet ver van haar speeltuin Washington D.C., en kijkt uit over haar tuin. Het weer is zacht, 20 graden, maar daar kan ze amper van genieten, want de boog staat gespannen. Samen met VTM-collega Romina Van Camp heeft ze net haar planning voor de laatste rechte lijn van de presidentscampagne gemaakt.

Björn Soenens bevindt zich in Yuma, Arizona, een stoffig stadje in de bloedhete Sonorawoestijn, pal op de grens met Mexico. Hij gaat er kijken naar het stuk grensmuur dat Donald Trump heeft laten bouwen. Hij is net wakker, het is 39 graden, zijn cowboylaarzen liggen nog onder het bed.

Een glazen bol heeft geen van beiden binnen handbereik op het moment dat we bellen. Maar een cocktail van terreinkennis, anciënniteit en goklust maakt veel goed.

Laten we een weddenschap afsluiten met jullie correspondentschap als inzet. Wie wordt de volgende president van de Verenigde Staten: Donald Trump of Joe Biden?

De Keyser: “Had je me die vraag in het begin van het jaar gesteld, zou ik gegokt hebben op Trump. Nu durf ik daar mijn hand absoluut niet meer voor in het vuur te steken. Al zit de kans er nog altijd in.”

Soenens: “Vier jaar geleden hebben we met de Amerikawatchers van de VRT een gelijkaardige weddenschap afgesloten. Ik ben daar als winnaar uitgekomen. Ik had gewed dat Trump minder stemmen zou halen dan Hillary Clinton, maar dat hij het kiescollege zou winnen en dus president van de VS zou worden. Nu zeg ik: het kan een electoraal bloedbad worden voor Trump, maar helemaal zeker is dat niet.”

Nagenoeg alle peilingen voorspellen een overwinning van Biden.

De Keyser: “Dat was vier jaar geleden ook zo: omzeggens alle peilers waren er vrijwel zeker van dat Clinton zou winnen. Ik let dus niet meer alleen op de peilingen, ik kijk ook naar het enthousiasme dat de campagnes al dan niet teweegbrengen. Daarom heb ik vier jaar geleden, in weerwil van wat de peilingen lieten uitschijnen, herhaaldelijk gezegd dat Trump echt wel kans maakte. Omdat ik zag hoe groot het enthousiasme voor zijn campagne was, zowat overal in het land.

“Nu was dat aanvankelijk weer zo. Trump lijkt zijn aanhang te behouden. Voor zijn trouwe supporters kan hij niks verkeerd doen. Zelfs de show die hij opvoert rond zijn coronabesmetting, kunnen ze smaken. Maar vooral: de uitstraling van de Biden-campagne was in het begin uiterst pover. Biden kwam bijna niet buiten, en als hij dat toch eens deed, was dat voor een heel beperkt publiek en met social distancing, waardoor de stemming allesbehalve uitgelaten was. Hij gaf geen interviews aan grote tv-zenders, hij zocht de grote podia niet op, hij deed alles coronaveilig. Ik dacht: dit gaat niet goed. Maar Biden heeft zich de jongste weken herpakt. Al ligt dat misschien vooral aan het feit dat Trump heel wat kiezers tegen de schenen heeft geschopt.”

Soenens: “Door het Amerikaanse kiessysteem moet je de situatie altijd staat per staat bekijken. De kandidaat die 50 procent plus 1 haalt, wint alle kiesmannen van die staat. De kiesmannen van alle vijftig staten vormen samen het kiescollege. Wie een meerderheid haalt in het kiescollege, wordt president. Dus of Biden nu 4 procent voorligt in de nationale peilingen of 12 procent, maakt helemaal niets uit. Of hij nu 60 procent of 100 procent haalt in Californië evenmin: 51 procent is genoeg. De verkiezingen worden gewonnen of verloren in de swing states, de strijdstaten, waar het altijd nipt is tussen Republikeinen en Democraten. Wisconsin, Ohio, Minnesota, Pennsylvania, Florida, Arizona: dáár zal het beslist worden.”

Greet De Keyser.

