Dinsdag 01/12/2020

wonenBinnenkijken

Binnenkijken in een ecologisch plattelandshuis tsjokvol multiplex

De twee theatrale trappen aan weerszijden van de leefkeuken leiden naar twee gastenkamers. In de erker is een bibliotheek en bureau ingericht.Beeld Luc Roymans

De (schoon)ouders van architectenkoppel Diederik de Koning en Laura van Santen vroegen een comfortabele ecologische woning, zonder onderhoud. Ze kregen een radicale nieuwbouw, geïnspireerd op een stal. ‘Dit huis is het beste wat ons kon overkomen.’

Met familie moet je wandelen, niet ­handelen. Naar deze Nederlandse ­volkswijsheid heeft architectenkoppel Laura van Santen en Diederik de Koning van bureau la-di-da gelukkig niet geluisterd. Voor Diederiks ouders bouwden ze in 2015 een prachtig huis met schuur op het platteland, en wonnen daar zelfs een architectuurprijs mee. Niet slecht voor een debuutwerk.

“We waren heel onervaren toen we ‘ja’ zeiden aan mijn schoonouders”, vertelt Laura. “Nadat we afstudeerden, deed Diederik vooral onderzoek en ik specialiseerde me in ­interieur. Het was de eerste keer dat we een volledig huis moesten tekenen en we ons dus als architect moesten bewijzen.”

Dankzij de houten lamellen aan de zijkant is het mogelijk om de gevel te laten begroeien. Ze doen ook dienst als zonwering.Beeld Luc Roymans

Marlous, de bewoonster, lacht. “Het ontwerpproces duurde lang en soms werden we een beetje ongeduldig. Maar we gaven hen de tijd om er goed over na te denken. Het was immers hun allereerste huis. Voor ons was het sowieso een groot avontuur, op je 65ste nog aan zo’n project beginnen. Maar we zijn heel blij met het resultaat. Deze woning is het beste wat ons kon overkomen.”

Samenwerken met naaste familie was geen ­probleemvoor dit viertal. “Het waren gedroomde opdrachtgevers”, lacht Laura. “Ze stonden voor heel veel open.”

Het interieur is volledig afgewerkt in grenenmultiplex.Beeld Luc Roymans
In het huis zitten verschillende ‘zichtassen’ zodat je vanuit de hele woonst het landschap ziet.Beeld Luc Roymans

Zelfs voor een volledig houten interieur: alle muren, ­plafonds en ingemaakte kasten zijn gemaakt van duurzame mdf- en osb-platen. Marlous: “We hebben al een houten chalet in Zwitserland, dus we wisten dat leven in hout ­heerlijk is.” Je moet hier dus nooit de muren of ­plafonds schilderen en dat komt goed uit, want de bewoners wilden een onderhoudsarm huis, om zoveel mogelijk van het leven te kunnen genieten.

Ook buiten moet er nooit gekwast worden. “De kozijnen zijn gemaakt van ‘verzuurd’ hout, een ecologisch proces dat lijkt op zuurkool maken”, vertelt Diederik. “De houten terrassen en de roosters tegen de gevel zijn dan weer geplatoniseerd, ook een milieuvriendelijk proces dat de duurzaamheid verlengt.” De buitengevels en het dak zijn van cementvezelplaat: een grijs materiaal dat het huis laat verdwijnen in het landschap. Van ver lijkt het wel een laaghangende grijze wolk.

De boomgaard was er al, maar er kwamen bomen bij. De erfafscheiding is traditioneel: met bomen en meidoornhagen. De cementvezelplaten die dienen als dak- en gevelbekleding worden ook gebruikt voor stallen.Beeld Luc Roymans

Hoewel hun bureau in het drukke Den Haag huist, inspireert la-di-da zich op plattelandsarchitectuur zoals ­stallen en schuren. Diederik doctoreert momenteel op de geschiedenis van boerderij­architectuur. De gevelbekleding van dit huis is een typisch ­‘stalmateriaal’. En ook de spantenconstructie met zichtbare bouten ontleenden ze uit de schurenbouw.

