Dinsdag 02/03/2021

Joël De Ceulaer

Beste Liesbet Vrieleman, graag meer journalistiek en minder gebadineer

Liesbet Vrieleman. Beeld Tim Dirven
Liesbet Vrieleman.Beeld Tim Dirven

Joël De Ceulaer is senior writer bij De Morgen.

Beste Liesbet Vrieleman,

Als de beschaafde wereld ooit een onderhandelaar naar IS moet sturen, dan bent u de geknipte vrouw voor de job. De reacties op uw aanstelling als algemeen hoofdredacteur van de VRT-nieuwsdienst doen dat in elk geval vermoeden. U bent, zo las ik gisteren, een uitstekende peoplemanager, die zelfs de ruigste ego's tot bedaren kan brengen. U laat zich door niemand intimideren, brengt rust waar spanning heerst en sticht vrede tussen mensen die het gewoon zijn om elkaar messen in de rug te planten. Ja, u bent de beste. De loftrompetten schalden zo luid dat ik op mijn hoede was voor gehoorschade.

Uw inhoudelijke palmares stemt mij minder enthousiast. U bent, zo las ik tevens, altijd meer programmamaker geweest dan journalist. U zette het kinderjournaal Karrewiet op de kaart, gaf Koppen een nieuw elan en trok Volt op gang. Met dat laatste programma slaagde u erin om journalistiek en entertainment met elkaar te verzoenen - iets wat uw bazen graag hebben. Deze brief om u beleefd te vragen daar toch mee uit te kijken, met dat infotainment. U kunt wat dat betreft beter keihard op de rem gaan staan.

U herinnert zich ongetwijfeld nog Amusing Ourselves to Death van wijlen Neil Postman, de Amerikaanse communicatiewetenschapper die ons waarschuwde voor de terreur van het infotainment. Postman wordt vaak verkeerd begrepen: velen denken dat hij een hekel had aan hersenloze junktelevisie. Niets is minder waar. Hersenloze junk vond Postman prima. Het drama vond hij dat ook het nieuws werd geïnfecteerd met amusement. Postman was een visionair. Hij heeft het probleem van uw nieuwsdienst anno 2016 in 1985 voorspeld: uw troepen gedragen zich te veel als programmamakers en te weinig als journalisten.

Joël De Ceulaer. Beeld Karel Duerinckx
Joël De Ceulaer.Beeld Karel Duerinckx

Programmamakers willen lekkere gesprekjes voeren met politici X, Y en Z. Journalisten willen politici X, Y en Z controleren, op de huid zitten, nagaan of ze deontologisch niet uit de bocht vliegen en desnoods tot ontslag dwingen. Dat vergt lef, focus en volharding. Vraag dat maar aan uw journalisten Wim Van den Eynde en Luc Pauwels, auteurs van De keizer van Oostende, het boek over Johan Vande Lanotte waar uw voorganger Luc Rademakers zijn handen zo snel vanaf trok dat hij de politieke onderzoeksjournalistiek op de VRT de nek omwrong. Ook de latere avonturen van beide journalisten bewijzen dat de VRT te veel gebadineer produceert, en te weinig journalistiek.

Heel concreet. Met Fortisgate schreef Van den Eynde een van de relevantste boeken van de laatste jaren. Maar behalve in De wereld vandaag op Radio 1 kreeg hij in geen enkel programma van de nieuwsdienst aandacht. De eerste de beste BV die een boekje schrijft over mediteren of tuinieren zit een week lang in álle programma's van de nieuwsdienst. Van den Eynde en zijn boek zaten nergens. Dat is een schande.

Ook Pauwels ondervond laatst dat echte journalistiek de VRT maar matig interesseert. Toen hij Opel Zafira's wilde testen om te bewijzen dat ook daarmee wordt gesjoemeld, moest hij een beroep doen op subsidies van het Fonds Pascal Decroos. Een journalist van de VRT-nieuwsdienst die buitenshuis moet gaan bedelen: als het niet zo treurig was, we zouden ervan in een deuk liggen. Idee: misschien moet u Pauwels en Van den Eynde aan het hoofd van een eigen onderzoeksredactie zetten, een beetje zoals Rudi Vranckx een eigen ploegje heeft.

O ja, en de chef die deze week een opiniestuk van Dyab Abou Jahjah offline haalde omdat hij bang was dat het te pittig was, mag u ook aan zijn oren trekken. Ik wil maar zeggen: vrede stichten op de redactie zal niet volstaan, er is ook écht werk aan de winkel.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234