De Keyser: “Trump zou nu op de terugweg zijn in een aantal strijdstaten. In Florida lag hij twee maanden geleden nog voor op Biden, nu is het een strijd op het scherp van de snee, met zelfs al een kleine voorsprong voor Biden. Dat kan een veeg teken zijn.”

Soenens: “Als correspondent loop, rijd en reis je rond om de stemming in het land te peilen met je ogen en oren. Dan zie en hoor je dat het tij lijkt te keren, ten nadele van Trump. Vier jaar geleden was hij de kandidaat die stond voor een radicale breuk met het verleden. Hij was nieuw, hij was verrassend, hij was ontwrichtend. Veel Amerikanen hebben om die reden een gokje op hem gewaagd.

“Vier jaar later is Trump nog steeds de grote ontwrichter, de man die de boel continu op stelten zet, maar nu zit zijn land midden in een epidemie. De manier waarop hij die heeft aangepakt – of níét heeft aangepakt, want hij blijft corona minimaliseren – wordt hem met name door de oudere bevolkingsgroepen niet in dank afgenomen. Dat zie je ook als je kijkt naar de bevragingen van specifieke doelgroepen. Plots ligt Trump 20 procent achter op Biden in de groep van de oudere kiezers.”

De Keyser: “Of neem de vrouwen uit de middenklasse in de voorsteden, een bevolkingsgroep die altijd plichtsgetrouw gaat stemmen. Die lijken ook steeds meer voor Biden te kiezen.”

Ligt dat uitsluitend aan Trumps ontkenning van de coronacrisis?

De Keyser: “De mensen zijn dat voortdurende gestook van Trump beu. Dat voel je heel erg, over de partijgrenzen heen. Het eerste tv-debat tussen hem en Biden is volgens mij ook een keerpunt geweest. Trump die categoriek weigerde het debat zelfs maar te laten beginnen, door Biden voortdurend te onderbreken en de hele tijd te staan schelden: veel mensen hebben daar genoeg van. Ze willen terug naar een normaal leven, in een normaal land. Ze willen hun Amerika terug, waar iedereen zijn mening mag hebben, zonder dat hij of zij daarvoor wordt uitgemaakt of aangevallen – figuurlijk of zelfs fysiek.”

Soenens: “Volgens mij heeft covid-19 alles doen kantelen. Trumps aanpak zat van meet af aan verkeerd, maar twee weken geleden, nadat hij zelf ziek was geworden, heeft hij een historische kans gemist. Toen had hij tegen zijn aanhangers kunnen zeggen: ‘Komaan, mannen, laten we vanaf nu toch maar allemaal een mondmasker dragen en een aantal elementaire veiligheidsvoorschriften in acht nemen, want geloof me: covid-19 is niet om te lachen.’ Hij had zijn toon kunnen milderen, twijfelaars kunnen terugwinnen. Helaas, andermaal is gebleken dat hij daar karakterieel niet toe in staat is.

“Trump slooft zich uit voor de mensen die hem openlijk hun liefde betuigen, maar beschouwt alle anderen als zijn vijanden. Vergis je niet, zijn aanhang is groot: grof geschat nog altijd 40 procent van de kiezers. Maar als die andere 60 procent resoluut voor Biden kiest – en die mogelijkheid bestaat – dan wordt het een landslide voor de Democraten en een historische nederlaag voor de Republikeinen.”

Is de entertainmentfactor uitgewerkt? Zal Trump ten onder gaan aan zijn overexposure?

De Keyser: “Ja, als hij ten onder gaat, zal hij dat voor een goed stuk aan zichzelf en zijn agressieve, confronterende stijl te danken hebben. Nu de sterren niet meer zo goed staan voor hem, zijn er steeds meer Republikeinen – mensen uit zijn eigen partij – die zeggen: ‘Zo kan het niet langer.’

“Voor HLN.be heb ik net een videodagboek gemaakt over The Lincoln Project. Dat is een groep Republikeinse verkiezingsstrategen die Trump uit het Witte Huis wil om de eigen partij te redden. Zij vinden dat hun partij een MAGA church is geworden (de kerk van ‘Make America Great Again’, red.), een verkapte sekte waar je genadeloos wordt buitengegooid als je de grote goeroe niet blindelings volgt. Zij moedigen hun mensen nu echt aan om voor Biden te stemmen. Dat is ongezien.”

Joe Biden.

NAAR EEN BLOEDBAD

Zijn de Republikeinen zich al aan het voorbereiden op het post-Trump-tijdperk?

De Keyser: “De weduwe van John McCain, de overleden Republikeinse senator, heeft een filmpje gemaakt waarin ze iedereen oproept om voor Biden te stemmen. De hele familie Bush heeft al openlijk gezegd dat ze voor Biden zal stemmen. De vraag zal zijn of hun aanhangers – allemaal traditionele, conservatieve Republikeinen – dat over hun hart zullen krijgen, of dat ze op 3 november wijselijk thuisblijven.”

Soenens: “Ted Cruz, de bekende oerconservatieve senator en ex-presidentskandidaat, heeft onlangs gezegd dat de Republikeinen zich misschien wel moeten voorbereiden op een bloedbad zoals in 1974, toen Richard Nixon moest opstappen na het Watergateschandaal en de Democraten bij de verkiezingen die volgden álle machtsvehikels in handen kregen: het presidentschap, de Senaat én het Huis van Afgevaardigden. Sommige Republikeinen beginnen zich te distantiëren van Trump, doodsbang als ze zijn om niet herkozen te worden in het Congres.”

Zijn er elementen die in Trumps voordeel spelen?

De Keyser: “Ja, veel mensen vinden Biden geen sterke figuur. Een redenering opbouwen is al niet zijn sterkste wapen, en met een Trump tegenover zich zal dat nog veel moeilijker zijn. Dat hebben we tijdens het eerste debat gezien: je had op een gegeven moment echt te doen met de man.

“De Trump-campagne is ook nog een versnelling hoger geschakeld: Biden verpersoonlijkt voor hen nu het socialistische gevaar. En socialisme, dat is en blijft hier een scheldwoord. Er zijn effectief onderstromen in de Democratische partij die Biden meer naar links duwen, terwijl Amerika daar absoluut niet klaar voor is. Trump weet dat als geen ander. Ook gewone, weldenkende mensen – absoluut geen Trump-adepten – vragen zich af of Biden sterk genoeg zal zijn om weerstand te bieden aan figuren als Alexandria Ocasio-Cortez, het jonge linkse boegbeeld van zijn partij. En er zijn ook opvallend veel mensen die nog niet weten voor wie ze gaan stemmen. Dat wijst niet op een groot enthousiasme voor Biden.”

Barack Obama schijnt ooit gezegd te hebben: ‘Onderschat nooit Joe’s gave om de zaken alsnog te verknoeien.’ Wat kan er nog mislopen voor Biden?

De Keyser: “Hij is 77 jaar. Zijn gezegende leeftijd is een niet te onderschatten factor. Hij zou door de knieën kunnen gaan met de finish in zicht.”

Soenens: “Biden lijkt me een pak minder kwetsbaar dan Hillary Clinton vier jaar geleden. Haar kon Trump demoniseren. Clinton had een zekere zelfvoldaanheid en arrogantie over zich, waardoor ze ook in eigen kring omstreden was. En ze was neerbuigend tegenover Trumps kiezers, die ze wegzette als deplorables.

“Trump heeft bij de Oekraïense president Zelensky een onderzoek willen bestellen naar de zakelijke activiteiten van Bidens zoon Hunter in dat land, maar dat is mislukt. Misschien komt Rudolph Giuliani, de ex-burgemeester van New York en de chef van Trumps dirty tricks-departement, nog met iets, zoals hij onlangs nog probeerde met mails die hij bezorgde aan The New York Post (die moesten bewijzen dat Hunter Biden betrokken was bij fraude in Oekraïne, red.). Maar ik denk dat het niet meer gaat pakken. Biden is in de ogen van velen just a nice guy die geen kwaad in de zin heeft. Ik heb hem verscheidene keren ontmoet, en zo komt hij ook over: nonkel Joe, minzaam en sympathiek. Je verwacht weinig van hem, er gaat geen onweerstaanbare charismatische kracht van hem uit, maar misschien is dát wat de Amerikanen nu nodig hebben. Na acht jaar Obama, de man van de inspirerende speeches die de torenhoge verwachtingen nooit kon inlossen, en na vier jaar van permanente ontwrichting met Trump, komt nu Mister Boring het toneel op geschuifeld.”

