Woensdag 17/07/2019

Backstage tijdens 'election night' in de regiekamers van vtm en VRT

VIJF uur pure adrenaline

Voor de kijkcijfers hoefden ze het niet te doen, voor de eer des te meer. Bij de VRT kreeg eindredacteur Bart Cortoos de kans van zijn leven, bij vtm rolde directeur informatie Eric Goens nog één keer zijn mouwen op. Het best de finale van de verkiezingen in beeld brengen, daar was het woensdagochtend vroeg om te doen. Wij piepten achter de schermen mee. 'Straks gaat de knop open. Dan is het onversneden rock-'n-roll... als alles goed gaat.'

Door Pieter Dumon en Brecht Decaestecker

04:03 vtm

Een vijftiental mensen van de vtm-redactie verzamelt zich in het bureau van directeur informatie Eric Goens. Vier uur eerder zaten ze daar ook, toen met iets meer, te luisteren naar Tom Helsen. De singer-songwriter kwam aan de vooravond van een lange nacht de redacteurs moed inzingen. Honger en dorst werden gespijsd en gelest met hotdogs en Budweisers. Doel? Een goede sfeer bouwen. Alleen zo kom je als team tot resultaat, meent Goens, en de komende uren moest zijn redactie een indrukwekkende groepsprestatie neerzetten. Stef Wauters mag als presentator de controlerende middenvelder spelen. De redacteurs die straks alle beelden zullen samenvatten verdedigen het doel. De spitsen zijn Thomas Van Hemeledonck, Elke Pattyn en Boudewijn Van Spilbeeck, die zijn uitgestuurd naar New York, Atlanta en Phoenix. De trainer is Goens himself. Deze nacht is de directeur informatie bij de VMMa 'the man in charge'. "Straks zit ik achter de knoppen", lacht hij. "Dat is de enige traditie die ik koester. Op historische momenten doe ik de regie." Kicken, zo omschrijft Goens zijn job voor de komende uren. "Straks gaat de knop open. Van dan af is het één en al adrenaline."

Een beetje egoïstisch, zou je kunnen denken. De andere chefs moeten dit werk elke dag doen, maar op de grote momenten komt mijnheer hun job afpakken. "Dat vinden we normaal", zegt Stef Wauters, hoofdredacteur en presentator die ochtend. "Uiteindelijk doet Eric dit niet alleen. Wim Daeninck en Jeroen Wils leveren alles aan. Je werkt met drie eindredacteurs. Een van hen moet de baas zijn."

04:12 Eén

Op de eengemaakte redactievloer van de VRT-nieuwsdienst zitten her en der verspreid zo'n 25 journalisten aan hun computerscherm gekluisterd. Alles lijkt peis en vree. Alleen het gebrek aan koffie - de koffiedames laten blijkbaar hun slaap niet voor Obama - verstoort de gemoederen. Gelukkig heeft een van de journalistes haar eigen Senseo-apparaat meegebracht.

De rust is slechts schijn, beweert Bart Cortoos, de eindredacteur die de touwtjes van de verkiezingsspecial in handen heeft. Hij is pas sinds januari 2007 als eindredacteur van de VRT-journaals aan de slag en moet nu voor het eerst een live nieuwsprogramma van die lengte in goede banen leiden. En daar komt behoorlijk wat stress bij kijken. "Wanneer er op de radio iets misgaat, kun je altijd nog een plaatje draaien. Tijdens een rechtstreeks tv-programma van drie uur kan dat niet. Bovendien moeten we tijdens zo'n liveshow constant improviseren. Er zijn natuurlijk wel wat stukken op voorhand gemaakt, maar we moeten het toch vooral van hot news hebben." Maar klagen doet Cortoos niet. "Dit zijn de momenten waar je het als journalist allemaal voor doet."

04:23 vtm

Tot een paar minuten geleden was Eric Goens van plan de knop bij vtm om vijf voor zes open te draaien, vijf minuten voor de VRT eraan zou beginnen. Probleem? Barack Obama ligt nu al meters voor. Stef Wauters weet te vertellen dat een paar belangrijke swing states voor Obama in the pocket zijn. Colorado, New Mexico, Iowa, Pennsylvania... Allemaal kleuren ze blauw. "Verdorie", roept Goens. "Eigenlijk zouden we nu al op antenne moeten. Daarmee zouden we niemand pijn doen. Alleen zijn onze cameramannen nog niet aanwezig."

Stef Wauters heeft andere zorgen: "Wel of geen das?" Er volgt nog een probleem. Een redacteur heeft vernomen dat Willy Claes de avond vooraf zijn kat gestuurd heeft naar een debat, omdat hij ziek zou zijn. De minister van Staat wordt elke seconde op de VTM-redactie verwacht. "Hij zal wel komen", meent Goens. "He loves it too much."

04:44 Eén

Met één onzekere factor hoeft Cortoos alvast geen rekening meer te houden. Ook al is het nog vroeg, nu al lijkt het een uitgemaakte zaak dat Obama de nieuwe president van de VS wordt. "Het is misschien wel comfortabel werken nu we al zo goed als zeker zijn wie de winnaar wordt, maar ik had het toch liever wat spannender gezien", zegt Cortoos. "Het ideale scenario voor ons is een nek-aan-nekrace zodat we de spanning kunnen opbouwen om dan tussen acht en negen de uiteindelijke winnaar bekend te maken."

04:50 vtm

Willy Claes stapt de vtm-redactie binnen. Hij vraagt of iemand een pijnstiller heeft. "Ik ben gisteren nog bij de dokter geweest voor een pikuur", zegt hij. Goens antwoordt: "Het is net topsport, hé, spelen met een inspuiting." Claes lacht en zegt: "Zo lang ik maar geen krantenkop als Tom Boonen haal."

05:01 Eén

Het veelbesproken digitale systeem dat de nieuwsdienst nu al een paar maanden onder de knie probeert te krijgen, zorgt een eerste keer voor problemen. Blijkbaar wordt een deel van het systeem elke morgen om 5 uur, wanneer er normaliter niemand aan de slag is - heropgestart. Nu dat ook op de ochtend van de presidentsverkiezingen gebeurt, is een van de journalistes alle stukken waar ze aan bezig was kwijt.

05:04 vtm

CNN roept Barack Obama uit tot nieuwe president van de VS. Een paar honderdduizend mensen schreeuwen in Chicago hun geluk uit. "Dat beeld moeten we hebben", roept Goens. "Daar openen we straks mee. En laat het maar lopen. Twintig, dertig seconden lang!"

Stef Wauters loopt er opvallend ontspannen bij. "Vannacht heb ik een uur of twee geslapen. Nu kunnen we alleen maar hopen dat technisch alles lukt. We willen veel kaarten van de VS laten zien. En we willen vaak overschakelen naar onze correspondenten in de VS. Lukt dat allemaal, dan is het onversneden rock-'n-roll. De truc is: genieten. Samen met keeltabletten slikken (lacht)."

05:18 vtm

Eric Goens, eindredacteur Jeroen Wils, regisseur Heidi Bols en nog een paar anderen vertrekken naar de regiekamer. Op een van de schermen merkt Goens dat McCain ondertussen al zijn verliezersspeech aan het houden is. "Shit", roept hij. "We moeten de tape van die speech zo snel mogelijk hier hebben! Binnen de tien minuten! We gooien hem op antenne zonder ondertiteling! Stef, je zult simultaan moeten vertalen! Zeg wat McCain vertelt!"

De repetitie begint. Wauters verwelkomt zijn gasten. Faroek Ozgünes toont op een kaart van de VS in welke staten Obama ondertussen gewonnen heeft. Goens geeft al roepend aan Heidi Bols de volgorde door: 'Beginnen met Stef! Dan naar Boudewijn in Phoenix! Vervolgens naar Thomas in New York! Live-interventies moeten kort, kort, kort!"

05:34 vtm

Goens ziet op een van de schermen dat in Chicago alles in gereedheid wordt gebracht voor de speech van de nieuwe president. "We moeten op antenne zijn voor Obama aan die speech begint. Kunnen we?" Hij verheft zijn stem: "Jongens, kunnen we?"

Volgens de afspraak zou vtm pas twintig minuten later met uitzenden beginnen. Bij de VRT loopt nog altijd een herhaling van 'TerZake'. "We hebben beeld in Chicago, maar geen klank", roept Heidi Bols. Goens: "Over een minuut hebben we klank." Iemand roept: "Onmogelijk." Goens herhaalt zijn eis. Veertig seconden later roept Bols: "We hebben klank!" Goens: "Oké, let's go!" Er wordt afgeteld. Vijf, vier, drie... - Goens: "Komaan, een goede uitzending, hé" - ...twee, één... VTM opent met een beeld van juichende mensen in Chicago.

05:36 Eén

Nadat McCain een paar minuten eerder in zijn speech zijn nederlaag had toegegeven, is het nu de beurt aan Obama. Nieuwsankers Lieven Verstraete en Annelies Van Herck zien het met lede ogen aan. "Spijtig dat we nu nog niet op antenne zijn. Dit is toch wel hét moment van de verkiezingen." Maar Verstraete en Van Herck zien de zaken te pessimistisch in. Aan de speech van Obama gaat nog heel wat show vooraf en het ziet ernaar uit dat de kersverse president pas rond zes uur, het tijdstip waarop de nieuwsspecial begint, zijn volk zal toespreken. In afwachting van meer nieuws besluit Van Herck alvast in haar teksten te schrappen. Ook de taakverdeling tussen beide ankers wordt nog eens besproken. "Doe jij maar de inleiding, Annelies", zegt Verstraete. "Onze kijkers worden liever met een mooie vrouw wakker."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden