Woensdag 01/12/2021

BBC in crisis door blunderreportage

BBC-baas George Entwistle is zaterdagavond afgetreden. Een dag eerder had hij al zijn excuus aangeboden voor een uitzending van Newsnight waarin abusievelijk gemeld was dat een Conservatief politicus zich schuldig had gemaakt aan pedofilie.

Newsnight, het vlaggenschip van de BBC, ging tien dagen geleden in de fout in een uitzending over een seksschandaal bij een kindertehuis in Noord-Wales. Ex-bewoner Steve Messham beweerde te zijn misbruikt door een prominent politicus, die in de jaren tachtig een vertrouweling van Margaret Thatcher was en nu in het Hogerhuis zit. Hoewel zijn naam niet werd genoemd, kon worden afgeleid dat Alistair McAlpine werd bedoeld. Eerder op de dag had het Bureau of Investigative Journalism, de makers van de reportage, getwitterd dat er een spraakmakende onthulling op komst was.

Eeen week later bleek de primeur totale onzin te zijn. Na een foto van McAlpine te hebben gezien trok Messham zijn beschuldiging in. De vraag rees waarom Messham niet tijdens het maken van de uitzending met deze beeltenis was geconfronteerd. Al snel bleek dat Newsnight en het Bureau broddelwerk hadden geleverd. Er was bijvoorbeeld geen wederhoor toegepast. Bovendien was nagelaten om een vijftien jaar oud onderzoeksrapport naar de misbruikaffaire te lezen. Daarin stond dat Messhams verklaringen niet altijd even serieus moesten worden genomen.

De uitzending veroorzaakte een twitterstorm vol halve waarheden en hele leugens. McAlpine, die zijn woning in Italie had moeten ontvluchten, kwam met een verklaring van onschuld en kondigde aan de BBC te gaan aanklagen wegens laster. De BBC-leiding stelde Newsnight onder curatele en verbrak de samenwerking met het genoemde onderzoeksbureau. Voorlopig mag Newsnight geen onderzoeksjournalistiek meer bedrijven.

Dat alles werd niet gezien door Entwistle. In een interview met John Humphrys van de BBC-radio zei hij dat hij die avond iets anders te doen had. Hij had ook de bewuste tweet niet gezien. Sterker, de omroepbaas bleek niet de minste interesse te hebben in wat er allemaal gaande was. Gevraagd of hij de voorpagina's van de dagbladen had gelezen, waar gemeld werd dat Newsnight de fout in was gegaan, meldde hij dat hij te druk was met het voorbereiden van een lezing. Een paar uur later nam de 50-jarige ontslag, na 54 dagen algemeen directeur te zijn geweest.

Dat de bureaucraat Entwistle kampt een gebrek aan journalistieke nieuwsgierigheid was een maand geleden al duidelijk geworden bij zijn optreden voor een Kamercommissie. Daar moest hij tekst en uitleg komen geven over een ander Newsnight-debacle. Het actualiteitenprogramma had een jaar geleden een reportage geschrapt over de zedendelicten van de toen net overleden BBC-ster Jimmy Savile. Het vermoeden bestaat dat de BBC-top geen zin had in negatieve publiciteit over Savile. Immers, op Tweede Kerstdag was er een avondvullend huldebetoon gepland.

Het is de vraag of Newsnight zich wilde revancheren voor de Savile-zaak of dat het falen het gevolg is van een verziekte sfeer op de redactie. Er gaan geruchten dat anchorman Jeremy Paxman overweegt op te stappen. Vast staat dat de publieke omroep de grootste crisis beleeft uit haar 85-jarige bestaan. Toch deinst de Beeb er niet voor terug zichzelf te bekritiseren, zoals Humphrys aantoonde. Bij het rivaliserende ITV zijn geen maatregelen genomen tegen presentator Philip Schofield die tijdens een interview met David Cameron een lijst namen van vermeende pedofielen in beeld hield.

Minister van Cultuur Maria Miller heeft instemmend gereageerd op het vertrek van Entwistle. Volgens haar moeten nieuwe bestuurders het vertrouwen van de kijkers proberen te herwinnen. Er is een nieuwe reorganisatie op komst waarbij de functies van directeur en hoofdredacteur waarschijnlijk van elkaar worden gescheiden. Ondertussen houdt het sociaaldemocratische Kamerlid Tom Watson, voornaam lid van de Kamercommissie voor Mediazaken, zich op de vlakte. Hij heeft de vals bevonden beschuldigingen geprobeerd aan te wenden voor politiek gewin.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234