Dinsdag 26/10/2021

AchtergrondBeleggen

Beleggen voor beginners: 8 prangende vragen voor wie een extra spaarpot wil aanleggen

null Beeld elise vandeplancke
Beeld elise vandeplancke

Steeds meer mensen wagen de sprong naar de beurs. Zeker nu de rente laag blijft, de inflatie stijgt en het coronavaccin ons ticket naar de vrijheid blijkt. Goed idee? Jawel, zolang u maar enkele vuistregels in acht neemt.

Is beleggen iets voor mij?

Steeds meer mensen ontdekken de beurs. Maar meteen een waarschuwing: een garantie op (snel) geldgewin is er niet. Want midden in de coronacrisis heeft ook de beurs er uiteraard geen geweldig jaar op zitten: de Bel-20, de index van de belangrijkste aandelen op de Brusselse beurs Euronext, ging 7,2 procent achteruit, terwijl het gemiddelde Belgische aandelenfonds 5,6 procent verloor. Internationaal stalen technologie-steraandelen, zoals dat van de elektronische autobouwer Tesla, de show met gigantische stijgingspieken. Ook hier past evenwel voorzichtigheid: menig expert waarschuwt voor het moment waarop zulke onredelijk stijgende beurskoersen als een zeepbel knappen.

Dat beleggen toch aantrekkelijk oogt, komt vooral door de aanhoudende lage rente. Al geruime tijd bedraagt de rente op de meeste Belgische spaarrekeningen amper 0,11 procent. Elke 1.000 euro op uw spaarboekje levert u dus na een jaar 1,1 euro op. Tegelijk stijgt de prijs van goederen en diensten met zowat 1,4 procent. Uw spaargeld neemt bijgevolg af in waarde.

Beleggen kan dan een alternatief bieden. Op lange termijn bent u immers beter af als belegger dan als spaarder. Uit de jaarlijkse studie van de Zwitserse bank Credit Suisse leren we dat Europese aandelen op zeer lange termijn zowat 4,3 procent opbrachten. Dat is dus fors boven de inflatie. Maar op korte termijn moet u als belegger wel met soms hevige schommelingen op de beurs overweg kunnen, zoals in een coronajaar.

Hoeveel geld moet ik hebben om te beleggen?

Als u wat spaargeld hebt staan, dan is het uiteraard geen goed idee om dat allemaal te beleggen. Ook al brengt een spaarboekje niks op, het is belangrijk dat u een spaarbuffer aanlegt. Dit om onvoorziene kosten aan te kunnen. Experts raden aan om gemiddeld tussen de 3 tot 6 netto-maandlonen opzij te houden, afhankelijk van uw individuele situatie. Ook als u nog andere plannen hebt, bijvoorbeeld tegen volgende zomer de tuin aanleggen, belegt u dat geld beter niet.

Dit gezegd zijnde, u hoeft heus niet rijk zijn om te kunnen beleggen. Er zijn banken die beleggingsplannen aanbieden waarmee u al vanaf een minimumbedrag van 25 euro per maand aan de slag kan. Beleggen doe je wel enkel met geld dat je op korte termijn niet nodig hebt. Reken op minstens 5 tot 7 jaar als richtcijfer. Die tijdshorizon is echt wel belangrijk. Zo kan u de schommelingen op de beurs beperken.

Hoe begin ik te beleggen?

Het enige wat u nodig hebt om te kunnen beleggen is een effectenrekening. Via die rekening koopt en verkoopt u uw effecten. Deze kan u openen bij uw bank of een (online)beurshandelaar.

Om te beleggen hoeft u heus niet de beurs van nabij te volgen. De meeste mensen hebben daar noch de tijd, noch de zin voor. Het gros van de beginnende belegger heeft meer baat bij een beleggingsfonds. Uw bank of makelaar heeft verschillende van dergelijke fondsen in de aanbieding. Zo’n beleggingsfonds investeert in verscheidene aandelen of obligaties en ook in diverse sectoren en landen. Weet dat u in ruil wel beheerskosten moet betalen.

Waarom vraagt de bank naar mijn beleggersprofiel?

Beleggingsadviseurs zijn wettelijk verplicht om voor elk van hun klanten eerst het beleggersprofiel te bepalen. Die verplichting maakt deel uit van MiFID (Markets in Financial Instruments Directive), een set van richtlijnen waaraan alle financiële tussenpersonen die opereren binnen Europa zich moeten houden. Door dat profiel kan de bank bepalen welk beleggerstype je bent en wat je behoeften zijn. Het is best belangrijk dat je de nodige aandacht besteedt aan die informatie en dat je de betrokken beleggingsproducten begrijpt vóór je tot beleggen overgaat. Er zijn vier profielen: zeer defensief, gematigd defensief, gematigd dynamisch en zeer dynamisch. Afhankelijk van uw profiel is het risico van de producten verschillend, en – uiteraard – ook het verwachte rendement.