Wie is de ware Joe Biden? Een conservatief die dat handig weet te verstoppen, of een progressieveling in schaapsvacht?

De Keyser: “Geen van beide. Hij is een echte centrumdemocraat, een man van het midden. Hij wil wel meestappen in een Green Deal, maar niet in die van Ocasio-Cortez. Hij wil de belastingen wel verhogen, maar niet voor wie minder dan 400.000 dollar per jaar verdient. Hij zal wel meegaan in een voorstel om de regionale universiteiten zo goed als kosteloos te maken, maar hij is niet bereid om dat ook te doen voor de Ivy League-universiteiten die de elites van de toekomst opleiden.”

Soenens: “Amerika heeft een grote make-over nodig, een ingrijpende restauratie met diepgaande hervormingen. Als Biden president wordt, moet hij de ongelijkheid aanpakken, de ziekteverzekering regelen en de schulden van de mensen verlichten, waaronder de studieleningen, die voor velen een levenslang blok aan het been zijn. Iemand als Bernie Sanders (Bidens tegenkandidaat voor de Democratische nominatie, red.) is daar misschien beter op voorbereid, maar hij wordt ook door veel mensen gezien als een ontwrichter die weer zou zorgen voor polarisering. Biden is de ultieme antipolarisator.”

Donald Trump.

Verwachten jullie nog een october surprise?

Soenens: “We hebben er al twee gehad: het eerste debat, die beschamende scheldpartij die Trump niet in dank lijkt te worden afgenomen, en dan Trump die zelf besmet raakte met het virus.

“Eigenlijk was er nog een derde: de onthulling door The New York Times dat Trump de afgelopen jaren nauwelijks belastingen heeft betaald. Je zou denken dat zoiets gevoelig ligt bij Amerikanen die moeite hebben om de eindjes aan elkaar te knopen, maar op de aanhang van Trump heeft die onthulling amper indruk gemaakt. Ze kwam van The New York Times, de president heeft gezegd dat het niet waar is, en dus geloven ze het niet. Het klimaat dat Trump heeft gecreëerd door systematisch de feiten en de wetenschap in vraag te stellen en de instituties te ondermijnen – het gerecht, de FBI, zijn eigen inlichtingendiensten, en niet het minst ook de media – heeft ertoe geleid dat zijn aanhangers nu zowat alles willen geloven, behalve dat hun president hen voorliegt.”

Er zijn opvallend weinig meldingen van Russische pogingen om de verkiezingen te beïnvloeden.

De Keyser: “Dat wordt nu iets beter in de gaten gehouden door de CIA en de FBI. De FBI heeft vorige week nog een rapport vrijgegeven waarin staat dat buitenlandse ‘machten’ – Rusland, maar ook China – wel degelijk proberen tussen te komen in het verkiezingsproces, vooral met onlinecampagnes.”

Soenens: “Er wordt nog volop fake news geproduceerd. Je ziet soms vreemde dingen verschijnen op Amerikaanse websites en blogs die bij nader onderzoek gelinkt kunnen worden aan Russia Today of andere met het Kremlin gelieerde media. Sociale media als Facebook en Twitter schakelen nu iets meer factcheckers in, hoewel nog veel te weinig, en weren iets meer dubieuze advertenties.

“Naast mogelijke manipulatie en fraude is er nog iets: de pertinente onkunde bij de organisatie van de verkiezingen. De vijftig Amerikaanse staten doen dat elk op hun manier. Ik ken in New York iemand die twee stembrieven heeft gekregen: één op zijn vroegere adres in New Jersey, waar hij al lang niet meer woont, en één op zijn huidige adres. Dat is geen bewuste fraude, dat is gewoon onkunde. Men verwacht dat er misschien wel een miljoen stemmen ongeldig verklaard zouden kunnen worden. Er lopen nu al tweehonderd rechtszaken over dat soort gepruts. Het is toch onvoorstelbaar dat de grootste westerse democratie nog altijd geen verkiezingen kan organiseren?”

Gaan we op 3 november de uitslag al kennen?

De Keyser: “Dat is de grote vraag. In de grondwet staat dat de nieuwe president moet beëdigd worden op 20 januari 2021: dan móéten we het weten. Waar Trump nu op hoopt, is dat de uitslag zó nipt is in sommige staten, en dat er zo veel discussie over is, dat er een hertelling moet komen en dat de beslissing over de uitslag uiteindelijk bij het Hooggerechtshof belandt. Zoals in 2000, toen het ging tussen George W. Bush en Al Gore en de hertellingen in Florida de doorslag gaven. In het Hooggerechtshof zijn de conservatieven in de meerderheid. Trump alludeert voortdurend op zo’n scenario.”

Eigenlijk stelt hij nog vóór de verkiezingen de uitslag al in vraag?

De Keyser: “Hij zegt dat hij het niet vertrouwt dat er zo massaal per post gestemd wordt, dat er gefraudeerd kan worden, dat er stembrieven verloren kunnen gaan. Daar heeft hij een punt: de post werkt hier niet naar behoren. Maar dat is geen nieuw probleem. Stemmen per post is een oude traditie in staten waar mensen maar moeilijk tot bij de stembureaus geraken. In Washington bijvoorbeeld, in het noordwesten waar het doorgaans al stevig wintert in november, stemt buiten in de grote steden zoals Seattle nagenoeg iedereen per post. Trump heeft een reden om daar ongerust over te zijn, maar Biden heeft die net zo goed. Beide kampen houden een batterij advocaten stand-by en vliegtuigen vertrekkensklaar om in alle hoeken van het land onregelmatigheden te gaan vaststellen.”

Björn Soenens.

ONTKETENDE TRUMP

Dat brengt ons bij de ‘wat als’-vragen. Wat als Trump het haalt?

De Keyser: “Dan krijgen we een president die in zijn eigen waarheid wordt bevestigd en van de Amerikanen groen licht krijgt om zo voort te doen. Ik zie dan een Trump die zich nog radicaler opstelt, die nog veel minder bereid zal zijn om te overleggen met het Congres, en die iedereen de arm probeert om te wringen.”

Soenens: “Als Trump wint, zal hij moeten deliveren. Dat begint al meteen na de verkiezingen: dan staat de afschaffing van Obamacare op het programma van het Hooggerechtshof. Miljoenen Amerikanen dreigen hun ziekteverzekering te verliezen. Trump heeft al gezegd: ‘Ja, maar mijn verzekering zal veel beter zijn!’ Maar er is nog altijd geen plan, dus no way dat dat binnen de kortste keren in orde komt.

“En wat gaat er gebeuren met de rechtsstaat? Trumps justitieminister William P. Barr heeft al ongelooflijke dingen gedaan: veroordelingen van vrienden en ex-medewerkers van Trump ongedaan gemaakt, procureurs die onderzoek deden naar zijn zakelijke imperium ontslagen, klachten wegens seksuele aanranding tegen Trump naar het federale niveau getild, zodat er gratie kan verleend worden als hij ooit schuldig wordt bevonden... Gaat de democratische rechtsstaat verder uitgehold of zelfs ontmanteld worden tijdens een tweede ambtstermijn? De pessimisten zeggen: ‘Ja, want hij zal dan helemaal ontketend zijn en zich voor niets of niemand nog hoeven in te houden.’ Dan gaan de protesten van Black Lives Matter en anderen, die nu een beetje geluwd zijn, geheid opflakkeren. En als de helft van zijn bevolking op straat komt, heeft Trump een groot probleem: massale protesten die hij zelf heeft uitgelokt, kan hij niet op iemand anders steken.