Qua volume is het huis bewust traditioneel, ­vertelt Laura. “In de regio vind je veel gelijkaardige boerenhuizen met een erker in het midden en aan de andere kant een doorsteek naar een parallelle schuur. We wilden hier zeker geen villa, witte doos of landhuis neerpoten. Of erger: een boerderette, iets wat wel doet denken aan een boerderij, maar er in wezen niks mee te maken heeft. Voor ons was het landschap een belangrijke inspiratiebron. De grote open volumes in het huis bijvoorbeeld passen bij het weidse landschap.”

Beeld Luc Roymans

Laura van Santen en Diederik de Koning

studeerden samen voor ingenieur-architect aan de Technische Universiteit Delft / Diederik is er nu gastdocent / Laura geeft architectuur aan de kunstacademie in Den Haag/ in 2013 startten ze hun architectenbureau la-di-da / wonen en werken in Den Haag / Meer info: la-di-da.nl

De twee volumes – het woonhuis en de schuur – hebben elk een eigen afwerking. Het huis heeft een bleke gietvloer en muren, kasten en plafonds in grenenmultiplex, terwijl de schuur rauwer is, met osb en een gevlinderde betonvloer. In de schuur zitten naast praktische ruimtes als een fietsenstalling, waslokaal en timmerhok ook een zwembad en een sauna.

Dan maar nieuwbouw

Marlous en haar man Frans zijn wereldburgers. Voor zijn werk woonden ze zo’n beetje overal. “Maar ik droomde ervan om terug te keren naar mijn geboortestreek in het oosten van Nederland. Dus zei ik tegen mijn man: ik ben voor jou acht keer opnieuw begonnen, nu moet jij één keer met mij mee.”

Na aanvankelijke twijfel ging hij akkoord en ­vonden ze haar droom: een charmant boerderijtje in de Achterhoek, een landbouwstreek niet ver van de Duitse grens. Helaas was het in slechte staat. Er zaten muizen en het dak lekte. Het renovatie­ontwerp dat Laura en Diederik in eerste instantie maakten bleek zo duur dat je met hetzelfde geld een nieuwbouw kon zetten. Dus werd het dat.

Beeld Luc Roymans

Het ging nog bijna mis: net toen de bouw zou starten, dreigde hun aannemer failliet te gaan. De Nederlandse bouwsector kreunde destijds onder de naweeën van de bankencrisiss. Diederik: “Gelukkig kon het bedrijf een doorstart maken. Misschien was de situatie zelfs een geluk bij een ongeluk. Omdat er niet veel werk was, konden de timmermannen meer tijd ­besteden aan onze werf dan normaal. Voor hen was het uniek om ook de afwerking van het huis te doen en dus nauwkeuriger te werken. Ze ­werden er heel gedreven perfectionistisch van. Wij zijn geen architecten die de aannemer controleren. Voor ons is het een gelijkwaardige samenwerking. We leren veel van hun praktijkervaring en geven hun expertise ook de ruimte.”

Dit project gaf voor hen het startschot om zich verder te specialiseren in betaalbaar ­bouwen in hout. Zo ontwierpen ze recent een houten ­nieuwbouw met atelier dat nu gebouwd wordt voor het ­vlijmscherpe budget van 150.000 euro. Typisch voor la-di-da is hun liefde voor materialen. Laura werkt in haar interieurprojecten veel met textiel en keramiek. Maar als duo delen ze vooral de liefde voor hout. Laura lacht: “Het is waarschijnlijk geen toeval dat we elkaar leerden kennen tijdens de houtlessen aan de Technische Universiteit in Delft.”

Aan het huis paalt een grote wilde tuin met een moestuin en boomgaard. Ook terrassen zijn er à volonté.Beeld Luc Roymans
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234