Maandag 24/06/2019

Back to nature?

HETPALEIS > De storm JJJ

Kort door de bocht kun je vele stukken van Shakespeare samenvatten als een machts- of liefdesspel in een symbolisch natuurkader. In Hamlet focuste Piet Arfeuille op de macht, nu in De storm op de natuur.

De titel van Shakespeares laatste werk verwijst naar de fameuze wolkbreuk die de schuldigen voor Prospero's vroegere verbanning 'toevallig' op zijn geïsoleerde eiland doen aanspoelen. Maar gek genoeg komt die storm in Arfeuilles rigoureuze bewerking niet voor, net zomin als het gevolg schipbreukelingen. Enkel prins Ferdinand (Patrick Vervueren) blijft daarvan over, naast het vaste eilandkwartet: Prospero zelf (Jeroen de Man), zijn dochter Miranda (Eva Schram) en de halfwezens Ariël (Karel Tuytschaever) en Caliban (Thomas de Bres), die hier begrepen worden als de verscheurende stemmen van Prospero's ratio en instinct.

De nadrukkelijke natuursfeer is meer een vormelijke kwestie, in lijn met de mythisch-rituele verdieping die Arfeuille zoekt. Zo wordt Miranda plechtig opgedragen als een plant, in een potje gepoot en bewaterd als een dure bloem. Haar vader wil haar binnen zijn perkje houden, maar zij bloeit onweerstaanbaar naar vreemdeling Ferdinand toe, haar poort op de verboden buitenwereld. Die (seksuele) emancipatiestrijd, verdiept door de steeds terugkerende mythe van de badende Diana en voyeur Acteon, is een logische interpretatie in een tienerproductie. Maar nog meer richt Arfeuille zich op Prospero zelf: rigide patriarch, kampend met zijn eigen zinnelijke drang naar zijn dochter als naar het wellustig oorspronkelijke leven.

Alles ontwikkelt zich langzaam, duister en met een continue snuif vervreemding door de dreigende, dan weer snerpende muziek van Kreng. Belangwekkend anders is dit dan het jeugdtheater dat zich erin masseert met een fijne afwisseling tussen lach en traan, een tekstje en een liedje. Dit is grootse, esthetisch affe regisseurskunst. Alleen krijgt zij in verbintenis met die oeroude vegetatierite die Arfeuille ermee oproept, ook iets aanmatigend regressief. Zie het barokke slotbeeld: Miranda's erotische viering van haar vrijheid, met bloemen bekleed onder vallende regen, op de piëdestal van de sterke 'back to nature'-ideologie in de voorstelling, is juist het summum van een gevangen-zijn in de mannelijke lustblik. Hebben Jan Fabre en Wayn Traub er een broer bij?

Als we in een droom leven, zoals Prospero's slotmonoloog luidt, dan lijkt die hier dat we terug kunnen naar een mythische oertijd van puur vitalisme, naar het recht van de sterkste drang. (WH)

Tot 10 mei en 27-31 mei in HETPALEIS, Antwerpen (03/202.83.46). Tussenin op tournee. www.hetpaleis.be

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden