Dinsdag 21/09/2021

Barbara en Allan Pease over de basisregels van de lijfspraak

'Kerry mangelt het nog aan podiumervaring. Zijn gebaren stemmen nog niet altijd overeen met zijn woorden, een beetje zoals een gedubde film'

'Die scheve machogrijns, dat vingertje: Bush heeft er niets van begrepen'

'Vrouwen ontcijferen lichaamstaal veel beter en sneller dan mannen', zeggen Barbara en Allan Pease. Het flamboyante Australische stel profileert zich als expert in man-vrouwverschillen en heeft daarmee duidelijk het gat in de markt gevonden. Barbara, vijf maand zwanger, en Allan waren dit weekend op de Antwerpse Boekenbeurs voor hun nieuwste boek. In het Engels heet dat The Definite Book of Body Language, in het Nederlands ietwat omslachtig Waarom mannen en vrouwen met hun lichaam zeggen wat ze eigenlijk niet willen vertellen.

Antwerpen

Van onze medewerkster

Sara De Sloover

Toen ik daarnet binnenkwam, zag ik hoe jullie me onmiddellijk taxeerden. Analyseren jullie nu constant de lichaamstaal van andere mensen?

Barbara Pease: "Voortdurend, we kunnen er niet meer mee stoppen." (lacht)

Jullie schrijven dat mensen als ze iemand voor het eerst ontmoeten na vier minuten hun mening al voor 90 procent gevormd hebben. Bovendien halen ze 60 tot 80 procent van die informatie uit de manier van bewegen, de lichaamstaal en kledij. Behoorlijk griezelig, toch?

Allan Pease: "Lichaamstaal is inderdaad extreem belangrijk, maar de meeste mensen beseffen dat nog niet. Experts die de kneepjes van het vak onder de knie hebben, zullen bijvoorbeeld al je gedragingen 'reflecteren'. Na vier minuten heb jij een erg positief beeld van die persoon en vraag je je af wat je toch zo aan hem of haar bewondert. Terwijl je gewoon je eigen gedrag weerspiegeld ziet."

Barbara: "In drie Amerikaanse staten is lichaamstaal voor de rechter onlangs een valabel argument geworden. Als een politieagent moet komen getuigen, mag hij naast de woorden nu ook de lichaamstaal van de beklaagde voor de rechtbank beschrijven. Gangsters kunnen immers zeggen wat de agent wilde horen, maar hun lichaamstaal kunnen ze veel moeilijker controleren."

Wat zijn de basisregels van de lijfspraak?

Allan: "In alle culturen zullen mensen hun armen voor de borst kruisen als ze zich bedreigd of geïntimideerd voelen. Gekruiste armen zijn een natuurlijke reactie op gevaar. Je beschermt er je hart en longen mee. Verder draaien mannen en vrouwen over de hele wereld hun voeten naar degene die ze in de kring het aardigst vinden. Lachen is ook universeel en lijkt zelfs aangeboren. Blinde kinderen doen het ook, al hebben ze het nooit gezien."

Jullie hebben ook een interessante theorie over waarom mensen nee schudden en ja knikken, in plaats van omgekeerd.

Allan: "Baby's die genoeg gedronken hebben, wenden hun hoofd af van de moederborst. Het is het eerste gebaar waaraan de hersenen een betekenis koppelen. Die instinctieve handeling ligt aan de basis van het teken voor 'nee'. De ja-knik komt voort uit de buiging om toestemming te geven. Dat is ook teruggevonden bij doven en blinden. Beledigende gebaren verschillen van land tot land, net zoals de mate van oogcontact en de persoonlijke ruimte rond een individu. De duim tegen de wijsvinger houden, de zogenaamde 'ring', heeft bijvoorbeeld zeventien verschillende betekenissen. In Amerika betekent het 'oké', in Engeland 'perfect', in Japan 'geld', in landen als Griekenland, Nigeria en Turkije is het een scheldgebaar voor flikker en in Frankrijk staat het voor 'niets, waardeloos'. Dat laatste hebben we aan den lijve ondervonden toen ik in een Parijs restaurant een mooie tafel met uitzicht op de Seine aangeboden kreeg en tevreden een ringgebaar maakte. 'Als je er niks aan vindt, kun je ook daar gaan zitten, hoor", snauwde de ober. (lacht) Je pink in de lucht steken staat in Zuid-Amerika voor 'dun', aan de Middellandse Zee voor 'kleine penis'."

