Donderdag 22/10/2020

Opinie

België draagt een enorme verantwoordelijkheid voor de honderdduizenden slachtoffers Hiroshima en Nagasaki

"Ons land draagt een enorme verantwoordelijkheid voor de ontwikkeling van de kernbommen", stelt Pieter Teirlinck, "en bijgevolg voor de honderdduizenden slachtoffers."Beeld AFP

Pieter Teirlinck (Vrede vzw), Annemarie Gielen (Pax Christi), Samuel Legros (Coordination Nationale d'Action pour la Paix et la Démocratie), Eloi Glorieux (Greenpeace Belgium) en Tom Sauer (hoogleraar internationale politiek aan de UA).

Op tal van plaatsen in België zullen op 6 en 9 augustus de atoomaanvallen op de Japanse steden Hiroshima en Nagasaki herdacht worden. Aangezien het een 'jubileumjaar' betreft - de bommen vielen exact 70 jaar geleden - zal de herdenking wellicht meer aandacht krijgen in de pers. Dat kunnen we alleen maar toejuichen.

Het is goed om in herinnering te brengen dat er honderdduizenden mensen stierven of werden verminkt bij de ontploffing van twee relatief kleine kernbommen. Ten gevolge van deze militaire aanval hadden vele duizenden slachtoffers dringend nood aan humanitaire hulp, maar 90 procent van het medisch personeel in Hiroshima was omgekomen bij de kernexplosie, 42 van de 45 hospitalen waren vernietigd. De nucleaire explosies in Japan leren ons dat kernwapens geen onderscheid maken tussen militairen en burgers, en disproportioneel veel slachtoffers maken. Daarom ook is het gebruik ervan onverenigbaar met het Internationaal (Humanitair) Recht en dienen ze verboden te worden.

Pieter Teirlinck.Beeld rv

Het is een goede gelegenheid om te wijzen op de Belgische betrokkenheid bij de ontwikkeling van de kernbommen die Hiroshima en Nagasaki vernietigden. De eerste kernbommen werden ontwikkeld door het Manhattan Project in de VS, dat in 1942 van start ging. Circa 75 procent van het uraniumerts dat men daarvoor gebruikte, werd aangeleverd door het Belgische bedrijf Union Minière (het huidige Umicore), dat het erts haalde uit de uraniummijn van Shinkolobwe, in het toenmalige Belgisch Congo. De Belgische regering, de VS en Groot-Brittannië sloten in 1944 een officieel akkoord om die twee landen het alleenrecht op al het Congolese uranium te garanderen. Ons land draagt dus een enorme verantwoordelijkheid voor de ontwikkeling van de kernbommen en bijgevolg ook voor de honderdduizenden slachtoffers in Hiroshima en Nagasaki. Nadien heeft ons land ook een kwalijke rol gespeeld in atoomprogramma's van Israël en Pakistan.

Anno 2015 is de Belgische officiële houding ten aanzien van kernwapens op zijn minst ambigu te noemen. Enerzijds zijn we voor een kernwapenvrije wereld. België blijft in het regeerakkoord "ijveren voor internationale initiatieven met het oog op een verbod of minstens een betere controle op wapensystemen met een willekeurig bereik en/of een buitensporig effect op burgers". Maar in de praktijk liggen er in ons land nog steeds twintig Amerikaanse kernbommen die elk meer dan tien keer zo sterk zijn als de bom die Hiroshima vernietigde. Bovendien heeft onze regering beslist om nieuwe gevechtsvliegtuigen aan te kopen die in staat zijn om deze kernbommen te droppen. De regering heeft tot nu toe immers niet gecommuniceerd dat ze afziet van deze nucleaire capaciteit.

Het wordt hoog tijd dat België klaarheid schept: zijn we nu voor een kernwapenvrije wereld of niet? Het draagvlak voor een kernwapenvrije wereld is in ieder geval groot in België, net zoals in de rest van de wereld. 61 procent van de Belgen vindt dat "de kernwapens uit de militaire luchtmachtbasis van Kleine Brogel verwijderd moeten worden". En zowel op Vlaams als federaal niveau werden in april 2015 nog parlementaire resoluties aangenomen, onderschreven door alle democratische partijen van meerderheid en oppositie, die oproepen om de kernwapens uit ons land te verwijderen.

Wereldwijd ondertekenden de afgelopen maanden 113 van de 195 erkende VN-lidstaten de zogenaamde 'Humanitaire Belofte', teneinde multilaterale onderhandelingen op te starten rond een internationaal verbod op kernwapens. België weigert bizar genoeg de 'Humanitaire Belofte' te steunen. Een ondertekening van België zou nochtans dé opportuniteit zijn voor ons land om de doelstellingen geformuleerd in het eigen regeerakkoord in de praktijk te brengen.

Het is tijd voor een dubbel Belgisch mea culpa: een ten aanzien van de slachtoffers van Hiroshima en Nagasaki, en een voor het actief blokkeren van het proces naar een internationaal kernwapenverbod.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234