“Er zijn ook optimisten die erop durven te speculeren dat Trump rustiger wordt tijdens een tweede termijn en niet meer van leer zal trekken tegen alles en iedereen, omdat hij toch niet meer herkozen hoeft te worden. Dat is koffiedik kijken. (lacht) Maar misschien zegt hij op een dag wel: ‘Ik ga de grondwet veranderen, want ik heb nog een derde termijn nodig om al mijn wilde plannen te realiseren.’ Nu kan een Amerikaans president maximaal twee ambtstermijnen van vier jaar zetelen, maar dat is niet altijd zo geweest, hè. De Democraat Franklin Roosevelt is vier keer na elkaar tot president verkozen. De Republikeinen hebben toen het initiatief genomen om er een limiet op te zetten.”

En wat als Biden wint?

De Keyser: “Dan zal het ervan afhangen of het een overdonderende overwinning is of een nipte. In dat laatste geval zal de Trump-campagne er alles aan doen om de resultaten in vraag te stellen. Trump heeft het al een aantal keren met zoveel woorden gezegd: ‘Als ik verlies, is er fraude in het spel.’ Alle blikken zullen vervolgens gericht zijn op wat er gebeurt op straat. Als Trump wint, zie ik Black Lives Matter onmiddellijk opnieuw in beweging komen. Als Biden wint, zullen extreemrechtse organisaties zich misschien manifesteren. Nadat begin oktober aan het licht kwam dat extreemrechtse milities een complot hadden beraamd om Gretchen Whitmer, de Democratische gouverneur van Michigan, te ontvoeren en te vermoorden, heeft een FBI-rapport binnenlands extreemrechts terrorisme ‘één van de grootste bedreigingen voor de nabije toekomst’ genoemd.”

Dus een nipte overwinning van Trump of Biden is een potentieel horrorscenario?

De Keyser: “Dat woord wil ik absoluut niet in de mond nemen. In sommige Europese media heeft men het nu al over een mogelijke burgeroorlog. Geloof me, zo ver zijn we nog lang niet.”

Soenens: “Je mag er toch niet aan denken dat je een situatie krijgt waarin de zittende president weigert het Witte Huis te verlaten, terwijl de straat het tafereel is van gewelddadige protesten? Dan zou het leger in principe kunnen tussenkomen. Gaan de generaals een coup plegen om de democratie te herstellen? In de US of A?

“Nu, ik vermoed dat het inderdaad niet zo’n vaart zal lopen. Trump zaait daar nu al onrust over, in de hoop dat de mensen in hem de bewaarder van law and order zullen zien.

“Maar er is nog iets dat zich kan voordoen: een fenomeen dat men hier de red mirage noemt (de 'rode luchtspiegeling', naar de kleur van de Republikeinen, red). Als het een nek-aan-nekrace wordt, zou het kunnen dat de tv-avond op 3 november eindigt met een lichte voorsprong voor Trump in verscheidene strijdstaten, terwijl Biden daar in werkelijkheid op kop ligt. Gewoon omdat er nog miljoenen stemmen moeten geteld worden. Er zijn staten waar men pas mag beginnen te tellen op de dag van de verkiezingen, terwijl een pak stembiljetten al weken binnen is via de post. Dat tellen kan dan nog dagen of weken duren, maar psychologisch is Trump dan de overwinnaar. Daarom hamert Biden erop dat zijn troepen alles uit de kast moeten halen en iedereen naar de stembus moeten jagen. De Democraten moeten niet gewoon winnen, nee, ze moeten een verpletterende overwinning behalen, zodat er geen discussie mogelijk is.”

En wat als nonkel Joe een comfortabele meerderheid haalt?

Soenens: “Dan zal hij niet langer nonkel Joe kunnen zijn, maar keihard beleid moeten voeren. Eerst zal hij per presidentieel decreet een groot aantal beslissingen van Trump moeten terugdraaien: opnieuw in de Iran-deal en opnieuw in het Parijse klimaatakkoord stappen, de normen voor CO2-uitstoot opnieuw verstrengen. Dat is het makkelijke deel.