En in België voor 'een pint'.

Allan: "Echt waar? Die hadden we nog niet gehoord! In Japan krijg je er wel iets interessanters voor: een vrouw." (lacht)

Wat me bij de vrouwelijke intuïtie brengt, die jullie in dit boek ontsluieren. Hoe komt het dat het merendeel van de dames lichaamssignalen van anderen zo goed oppikt?

Barbara: "Vrouwen waren vanaf het prille begin van de menselijke evolutie de nestverdedigers, en dat heeft zo zijn sporen nagelaten in hun hersenen. We hebben mri-scans uitgevoerd om te zien welke delen van de hersenen actief zijn als mensen lichaamstaal proberen te ontcijferen. Vrouwen bleken over veertien tot zestien hersenzones te beschikken om het gedrag van anderen te beoordelen, mannen maar vier tot zes. Zo kunnen vrouwen de lichaamstaal van hun kroost snel lezen: hebben ze nu honger of hebben ze ergens pijn? Als er onbekenden naar het kampement kwamen, was het ook belangrijk meteen te weten of die kwade bedoelingen hadden. Met die overlevingstactiek doen we nu nog steeds ons voordeel: op feestjes zien wij, vrouwen in een oogopslag wie er geruzied heeft, wie elkaar niet kan uitstaan en wie allemaal een oogje heeft op die knappe brunette."

Jullie wijden twee hele hoofdstukken aan de hand en de handdruk.

Allan: "Handen vertellen een heleboel. Mensen die hun handpalmen laten zien, hebben goede bedoelingen. Mannen stoppen ook vaak hun handen in hun zakken als ze niet willen praten. 'Geen handgebaren, geen communicatie' is een regel uit ons verste, spraakloze verleden. De ideale handdruk is dan weer stevig, maar ook niet té: iemands botten doen kraken is niet echt de bedoeling. Klamme of slappe handjes zijn absoluut te vermijden. En verder moet je vooral zorgen dat beide handen verticaal blijven als je iemand de hand schudt, zoals bij de beroemde handdruk van Yitzhak Rabin en Yasser Arafat in 1993. Er was een heel machtsspel aan de gang, maar uiteindelijk gaven ze elkaar als gelijkwaardige partners de hand. Als je hand bovenop ligt kom je immers dominant over. Ligt je hand onder, dan heeft de ander de touwtjes letterlijk 'in handen'."

Ik vond het wel teleurstellend dat terwijl vrouwen een heel scala aan verleidingstrucs hebben, mannen enkel aan hun ballen zitten.

(algemene hilariteit) Allan: "Daar hebben we de werkelijkheid misschien iets vereenvoudigd, maar de essentie klopt. In de hele dierenwereld zijn het de vrouwtjes die de eerste stap zetten tijdens de hofmakerij. Bij mensen is dat niet anders. Als een tiener op een fuif een meisje ten dans vraagt, denkt hij dat hij het initiatief heeft genomen, terwijl zij eigenlijk de hele tijd het heft in handen had. Zij hield zijn blik vast, keek net iets langer dan gewoonlijk, boog haar hals en glimlachte uiteindelijk. Wat hem het groene licht gaf om de zaal over te steken en haar aan te spreken. Women call the tunes and men do the dancing."

Barbara: "Vrouwen houden van een brede borstkas en kleine strakke billen. Net zoals mannen kijken ze graag naar aantrekkelijke exemplaren van het andere geslacht. Toch worden mannen veel meer betrapt door hun partners. Vrouwen kijken een man aan en kunnen tegelijkertijd probleemloos stiekem zijn kruis inspecteren. Dankzij hun brede blikveld worden ze maar zelden op heterdaad betrapt. Mannen verslaan vrouwen moeiteloos bij het in de verte turen, maar om een passerende decolleté te begluren is zo'n 'tunnelvisie' niet echt handig.

"Het blijft wel moeilijk voor vrouwen. Als ze een oogje op een bepaalde man hebben, zullen ze meer dan eens signalen moeten geven. Mannen hebben ondertitels nodig. Ze zien het anders gewoon echt niet. We krijgen die vraag de hele tijd van mannelijke lezers: 'Hoe kan ik zien of een vrouw me leuk vindt of niet?' Bekijk haar gewoon! Ze zendt signalen uit, heren: als ze vaak glimlacht, verwijde pupillen heeft, voortdurend met haar ogen knippert en haar haren om haar vinger draait, zegt ze eigenlijk: 'Hallo, ik zie je wel zitten. Kom met me praten!'"

