Donderdag 22/04/2021

Bedenker voetbalbijbel Panini overleden

XFranco Cosimo Panini, die samen met zijn drie broers de wereldberoemde voetbalstickers bedacht, is niet meer. De man die zijn volk leerde verzamelen, overleed op 75-jarige leeftijd aan kanker.

DOOR BRECHT DECAESTECKER

BRUSSEL l 'Paniniboeken zijn sinds jaar en dag de bijbel voor voetballiefhebbers, zowel voor de kleine jongens als de voetbalkenners', zegt voetbalcolumnist David Steegen.

Vandaag kennen veel kinderen de elftallen van hun favoriete teams uit het hoofd dankzij Playstation- of Xboxgames, maar in de jaren zeventig en vooral tachtig gebeurde dat hoofdzakelijk via de stickerboeken van Panini. Wie een sticker dubbel had, probeerde die op de speelplaats te ruilen voor een andere.

Bij elk nieuw wereldkampioenschap voetbal worden er meer dan ooit verkocht. Tijdens het voorbije WK in Duitsland, waarvoor de Rode Duivels niet eens gekwalificeerd werden, verkocht Panini in ons land alleen al 24 miljoen zakjes, een nieuw record. Kinderen zijn lang niet de enige kopers. Bij Panini vermoeden ze dat een op de vier kopers ouder is dan 25 en de passie voor het verzamelen blijkbaar nooit ontgroeid is. De voorbije jaren heeft het bedrijf ook met succes zijn prentenboeken gelanceerd in nieuwe voetballanden, zoals Japan en China.

De stickers werden ruim veertig jaar geleden bedacht door vier broers uit het Italiaanse Modena. Franco, Giuseppe, Umberto en Benito Panini wilden de kassa van de krantenwinkel van hun moeder meer laten rinkelen. Ze drukten de stickers in een drukkerij van vrienden van hun ouders. Het eerste album was er een met de belangrijkste voetballers uit de serie A, de Italiaanse eerste klasse. De formule sloeg meteen aan. Maar de grote doorbraak kwam er in Italië met het WK van 1970 in Mexico, waar Brazilië in de finale Italië met 4-1 versloeg. In ons land gingen de prentenboeken en stickers als zoete broodjes over de toonbank vanaf het WK in 1982, toen Erwin Vandenbergh in Spanje tegen topfavoriet Argentinië de eerste goal van het kampioenschap maakte.

Naast boeken over tientallen nationale competities kwamen er later ook prentjes van basketballers, Disneyfiguren, Star Wars of zelfs Harry Potter op de markt. Al zaten daar al lang de broers Panini niet meer achter. Ze verkochten hun bedrijf in 1988 aan Robert Maxwell, de flamboyante Britse mediatycoon, die met de stickers acties voor zijn kranten The Daily Mirror en The Sunday Mail organiseerde. Met de dood van Maxwell kwam Panini in Amerikaanse handen, tot het in 1999 werd overgekocht door de Italiaanse wasmachinefabrikant Merloni.

Franco Panini trok zich net als zijn broers na de verkoop in 1988 niets meer aan van de stickers. Hij bleef in Modena wonen en stampte daar een nieuwe uitgeverij uit de grond, waarmee hij vooral kinder- en kunstboeken uitgaf. Hij overleed vrijdag en laat een vrouw en vijf kinderen achter.

Peter Burin, eBay: 'Panini heeft eBay grootgemaakt'

Volgens Peter Burin, woordvoerder van eBay, hebben de stickers en vooral de volledige verzamelboeken van Panini mee voor het succes van de veilingsite eBay gezorgd. "In eerste instantie is eBay groot geworden door verzamelaars en daar horen die van de Paniniboeken zeker bij", zo zegt de woordvoerder.

"Een collega van mij heeft onlangs een paar verzamelboeken op de site gezet en die waren in geen tijd weg. Voor volledige boeken met alle stickers wordt flink veel geld geboden. Het voordeel van eBay is dat de hele wereld mee kan bieden, en in voetballanden als Italië of Engeland vind je heel wat Paniniverzamelaars. De stickers van voetballers zijn de Europese tegenhanger van de Amerikaanse baseballprentjes."

Voor zo'n prentje van de baseballspeler Honus Wagner werd begin vorige maand nog 2,35 miljoen dollar geboden. Pelé, zo blijkt als je even op eBay kijkt, is voorlopig maar 2,51 euro waard.

David Steegen, voetbalcolumnist: 'Mijn dochters moéten die stickers verzamelen'

Panini heeft altijd beweerd van alle spelers evenveel prentjes te drukken, zodat er geen enorme vraag naar de grote namen werd gecreëerd. Dat deden de verzamelaars zelf, want niemand wilde de dubbels van Pelé of Platini van de hand doen. David Steegen, channel director bij de digitale sport- en lifestylezender HD1 en auteur van het boek De zomer van Mexico '86, gelooft dat: "Ik heb zelf jaren met zo'n prentje van Goethals en Rensenbrink in mijn portefeuille rondgelopen. Tot die gestolen is. Vanaf 1976 heb ik al die boeken gespaard. Tot halfweg de jaren tachtig, toen ik het toch te kinderachtig vond. Maar aan de universiteit ben ik er samen met een kameraad opnieuw mee begonnen. Gewoon, omdat het zo plezant was. Mijn dochters zijn helemaal niet voetbalminded, maar ik verplicht hen om de stickers te kopen. Nu ruilen ze die met hun neefjes en dat vinden ze wel weer leuk."

Steegen is de neef van zanger Rocco Granata en heeft dus Italiaanse roots. "Het verbaast me dan ook niets dat de bedenkers van die boeken Italianen zijn. Italië en Engeland zijn de enige twee voetballanden waar statistieken heilig zijn."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234