Kan ik ook in mijn eentje beleggen?

Uiteraard kan u dat. Uw bankier zal het u wellicht afraden, want zo mist hij de beheersvergoedingen. Start voorzichtig, en ga niet meteen grote bedragen investeren. Kies beter voor beursgenoteerde investeringsgroepen, ook al zijn ze vaak niet zo flitsend als een hippe technologiespeler. Zij beheren namelijk zelf een portefeuille met verschillende bedrijven, uit uiteenlopende sectoren en in diverse landen. Via zo’n investeringsholding is uw portfolio vanzelf gespreid, wat de risico’s ook doet afnemen. Willekeurige voorbeelden zijn Gimv, Ackermans & van Haaren of Sofina, degelijke holdings die al jarenlang een mooi rendement halen.

Ook de zogenaamde dividendaandelen zijn interessant. Het dividend is een deel van de winst van ondernemingen die wordt uitgekeerd aan de aandeelhouders. Wie zoekt naar stabiliteit kijkt beter naar bedrijven die eerder conservatief zijn, en slechts een stukje van hun winst uitkeren. In ruil houden ze vaak vast aan de jaarlijkse uitkering van een dividend.

Hoe geef ik een beurstransactie door?

Telkens als u een aandeel wil kopen of verkopen moet u via uw tussenpersoon gaan. Uw bank of beursmakelaar. Bij een transactie moet u het aandeel dat u wenst te kopen of te verkopen melden. Een aandeel heeft een ISIN-code, een internationaal identificatienummer dat aan alle effecten (aandelen, fondsen, obligaties) wordt toegekend. Zo is er geen verwarring over welk effect het gaat. U moet ook de handelsbeurs vermelden waar het aandeel noteert. Een aandeel kan op verschillende beurzen noteren. Als u in Belgische aandelen wil handelen, gebruik dan de Belgische beurs, dat is interessanter (omwille van eventuele kosten of taksen).

U kan ook een koerslimiet opleggen waartegen u het aandeel wenst te kopen of te verkopen. Zo vermijdt u dat u het aandeel tegen een te hoge koers koopt of tegen een te lage koers verkoopt. U stelt zelf het plafond of de bodemkoers in. Als iemand bereid is om dat aandeel tegen die prijs te kopen, of te verkopen, hebt u een deal.

Welke kosten zijn er verbonden aan de beurs?

Er zijn verschillende kosten en die kunnen fors uiteenlopen. Als u bestaande aandelen koopt (of verkoopt) moet u rekening houden met de beurstaks. Die bedraagt 0,35 procent. Als u dus voor 1.000 euro aandelen koopt, komt de beurstaks bijgevolg op 3,5 euro. Deze wettelijke beurstaks is bij alle banken of beursvennootschappen dezelfde. Om uw aan- en verkooporders uit te voeren, rekenen banken of beursvennootschappen kosten aan – het zogeheten makelaars- of commissieloon. Ze verschillen van instelling tot instelling. Gemiddeld ligt dat ergens rond de 7,50 euro per transactie. Daarom koop je beter een pakketje aandelen in één keer, in plaats van telkens één aandeel te kopen. Oppassen ook als je aandelen koopt die op een buitenlandse beurs noteren. Dan moet je rekening houden met eventuele extra kosten en taksen die daar van toepassing zijn.

Is het nu wel het moment om te beginnen met beleggen?

Corona, de brexit, spanningen in China. Er zijn tal van redenen waarom je uw instapmoment kan uitstellen. Zullen de financiële markten in paniek slaan, of blijven ze rustig bij weer eens onheilspellend economisch of politiek nieuws? Zal het coronavaccin ervoor zorgen dat we straks in een periode van ongebreidelde economische groei terechtkomen? Of moet de echte schade van de pandemie zich nog laten zien? De waarheid is dat niemand het beursverloop kan voorspellen. Wie de twintig grootste Belgische aandelen volgde in 2020 zag die koers zoals gezegd met zo’n 7 procent zakken. De crash van maart, bij de uitbraak van de pandemie, zit daar voor veel tussen. Vanaf de bodem in de tweede helft van maart klom de Bel-20 uit het dal, met een forse stijging van liefst 45 procent.

U kan de grootste pieken en dalen enigszins afvlakken door periodiek te beleggen. Daarbij investeert u niet alles tegelijk, maar bijvoorbeeld maandelijks een vast bedrag. Zo spreidt u uw risico op langere termijn. ‘Blijf kalm, Jan’, zei de iconische voetbalverslaggever Rik De Saedeleer tijdens het WK in 1986 tegen Jan Ceulemans. Hij bleef kalm en scoorde. Nu u nog.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234