Allan: "Mannen zijn veel doorzichtiger. Ze kijken naar borsten en billen van vrouwen en hebben een voorkeur voor ellenlange benen, hoe politiek incorrect dat ook is. Als ze iets lekkers gezien hebben, gaan ze recht op hun doel af. In 95 procent van de gevallen gebruiken ze dan de cliché-openingszinnetjes die vrouwen al honderd keer gehoord hebben. En ondertussen trekken ze het zaakje daar beneden nog eens recht, om erover op te scheppen dat hun geslachtsdelen zo groot en zwaar zijn dat ze de bloedsomloop voortdurend hinderen."

Toen president Clinton ondervraagd werd over zijn relatie met Monica Lewinsky zagen jullie onmiddellijk dat hij loog. Waarom?

Allan: "Clinton raakte zijn neus erg vaak aan. Als je grove leugens vertelt, stijgt je bloeddruk en gaat meer bloed naar de uiteinden van je lichaam. Het weefsel van oorlelletjes, vingers, tenen en ook de neus wordt met bloed gevuld en zet daardoor uit. Dat heet het Pinokkio-effect. Door de zwelling gaat je neus tintelen. En om die jeuk te onderdrukken krabben mensen even aan hun neus. Al moet je opletten met te strikte interpretaties: sommige mensen liegen als ze hun neus vaak aanraken, maar anderen voelen gewoon een kriebeltje opkomen. Zo kan bijvoorbeeld geeuwen een signaal zijn van honger, maar ook van vermoeidheid of verveling. Daarom moeten er minstens drie lichaamssignalen zijn die dezelfde boodschap uitzenden - dat heet een gebarencluster. Aan de telefoon liegen is veel makkelijker, zeker voor mannen. Je kunt probleemloos zeggen: 'Ja schat, natuurlijk hou ik van je' en ondertussen nee schudden, in je haar wrijven en aan je kraag trekken." (bulderlach)

Dit interview verschijnt op de dag van de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Wat denken jullie van de lichaamstaal van Bush en Kerry?

Allan: "Er is niets zachts aan George Bush. Hij maakt ook nooit verzoenende gebaren. Bush komt over als een agressieve en arrogante macho. Terwijl hij als een echte cowboy zijn duimen achter zijn riem haakt, ligt er voortdurend zo'n scheve grijns op zijn lippen. Hij priemt autoritair met zijn wijsvinger in de lucht en hangt de stoere kerel uit. Als je met terroristen te maken krijgt, zo denken de Amerikanen, heb je een tough guy nodig. Daarom heeft hij geluk dat Osama Bin Laden nu, zo vlak voor de verkiezingen, nog eens een boodschap opstuurt. Die nieuwe video jaagt de Amerikanen de stuipen op het lijf en Bush wrijft zich in de handen."

Barbara: "Kerry's lichaamstaal is een stuk beter. In plaats van Bush' betweterige vingertje maakt hij vooral dit gebaar (plaatst duim tegen wijs- en middenvinger) om dingen uit te leggen, en dat trekt de bevolking meer aan."

Allan: "Door gebrek aan podiumervaring stemmen zijn gebaren wel nog niet altijd overeen met zijn woorden en zien ze er soms een beetje incoherent uit. Hij doet me af en toe denken aan een gedubde film waarin de woorden niet overeenkomen met de lipbewegingen."

Barbara: "Maar als het nu Bush tegen Clinton zou zijn, won Clinton gegarandeerd. Met zijn aura, zijn lichaamstaal..."

Ondanks de neus?

Barbara: "Ondanks de de neus, ja. (lacht) Hij raakt er toch maar mooi mee weg? Mensen vinden hem echt aardig, ook al is hij een wandelend testosteronbommetje en een naughty boy. Hij ziet er fantastisch uit en straalt warmte uit. Mensen zouden hem zo hun leven toevertrouwen."

Allan & Barbara Pease, Waarom mannen en vrouwen met hun lichaam zeggen wat ze eigenlijk niet willen vertellen, Uitgeverij Het Spectrum, 407 blz., 15,95 euro.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234