“Daarna zal Biden zich moeten ontpoppen als een soort FDR, Franklin D. Roosevelt, van de 21ste eeuw: grote hervormingen op poten zetten, publieke werken aanvatten, de crisis aanpakken, massaal veel geld in de economie pompen. De minimumlonen zullen naar omhoog moeten, zodat de mensen die een baan hebben, of meerdere baantjes, in leven kunnen blijven. Alle Amerikanen zullen een deel van de koek moeten krijgen. Back to normal – lekker ontspannen na de permanente staat van overspanning onder Trump – zal niet pakken. Als Biden dat allemaal nalaat, dan zullen de Democraten over twee jaar, bij de tussentijdse verkiezingen voor het Congres, of ten laatste over vier jaar, bij de volgende presidentsverkiezingen, een ongekend pak slaag krijgen. En als hij echte hervormingen wil realiseren, dan zullen de Democraten nu álles moeten winnen: het presidentschap en een meerderheid in de Senaat én het Huis van Afgevaardigden. Anders kunnen de Republikeinen obstructie blijven voeren en krijgt Biden niets gedaan.”

Vertoont Trump intussen sporen van twijfel?

De Keyser: “Hij ziet zijn cijfers naar beneden duiken en weert zich als een duivel in een wijwatervat. Verliezen staat niet in zijn woordenboek, en zich bij een aangekondigde nederlaag neerleggen al helemaal niet. Terwijl veel Witte Huis-medewerkers en vooraanstaande Republikeinen besmet zijn met het coronavirus en in quarantaine zitten, gaat hij elke dag in een andere staat campagne voeren. Ongelooflijk.”

Soenens: “Ja, Trump is doodsbang en slaat dan ook wild om zich heen. Zijn campagnetempo is hels, om niet te zeggen moordend. Stel je voor dat hij opnieuw ziek wordt. Hij is 74. Hij hangt de sterke beer uit, maar hoe sterk is de beer in werkelijkheid nog?”

Er zijn mensen die zeggen: ‘Hij móét wel winnen, anders gaat hij failliet of belandt hij in de gevangenis. Of beide.’

Soenens: “Het ziet er niet zo lekker uit voor Trump als hij niet herkozen wordt. Er zijn de rechtszaken wegens vermeende financiële malversaties, de klachten wegens seksuele agressie, maar ook het feit dat hij binnen de vier jaar nog zowat 400 miljoen dollar (zo’n 339 miljoen euro, red.) bankschulden moet terugbetalen. Je kunt niet uitsluiten dat hij ooit voor één of meerdere van die zaken in de boeien wordt geslagen. En ik denk niet dat hij dan op de welwillendheid van zijn opvolger moet rekenen. Biden zal hem vast geen gratie verlenen voor zijn belastingmisdrijven.”

Houden jullie het zelf een beetje gezond?

De Keyser: “Ik heb nog nooit zo weinig gereisd in een verkiezingsjaar als nu. Dat is geen ramp, want als journalist van een klein land geraak je in deze coronatijden toch niet binnen bij de grote verkiezingsrally’s. Mijn VTM-collega Romina Van Camp en ik proberen onze tijd en energie slim te doseren, en in alles wat we doen, maakt corona deel uit van de overwegingen. Ik mag nu echt niet ziek worden, dat zou wél een ramp zijn.”

Soenens: “Ik neem enorme risico’s, dat moet ik toegeven. Ik was in juni in Tulsa, Oklahoma op de eerste grote Trump-rally na de corona-uitbraak. In het publiek zag ik Herman Cain zitten, de ex-presidentskandidaat van de Republikeinen – ik liep vrijwel langs hem heen. Twee weken later was die man dood, bezweken aan covid-19. Hij had het virus daar opgelopen. Mijn cameraman Daan en ik beschermen ons zo goed en zo kwaad als we kunnen, maar we zitten soms op drukke vliegtuigen, en op rally’s van Trump loopt het ook altijd vol mensen die weigeren een masker te dragen, of die ons de hand drukken of zelfs omhelzen, gewoon om die gehate journalisten eens flink op stang te jagen. Soms denk ik: het is slechts een kwestie van tijd.”

© Humo

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234