Woensdag 27/01/2021

Beste Jos,

Kom jij eigenlijk nog wel 's een neger tegen? In Turnhout of ergens anders, dat maakt niet uit. Ik vraag het maar, omdat ik heb begrepen dat er sinds deze week eigenlijk geen negers meer zijn. Ze zijn allemaal verdwenen, weg. In één dag is België geheel vrij van negers verklaard. Straffe truc, daar kan David Copperfield nog een punt aan zuigen. Vooraleer een vrij grote minderheid in Vlaanderen aan het feesten slaat, eerlijk gezegd zijn die negers er nog wel, maar het zijn geen negers meer. Ik vermoed dat ze nu gewoon zwarten heten. En de zwarten van vroeger, die zijn dan weer bijna allemaal dood, dus die zullen er wel niet zo zwaar aan tillen dat ze hun persoonlijke lemma met de negers moeten delen. Kun je nog een beetje volgen Jos?

Ik heb het natuurlijk over de veertiende editie van de dikke Van Dale die dinsdag boven de doopvont werd gehouden. Negenduizend nieuwe woorden staan er in, zoals het robinhoodprincipe of candlelightgedicht of blingbling. Vraag me niet wat dat allemaal betekent, maar de nieuwe betekenis van neger ken ik wel. Het blijft als vanouds een "persoon behorend tot één van de zwarte rassen" maar het kan vanaf nu door sommigen ook als een scheldwoord worden ervaren. Wie voelt zich door het woord neger beledigd? Hoe kun je die 'sommigen' op straat of op een receptie herkennen? Dat staat er niet bij, zelfs de dikke Van Dale moet af en toe ongenuanceerd samenvatten. En dus kun je maar beter negers geen negers meer noemen, nergens, nooit; de voorzichtigheid is de moeder van de porseleinkast. (Ik hoop dat die er nog in staat.)

Met die nieuwe betekenis wil Van Dale de kool en de geit sparen (blijft ook een leuke). Enkele jaren geleden dreigde een Surinaamse actiegroep ermee stapels van die Van Dale op de brandstapel te gooien als het woord neger er nog langer in stond. Kijk 's aan, boekenverbrandingen, zo hebben sommige zwarten van nu toch nog wat trekjes gemeen met die zwarten van vroeger! Ik vind het een vreemd idee van die Surinamers. Boeken verbranden, dat is toch helemaal passé. Niet alleen is het volgens mij strijdig met het Kyoto-protocol, maar woordenboeken en spellingcheckers zijn nu toch vooral op cd-rom en in virtuele software te vinden? Gooi dat maar 's op je kampvuur!

We weten natuurlijk allemaal waar die gevoeligheid vandaan komt. In de Verenigde Staten is nigger sinds De hut van Oom Tom een scheldwoord dat door zwarte rappers als geuzennaam is overgenomen. Het toont nog steeds pijnlijk aan dat in dat beloofde land op zijn minst twee soorten burgers wonen. Want welke huidskleur hadden die Amerikanen ook weer die in New Orleans dagenlang op hun dak kampeerden?

Maar Europa is de Verenigde Staten niet, gelukkig maar. Een neger was bij ons toch gewoon een brave mens die er toevallig een beetje donkerder uitzag? Van het Latijnse niger, weet je nog? Daar hebben we toch Niger en Nigeria aan te danken? Waarom zouden wij Nederlandstaligen een woord uit onze Latijnse cultuur overboord moeten gooien omdat het toevallig aan de overkant van de oceaan een andere betekenis heeft? Dan kun je net zo goed Sinterklaas afschaffen, want via het Amerikaanse Santa Claus loopt die hier tegenwoordig toch tweemaal rond. Ik begrijp niet dat de tegenstanders van het woord 'neger' zomaar in die val trappen. De Amerikaanse way of life wordt zonder boe of bah, om niet te zeggen slaafsweg, naar hier geëxporteerd. Noem het rustig cultuurimperialisme waarbij de onderdrukten zonder nadenken met de bezetter meewerken. Want de omgekeerde actie zie ik nog niet gebeuren. Heb jij al weet van een actiegroep die in de Angelsaksische landen 'the wife' de wereld uit wil helpen omdat in Vlaanderen en Nederland het wijf de laatste 50 jaar tot een scheldwoord is uitgegroeid? Ik nog niet.

Maar goed, ik zal mijn taalgebruik maar aanpassen zeker, want ik wil niet als racist door het leven gaan. De neger is dus dood (én de negerin, die niet eens meer recht heeft op haar eigen woord), lang leve de zwarte. Hoewel dat natuurlijk maar een tussenstap is. In de VS is het al een Afro-Amerikaan. Het zit er dik in dat wij die straks dus ook hebben, Afro-Amerikanen, die ooit rechtstreeks vanuit Kinshasa in de Matongéwijk van Brussel zijn beland en Amerika ook alleen maar kennen van The Bold and The Beautiful. En you ain't seen nothing yet. Kleine mensen zijn in de Verenigde Staten allang the vertically challenged. Zeg 's Jos, vertel jij straks aan je kleinkinderen ook het verhaal van Sneeuwwitje en de zeven verticaal uitgedaagden? Of moeten we in deze toch niet een beetje burgerlijke ongehoorzaamheid plegen?

Gegroet,

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234