Dinsdag 29/11/2022

Barcelona geeft Belgische collectie lp-hoezen een podium

30 bij 30 centimeter

Echte kunst op karton

Het museum voor hedendaagse kunst in Barcelona heeft de hele zomer lang platenhoezen aan zijn muren hangen. Niet omdat het vinyl stilaan rijp is voor het museum, wel omdat de hoezen ontworpen zijn door kunstenaars als Dalí, Richter en Warhol. De meeste tentoongestelde hoezen komen uit een indrukwekkende Belgische privécollectie.

door Rudy Pieters

Barcelona l Door de genadeloze opmars van de cd, in 1987 uitgevonden en op zijn beurt al bedreigd door iPod en co., is het vinyl op weg naar het museum. Maar als dat museum zich in Barcelona bevindt, dan kun je er donder op zeggen dat het vinyl nog springlevend is.

Het Museu d'Art Contemporani de Barcelona (MACBA) hangt van vandaag tot september zijn muren vol met lp-hoezen. Beeldende kunstenaars maakten ze op bestelling, of het is werk dat ze al gemaakt hadden en dat door de muzikanten gerecycleerd is. In de popart en aanverwante stromingen struikel je natuurlijk over de platenhoezen.

Andy Warhol ontwierp voor The Rolling Stones de bekende Sticky Fingers-broek, de portretten die Warhol van John Lennon, Aretha Franklin en Miguel Bosé maakte, sieren de lp-hoezen van de respectievelijke artiesten, Roy Lichtenstein prijkt op I Cry For You van Bobby 'O'. Raymond Pettibon, exponent van de bad drawing, begon zijn carrière met hoezen en affiches voor de punkbands op het label van zijn broer, waaronder Black Flag en Sonic Youth. Voor Take No Prisoners kopieerde Lou Reed een tekening van de Spaanse kunstenaar Nazario, die in 1976 op de cover van het tijdschrift Rock Comix gestaan had. Het gebeurde zonder Nazario's handtekening, zonder vergoeding of toestemming.

Vinyl toont ook hoezen die kunstenaars voor geluidsopnames van zichzelf of van eigen werk ontwierpen, van Yves Klein bijvoorbeeld, die een lezing aan de Sorbonne op plaat zette, of van Salvador Dalí, die zijn in Venetië opgevoerde opera La dama spagnola e il cavaliere romano vereeuwigd wilde zien.

En zo gaat dat maar door. Fernand Léger, Jean Dubuffet, Joseph Beuys, Pistoletto... Kunst op karton van 30 bij 30 centimeter. Een tentoonstelling met alleen maar vinylplaten wordt zo ineens een overzicht van de twintigste-eeuwse beeldende kunst, van de avant-gardistische bewegingen uit de jaren 1920 (zoals Dada), via Fluxus, nouveau réalisme, popart en conceptuele kunst tot de recentste experimenten.

Vinyl. Platen en hoezen van kunstenaars is gebouwd op de indrukwekkende collectie van Guy Schraenen. Schraenen, die in Londen geboren is en nu in Parijs woont, begon in 1966 met de Antwerpse kunstgalerie Kontakt en is vooral bekend van zijn enorme archief met kunstenaarspublicaties, zaken die nooit in museum of galerie belandden en waarin zelden een verzamelaar geïnteresseerd was, zoals kunstenaarsboeken, geluidsopnamen, affiches en mail art. Die verzameling ging ondertussen naar het Neues Museum Weserburg Bremen (NMWB), coproducent van deze tentoonstelling.

Hoe populair de vinylplaat ook was, de kunstmusea hebben nooit veel aandacht besteed aan platenhoezen. In 1973 had je in Londen de tentoonstelling The Record Cover as Artwork en dan was het wachten tot Broken Music in 1988 in Berlijn. En nu dus Barcelona, een buitenkans. De tentoonstelling was al in Bremen te zien. Het MACBA voegde aan de 750 hoezen van de Schraenenverzameling nog 150 Spaanse hoezen aan toe. Vinyl reist nadien door naar Sevilla (Centro de Arte, september 2006) en het Portugese Oporto (Museo Serralves, oktober 2007).

Vinyl toont ook lp's met ongewone vormen, platen die bij tijdschriften of boeken gevoegd werden, cassettes, en zelfs cd's, de schijfjes die hier al eens mogen proeven van hun latere museumbestaan.

Muziekfestival

De rechtstreekse aanleiding van deze tentoonstelling is Sonar, een van de belangrijkste muziekfestivals van Spanje. Sonar2006, op 15, 16 en 17 juni in Barcelona, noemt zichzelf een 'festival voor geavanceerde muziek en multimediakunst' en heeft dit jaar onder meer Ryuichi Sakamoto (samen met Alva Noto aka Carsten Nicolai), Shit & Shine en het Belgische aMute (Jérome Deuson) op de affiche.

In het MACBA zelf, in de marge van de tentoonstelling, vinden eveneens optredens plaats van muzikanten en dj's die goed met vinyl overweg kunnen, zoals de Canadees Martin Tetreault ('drumsolo's op vinyl met vier pick-ups'), de Brit Janek Shaefer en het piano/pick-up-duo Hildegard Kleeb en Pelayo Arrizabalaga. "Ze zullen voldoende bewijzen aanvoeren", zegt het MACBA, "voor de stelling dat een apparaat dat de samenleving begin twintigste eeuw begon te fascineren, in de eenentwintigste eeuw naar de sfeer van het experimentele verhuisd is en zo het publiek opnieuw fascineert."

Vinyl. Platen en hoezen van kunstenaars loopt tot 3 september. De optredens vinden plaats op 29 juni (Martin Tetreault), 6 juli (Hildegard Kleeb/Pelayo Arrizabalaga), 13 juli (DJ Blue, DJ Amsia) en 20 juli (Janek Shaefer). Meer info op www.macba.es en www.sonar.es

Verzamelaar Guy Schraenen putte uit zijn enorme archief met kunstenaarspublicaties

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234