Vrijdag 07/05/2021

Big Brother baas in social space

Facebook schendt de privacy zelfs van wie geen Facebook-pagina heeft. Ook wie zijn privacy probeert te beschermen, is niet veilig. Vijf vragen over hoe Big Brother in de sociale ruimte regeert.

Wat doet Facebook?

Op allerlei manieren verzamelt Facebook informatie over de vele surfers. Via gps, wifi of bluetooth kan het je precieze locatie achterhalen en welke websites je precies bezoekt. Zelfs foto's die gebruikers nemen kunnen informatie geven over de plaats waar ze zich precies verbinden. Ook via de vind-ik-leukknop volgt Facebook zijn gebruikers. Ook wie uitlogt of zijn account deactiveert, wordt daarna getraceerd. Zelfs wie helemaal nooit een Facebook-pagina had of aangeeft niet gevolgd te willen worden wordt achterna gezeten door het bedrijf met het bekendste f'je als logo. "Iemand die geen Facebook heeft, maar wel op een pagina ervan terecht komt, wordt gevolgd via cookies", legt professor Bart Preneel uit, expert computerbeveiliging aan de KU Leuven en iMinds, die mee onderzoek deed naar Facebook. "En dat twee jaar lang."

Wat gebeurt er met de info?

Alle info die Facebook verzamelt is uitermate interessant voor adverteerders. Een paar schoenen die je bekijkt online? Of een citytrip die je boekt naar Parijs? Reken maar dat er in de toekomst regelmatig advertenties zullen opduiken van hoge hakken en restaurants in de Franse lichtstad. Preneel: "Misschien houdt Facebook die info nog bij voor andere redenen, maar dat weten we dus niet. Wellicht gebruiken ze het ook voor hun eigen doeleinden."

Valt dit te stoppen?

Facebook-gebruikers of misnoegde surfers kunnen altijd naar de rechter stappen. Dat was trouwens exact wat de Oostenrijkse rechtenstudent Max Schrems vorig jaar heeft gedaan. Hij is een collectieve rechtszaak begonnen tegen Facebook en eist een schadevergoeding voor het misbruik van persoonlijke data. Inmiddels hebben duizenden anderen zich bij hem gevoegd. De zaak zit nu bij het Europees Hof voor Justitie. Europa daarentegen zou de misbruiken wél efficient kunnen aanpakken. "De Commissie zou een strengere regelgeving kunnen stemmen", legt Preneel uit. "Maar er wordt stevig gelobbyd om die wetgeving zo zwak mogelijk te houden. Ook door Facebook."

Doet Facebook dit overal?

In Europa zijn de gebruiken van Facebook wellicht gemeengoed. Maar volgens Preneel is de kans groot dat dergelijke uitwassen in Amerika veel minder voorkomen. "Daar heb je de Federal Trade Commission (FTC) en de Federal Communications Commission (FCC) die Amerikaanse consumenten moet beschermen. Ontdekken zij dat Facebook mensen volgt die voor een 'opt out' hebben gekozen, dan zouden ze daar hard tegen optreden. Op zulke bedriegelijke praktijken staan heel zware straffen. Zo'n systeem zou ook in Europa soelaas kunnen bieden."

Is Facebook de enige?

"Wellicht niet", zucht Preneel. "'Facebook is maar een van de vele internationale spelers die online info verzamelen. Het lijkt me logisch dat andere grote bedrijven net hetzelfde doen. Maar ons onderzoek beperkte zich tot Facebook."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234