Zaterdag 11/07/2020

Beving rijt oude wonden open

De aardbeving die gisteren in alle vroegte het noorden van Indonesië trof, leek aanvankelijk niet al te zwaar. Toch is het aantal slachtoffers niet gering. Bovendien heerst er onder de bevolking grote angst voor een tsunami, na de allesverwoestende zondvloed van twaalf jaar geleden.

De meteorologische dienst van Indonesië meldt na de aardbeving die het noordelijke topje van Sumatra trof vrij laconiek dat geen al te grote schade te verwachten valt. De dienst eindigt zijn bericht met een geruststellend: "Er dreigt geen gevaar voor een tsunami."

De tsunami is inderdaad uitgebleven, maar verder zit de dienst er behoorlijk naast. Naarmate er meer overzicht komt over de situatie, blijkt dat deze aardbeving, met 'slechts' een kracht van 6,5 op de schaal van Richter, toch ongekend hard heeft toegeslagen. Het gebied dat is getroffen is relatief klein: de streek Pidie Jaya in het noorden van de provincie Atjeh, maar het aantal slachtoffers is groot: 's middags, acht uur na de beving, tellen de reddingsdiensten 52 doden en honderden gewonden, maar dat aantal zal nog toenemen omdat tientallen mensen onder het puin bedolven liggen.

De aarde beefde om 5.03 uur, een tijdstip waarop gelovige mensen zich klaarmaken voor het ochtendgebed, maar de meesten nog in bed liggen. Het epicentrum van de beving ligt ongunstig: het bevindt zich onder de zeebodem, maar niet meer dan een paar kilometer van Pidie verwijderd, op twee uur rijden van de provinciehoofdstad Banda Atjeh. De streek vangt de eerste klap op: honderden huizen worden verwoest, achttien moskeeën storten in, net als een aantal pesantren, of islamitische kostscholen, en opvallend veel ruco's. Deze winkelhuizen van twee verdiepingen zijn haastig en goedkoop gebouwd, en rusten op te dunne betonnen palen die knappen als luciferhoutjes. Alles wat zich binnen bevindt, wordt geplet tussen de betonnen vloerplaten. Mensen die zich in die ruco's ophouden hebben geen schijn van kans.

Uit de gebouwen die overeind blijven haasten de mensen zich naar buiten. Een golf van paniek verspreidt zich. Niemand heeft het nieuwsbericht gehoord. Iedereen vreest een tsunami en rent weg op zoek naar een hooggelegen plek waar hij veilig is voor zo'n zondvloed.

Sinds 26 december 2004 heerst er grote angst voor tsunami's in Atjeh. Destijds kwamen, na een mega-aardbeving met een kracht van meer dan 9 op de schaal van Richter, tussen de 120.000 en 180.000 Atjehers om in de vloedgolf die over de kust spoelde. Iedereen verloor die dag familieleden, vrienden en bekenden.

Veel mensen hebben verwondingen opgelopen door vallend puin, vooral hoofdwonden en botbreuken. Tientallen mensen melden zich bij het ziekenhuisje van Pidie Jaya, dat de stroom al snel niet meer aankan en de mensen doorstuurt naar het grote streekziekenhuis in de stad Sigli. Daar vullen zich de gangen al snel met gewonden, waarna tenten worden opgezet om de rest op te vangen. Ruim 70 gewonden zijn er slecht aan toe. Vier van hen overlijden na aankomst in het ziekenhuis. Ook dat aantal kan in de loop van de dag nog toenemen.

200 lijkzakken

Hulpverleners kruipen ondertussen door openingen onder de puinhopen, op zoek naar overlevenden. Pas na enkele uren komt groot materieel aan om brokken puin weg te trekken en zo het zoeken te vergemakkelijken. Het dodental stijgt snel, eerst 3, dan 8, dan 12, dan 25 en ineens springt het naar 52. Dat getal blijft een tijd staan, terwijl ondertussen iemand van het leger ergens 92 doden noemt. Voor de zekerheid stuurt de overheid vanuit Jakarta 200 lijkzakken naar het gebied. Bovendien worden er duizenden dekens en tenten aangevoerd voor de bewoners die de nacht buiten moeten doorbrengen.

Gespecialiseerde zoekteams zijn inmiddels op weg naar het gebied. Zij verwachten dat het zoeken naar slachtoffers en overlevenden nog twee tot drie dagen zal duren.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234