Zondag 05/12/2021

Belgische biermissionarissen in Spanje@AL Inleiding:Met Belgisch bier gebeurt iets bijzonders wanneer het door Spaanse kelen vloeit. Twee Gentse ex-cafébazen helpen de Spanjaarden daarom degelijk bier te ontdekken. 'Van hieruit zie je dat je het Belgisch

'Het Belgische bier past het best bij de Spaanse ideologie'

Muren van bier. Achter mij, voor mij, links en rechts, van onder tot boven zijn de wanden met flessen gevuld. Kriek, Chimay, Duvel, Grimbergen... Ruim zeshonderd soorten flessenbier serveren ze hier, meer dan de helft uit België. Uit zes van de acht tapkranen komt ook nog eens Belgisch bier.

Het café had in België kunnen liggen, maar dit is Spanje, het centrum van Torrent, een voorstad van Valencia. Vanuit de hele provincie komen ze naar de Río Mundo, een cervecería met faam, al bijna twintig jaar, een huis waar het bier en zijn drinker met egards worden behandeld, een huis met een stamboom ook, want de vader en grootvader van Carlos Muñoz Gabaldon (49) tapten vroeger bier in Barcelona, Valencia, Murcia en Albecete. "Mijn collega's en ik zijn echte bierliefhebbers, we hebben hier jarenlang voor het idee van een biercultuur gevochten", zegt hij terwijl hij me een Duvel voorzet, in het gepaste glas natuurlijk.

"Het Belgische bier past volgens mij het best bij de Spaanse ideologie. De Spaanse wijnen hebben veel body, Belgische bieren ook. We houden niet van oppervlakkige zaken, ook al zijn ze in de mode. Veel mensen zeggen mij: excuseer Carlos, maar ik hou niet zo van bier. Dan zeg ik: excuseer mij, u houdt wel degelijk van bier, alleen hebt u uw bier nog niet ontdekt, ik verzeker u dat ik een bier in huis heb dat u enorm zal bevallen. Dan serveer ik hen een Chimay, een Rochefort, of iets soortgelijks, en dan zijn ze zeer vaak verrast."

"Ik heb nog nooit een Spanjaard zo enthousiast over bier horen spreken", had Erik Coene mij van tevoren gewaarschuwd. "Ik word daar iedere keer ontvangen als een pasja." Coene (42), in een vorig leven achter de toog van het Gentse studentencafé De Sulferdoze, leert de Spanjaarden nu al veertien jaar Belgisch bier drinken via zijn importbedrijf Cervebel in het Noord-Spaanse Navarra. Aanvankelijk nog heel avontuurlijk, "met de camionette naar Madrid, zelf laden, zelf lossen", ondertussen een omzet van een kleine 2 miljoen euro, goed voor 15.000 hectoliters, niet onaardig voor speciaalbieren.

Het avontuur begon met een tussenstop op een motorfietsreis naar Portugal. "In Estella, hier vlakbij, waren net feesten bezig, en daar zijn we een nacht zwaar doorgezakt. Op de terugreis zijn we nog eens gestopt. Een jaar nadien ben ik de streek komen verkennen, de vrienden van hier zijn naar Gent gekomen, waar ze grote hoeveelheden bier geconsumeerd hebben, en het jaar nadien vroeg een van die vrienden, die in Estella zelf twee cafés had, of ik hem geen Belgisch bier kon leveren." Langer dan zes jaar zou Eric Coene niet achter de tapkraan staan, dus was de beslissing snel genomen. In de zomer van 1988 verhuisde hij naar Navarra en richtte hij Cervebel op.

Twee jaar geleden kwam Stef Mussche (38) in de zaak, nog een Gentse cafébaas, veertien jaar lang het gezicht van het bekende eetcafé 't Gebed zonder Eind. Ze kenden elkaar al van toen ze voor vrije radio Toestel werkten en de Toestel-medewerkers boven De Sulferdoze vergaderden. "We zijn elkaar blijven zien", zegt Coene, "en op een bepaald moment heb ik hem voorgesteld naar hier te komen."

Mussche: "Ik was al langer van plan om naar Spanje te komen. Eerst hebben we met een koppel samengewerkt in een Via Via van Joker, een casa rural in de cava-streek, vijftig kilometer van Barcelona. We hebben de masia, een pracht van een huis, eerst maanden aan een stuk helpen restaureren, maar in het najaar hebben we gezien dat dat voor twee koppels financieel niet haalbaar zou zijn. Bovendien was er een verschil in mentaliteit over hoe we de zaken moesten runnen. Dus gingen we op zoek naar iets anders."

Het werd Azcona, een dorp van honderd inwoners, een heuvel met weidse vergezichten over de Navarrese bergen. Aan een zijgevel hangt een Jupiler-lichtreclame, een souvenir van De Sulferdoze. Van hieruit, een kantoortje van niets in Erik Coenes huis, versassen Coene, zijn vrouw Hilde Notebaert, Stef Mussche en een secretaresse jaarlijks duizenden liters Belgisch bier naar distributeurs over heel Spanje.

