Vrijdag 15/11/2019

België en Nederland bekvechten over supersonische raket

Komen er supersonische afweerraketten op de schepen die het Nederlandse en Belgische leger samen laten bouwen? Wij willen wel, onze noorderburen niet. Het prijskaartje voor de boten is in ons land met 2 miljard al bekend, terwijl de Nederlanders er nog niet uit zijn.

Een 'buitenaardse' raket. Dat supersonisch tuig wil ons leger kunnen lanceren vanaf de nieuwe fregatten die het samen met Nederland gaat bouwen. De SM-3-raket is zowat de modernste afweerraket die er op de markt is. Ze verlaat even de dampkring om vijandige langeafstandsraketten uit de lucht te schieten.

In de 'Strategische visie op Defensie' pleit minister Steven Vandeput (N-VA) vol voor de supersonische afweerraketten. De NAVO is al jaren op zoek naar landen die willen investeren in een Europees raketschild. "Wij willen ons opstellen als betrouwbare partner binnen de NAVO en onze bijdrage leveren", stelt Laurence Mortier, woordvoerder van Vandeput.

Alleen: de Nederlanders willen de raketten liever niet aan boord van de nieuwe schepen. "Technisch gezien is het misschien mogelijk, maar dan is daar eerst een studie voor nodig en daar zijn we helemaal niet mee bezig", laat de Nederlandse Defensie weten aan het Algemeen Dagblad.

Te duur, is het oordeel. Eén zo'n raket kost tussen de 10 en 24 miljoen euro. Ze zitten propvol technologische snufjes, waardoor ze bijvoorbeeld telegeleid op hun doel afvliegen. Bovendien beschikken ze al over gelijkaardig wapentuig op andere schepen.

Bedelen om raketten

De uiteenlopende visies zijn lastig, want België en Nederland hebben eind november nog een verregaande samenwerkingsovereenkomst getekend om samen vier fregatten en twaalf mijnenjagers te bouwen. Komt die deal nu in gevaar?

"Helemaal niet", klinkt het op het kabinet van Vandeput. De schepen moeten niet worden omgebouwd om de bewuste raketten af te vuren. "De opslagruimte voor munitie en het lanceerplatform zijn gelijkaardig aan de andere types afweergeschut. Enkel de software moet worden klaargemaakt."

Defensiespecialist Sven Biscop (UGent) bevestigt: "De plaats is voorzien. Je kunt maar beter de optie openhouden om een rol te kunnen spelen in het NAVO-afweerschild. Dit gaat om een collectieve vorm van verdediging. Het is niet onlogisch dat ons land hieraan wil meewerken."

Alle problemen van de baan? Neen. De kosten van de bouw stijgen misschien niet, eens de munitie aangekocht moet worden, loopt de rekening wél fors op. Zonder partner zijn de kosten veel te hoog voor België om alleen te dragen, stellen experts.

"Je hebt wel degelijk een ruime voorraad nodig", zegt Biscop. "Je wil niet meemaken wat Frankrijk en Groot-Brittannië meemaakten. Toen ze in 2011 tussenkwamen in Libië met luchtbombardementen, moesten ze al na enkele dagen gaan bedelen bij de Amerikanen voor extra raketten."

Ons land zal de munitie echter niet op korte termijn aankopen, omdat er geen budgettaire ruimte voorzien is. De fregatten worden ook pas opgeleverd tegen 2025, dus er is nog wat tijd. "Op dat ogenblik zal er bekeken worden welke mogelijkheden er zijn op vlak van budget of mogelijke samenwerkingen", klinkt het.

CD&V-Kamerlid Veli Yüksel ergert zich aan de onduidelijkheid die er bestaat tussen de twee landen. Uit een parlementaire vraag aan Vandeput blijkt bijvoorbeeld ook dat de Nederlanders nog steeds geen budget hebben vastgelegd voor de constructie van de fregatten en de mijnenjagers. België rekende al uit dat de investering de begroting 2 miljard euro zal kosten, gespreid over de komende jaren.

"Terwijl iedereen het heeft over de vervanger van de F16's, is dit ook een erg belangrijk dossier", zegt Yüksel. Hij vraagt snel antwoorden langs Nederlandse kant. "Met de Nederlandse verkiezingen in het voorjaar dreigt dit op de lange baan te komen. De lusten en de lasten moeten gelijk zijn voor beide landen. We kunnen maar beter goede afspraken maken."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234