Dinsdag 06/12/2022

Belgische chocolade wil echte chocolade blijven

Vanaf deze week is de nieuwe Europese richtlijn voor cacao van kracht. De nieuwe wet laat 5 procent andere plantaardig vetten dan cacaoboter toe in chocolade. De meningen zijn verdeeld, maar de Belgische chocolatiers zijn alleszins niet van plan om cacaoboter te vervangen. Misschien is dit de eerste afbraak van de algemene kwaliteit van chocolade. Misschien is het ook de kans voor België om zich als kwaliteitsgarantie uit te spelen

Vanessa Debruyne

Er wordt al over gepraat sinds 1996, maar nu is de richtlijn van kracht: plantaardige vetten mogen vanaf nu 5 procent van chocolade uitmaken. Vroeger moesten dergelijke producten in België aangeduid worden als 'imitatiechocolade' of 'chocoladefantasie'. De maatregel past in het kader om de Europese wetgeving te harmoniseren. België en Nederland waren de enige twee landen die indertijd tegen de chocoladewet stemden. Luxemburg onthield zich. De Benelux was onder andere gevoelig voor de verzuchtingen van ngo's. Die voorspelden dramatische gevolgen voor ontwikkelingslanden die afhankelijk zijn van de cacaoproductie, zoals Ivoorkust en Ghana. Bovendien wilden de hoogwaardige chocoladefabrikanten in België enkel met cacaoboter werken.

Britse chocolademakers zoals Mars en KitKat gebruiken al jaren plantaardige vetten. Pogingen om die producenten te overtuigen om over te schakelen op 100 procent cacao, zijn op een sisser uitgelopen. In totaal waren er nog zes andere lidstaten die de Britse richtlijnen volgden: Oostenrijk, Denemarken, Finland, Ierland, Portugal, het Verenigd Koninkrijk en Zweden. Op basis van het compromis dat bereikt werd, mag er slechts gebruik gemaakt worden van zes verschillende plantaardige vetten. Die hebben allemaal een tropische oorsprong, zodat de winstmarges die ontwikkelingslanden verliezen op de cacaomarkt, gecompenseerd worden. De tropische vetten zijn gemiddeld 1,5 procent goedkoper dan cacaoboter.

De wijziging van de wet zal voor de Belgische chocolademarkt weinig gevolgen hebben. Alleen de Hollandse Koetjesreep, die vier jaar geleden opgekocht werd door de Belgian Chocolate Group, werkt met palmpitvet. Het reepje mag zich vanaf deze week gewoon 'chocolade' noemen, in plaats van 'chocoladefantasie' of 'imitatiechocolade'. De verwijzing naar de plantaardige olie staat wel in de ingrediëntenlijst.

"België bood eerst weerstand, maar uiteindelijk is de Europese richtlijn een goede zaak", zegt Guy Gallet van Choprabrisco, de Koninklijke Belgische Vereniging voor de Biscuit-, Chocolade-, Praline- en Suikergoedindustrie. "Zowel over de ingrediënten als over de etiketteringsregels werd een Europees akkoord bereikt", gaat Gallet verder. "Maar doordat de Belgische producten waarschijnlijk geen gebruik gaan maken van de mogelijkheid, kunnen ze hun kwaliteitsgarantie straks nog veel beter uitspelen. Dan kunnen ze op de Belgische etiketten straks uitpakken met de slogan 'uitsluitend gemaakt met cacaoboter'." Gallet denkt dat de Belgische producenten gemakkelijk aan de goedkopere verleiding zullen weerstaan. "De Zwitsers, die toch een gelijkaardige chocoladereputatie hoog hebben te houden, kregen van hun overheid in 1995 al toegang tot de plantaardige vetten. Maar ook daar zijn de producenten bij uitsluitend cacao gebleven." Volgens Ben Vinck van Belcolade, mag je het verschil van 5 procent plantaardig vet niet proeven. "Er zijn andere redenen waarom de Britse chocolade zo anders smaakt", zegt Vinck. Belcolade is de tweede grootste Belgische chocoladeproducent voor chocolatiers, patissiers en bakkers. "Wij zijn niet van plan om andere vetten dan cacaoboter te gebruiken," zegt Vinck. "Voor ons zou het teveel kosten om het productiesysteem aan te passen. Bovendien zouden we ook alle etiketten moeten aanpassen." Bij Belcolade vinden ze het cacaovet uiteindelijk niet zoveel duurder. "Door de problemen in Ivoorkust waren de prijzen even omhoog geschoten, maar intussen zijn die alweer op het normale niveau beland", aldus Vinck. Toch vind Vinck de wetgeving een jammerlijke zaak. "Dit is een eerste neerwaartse beweging voor de kwaliteit van de chocolade. De deuren staan nu open voor verdere uitholling."

De voormalig minister van economie Rudy Demotte heeft nog een kwaliteitslabel opgericht: Ambao. Maar daar moet niet veel van verwacht worden, want het label heeft slechts een vijftiental producenten weten te interesseren. De meeste grote merken zeggen genoeg te hebben aan hun naambekendheid. Voor kleinere spelers is het label dan weer simpelweg te duur en is een vermelding op de ingrediëntenlijst voldoende.

Wereldmarktleider Barry Callebaut, dat ook 70 procent van de Belgische chocolademarkt beheerst, gaat niet massaal tropische vetten opkopen. "Zelf gaan we er niet mee aan de slag, maar als onze klanten er expliciet om vragen, dan hebben we er geen bezwaar tegen om met andere vetten te werken," zegt Nicole Herremans van Callebaut.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234