De ex-cafébazen gaan vrijwel wekelijks de boer op, elk makkelijk 60.000 kilometer per jaar, distributeurs en soms ook cafés bezoeken, de koffer vol lichtreclames, bierkaartjes en speciale glazen. Biermissioniarissen.

Met een jaarlijks bierverbruik van iets meer dan 50 liter per persoon zit Spanje behoorlijk onder het Europese gemiddelde. "Toch zijn Spanjaarden bierdrinkers", zegt Mussche. "Laten we er wel van uitgaan dat Spanje niet bestaat. In Andalucía is bier de meest verkochte alcoholische drank, omdat het verreweg het goedkoopst is. Maar daarom is dat voor ons nog geen interessante markt, want ze drinken daar meestal slecht bier. Een caña, een Spaanse pils van 't vat, is niet gesoigneerd, met een beetje geluk komen ze de leidingen om de zes maanden of om het jaar schoonmaken."

De bierkenners hoef je niets wijs te maken. "Het is niet te onderschatten wat ze allemaal weten over bier. En je zou ervan verstomd staan hoeveel echt goede biercafés hier zijn. In Murcia-stad is een café met zeventien tapkranen, vijftien verschillende soorten. Ik ken niet meteen zo'n café in België."

Coene: "Spanjaarden gaan voor de zwaardere bieren, de trappisten, abdijbieren en specialiteiten zoals Delirium Tremens, Duvel en Kwak."

Cervebel voert een honderdtal merken in, waarvan ongeveer negentig Belgische, de rest Duitse en Oostenrijkse. Mussche: "Wij zijn benoemd importeur voor bijna alle Belgische speciale bieren, vanaf Haacht, Moortgat, Bavik naar beneden, tot kleine brouwerijen als De Landtsheer, Huyghe, en vijf van de zes trappisten. De Maes-groep en Interbrew doen we niet, de twee grote hebben hun eigen structuur."

Het uithangbord van Cervebel is de Ruta de la Buena Cerveza, een route langs de belangrijkste biercafés uit het land, van Manneken Pis in Barcelona tot de Cervecería Internacional in Sevilla, van Cafeeke in Madrid tot Río Mundo in Torrent. Elke maand introduceren ze een door Cervebel voorgesteld bier, in zijn eigen glas, een stuk goedkoper dan anders, een manier om de Spanjaarden minder bekende bieren te leren drinken.

Ondanks de reputatie van het Belgische bier blijft het vechten. "De Belgische biermarkt is zodanig sterk dat geen Duitser eraan denkt daar iets te beginnen. Hier echter heb je oververzadiging van buitenlandse bieren. Het is een zware strijd om je daar als Belg tussen te wringen. Bovendien ben je in België als cafébaas contractueel verbonden aan een brouwer, in Spanje niet."

De zwaarste concurrentie komt van de parallelmarkt. "Daarbij koopt een Spaanse distributeur zijn bier bij een Belgische bieruitzetter aan. Puur opportunisme. Wij lanceren hier een bepaald bier samen met de brouwerij, die stuurt pancartes en glazen naar Spanje, wij verdelen dat, en op het moment dat de naam bekend is, komt de parallelmarkt op de proppen. Die verkoopt hetzelfde bier, maar met Belgische etiketten, terwijl het etiket hier op zijn minst een minimum aan Spaanse tekst moet bevatten, en 20, 25 procent goedkoper."

"Veel Spaanse distributeurs beschouwen de Belgische bierwereld daardoor als een bende oplichters", zegt Coene. "Er is een volledig gebrek aan organisatie in de bierwereld in België. Dat heeft het Belgische bier op een bedenkelijk niveau geplaatst de laatste jaren. Nu gaat het beter, maar die achterstand halen wij nooit meer in."

Wanneer ik 's anderendaags twee dorpen verder afscheid neem in het zeventiende-eeuwse Palacio de Riezu, waar Kay Van Ackere, Stef Mussches vrouw, chambres d'hôte verzorgt, wordt me een uitstekende fles biologische streekwijn toegestopt. "De Spanjaarden zijn er zich niet van bewust hoe goed de wijnen hier in Navarra soms zijn", zegt Mussche. "Veel mensen drinken die achteloos op zonder er bij stil te staan dat dat potverdorie een erfgoed, een cultuur is. Eigenlijk leer je dat pas van op een afstand naar waarde te schatten. Ook de Belgische bieren. Voor de meeste Vlamingen lijkt dat zo evident, terwijl het helemaal niet evident is. Als je België vanuit een ander standpunt bekijkt, dan zie je dat je dat echt moet steunen, veel meer dan de chocolade en de pralines. Het is echt een ambacht. En de diversiteit aan biersmaken vind ik even waardevol als die bij wijn. Alleen al daarom zou ik ervoor vechten om bepaalde kleine brouwerijen te laten voortbestaan."

www.cervebel.es Cervecería Río Mundo, calle Juez Angel Querol 2, Torrent.

Open van maandag tot zaterdag van 20 tot 24 uur.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234