Zaterdag 14/12/2019

'Babysits, maar dan wel twee hele leuke'

Twee meisjes 'tuttend' op een terras, 28 en 26 jaar oud maar niettemin piep. Ketnetwrappers met een dosis verbeelding die maar niet wil wijken. De ene, Britt, droomt van een boerderij waar ze in kleurrijke tuinbroek het hekken schildert. Kristien wil v ooral gezond en verwonderd blijven.

door Marijke Libert Foto Jimmy Kets

Ketnet is deze maand tien jaar geworden. Uit de groep Ketnetwrappers pikten we Britt Van Marsenille en Kristien Maes. Britt richt zich al twee jaar op een onbevangen manier tot de 'beste Ketnetters'. Kristien, een radio Donnastem, oefent zich volop om tegen 1 mei de cameralens en het jonge geweld dat in de sofa zit toe te spreken. Kwikke Britt en Kristien zijn van deze tijd, maar de oervorm 'vrolijke, vrolijke vrienden' is nooit ver weg.

Britt: "De stempel die we krijgen is zo typisch. Niet van de kinderen, die omarmen je en knipogen, want ze erkennen je als een van hen. Het zijn de volwassenen die zeggen: 'Kijk, dat is die van Ketnet, met haar blonde lokken, zo'n huppelend grietje dat altijd vrolijk is.' Ik voel die sticker heus wel plakken en dat vind ik jammer."

Toch heb je onvermijdelijk die expressie. Je praat ontwapenend met een hoge blije stem.

Britt: "Ik zal nooit anders praten tegen groot en klein. Ik wil noch betuttelend zijn en verkleinwoordjes of koediekoedie-taal gebruiken, noch plots gewichtig doen."

Kristien debuteert binnenkort op Ketnet, terwijl ze 'al' 28 jaar is. Toen Staf Coppens begon, was hij zo'n tien jaar jonger.

Kristien: "Ketnet zoekt naar het schijnt échte mensen en daar staat geen leeftijd of datum op."

Britt: "Dat heb ik bij Kristien meteen gezien, dat gewone, normale en dagelijkse. Ze heeft mooie open ogen, een klare en lieve blik, een gezicht dat spreekt en zegt 'ik ben er'."

Kristien: "Ik heb dan nog het geweldige voordeel dat ik zo'n velleke heb dat me er jong doet uitzien. Ik weet echter: kinderen benaderen is niet vanzelfsprekend. Ze voelen heel juist en zijn direct. Als zij je niet leuk vinden, heb je pech."

Ilse Van Hoecke, oud-Ketnetwrapster, zei me ooit hoe belangrijk zij toen was voor de kinderen: bijna familie, een beetje pa én ma. Wrappers hebben dus wel wat verantwoordelijkheid.

Britt en Kristien: "(tegelijk) Klopt nog altijd."

Britt: "Je bent educatief of je dat nu wilt of niet."

Kristien: "Maar dan zonder het opgeheven vingertje. Kinderen luisteren echt naar wat men op Ketnet zegt."

Britt: "En wat meer is: ze geloven ons. Wat wij meedelen is kennelijk belangrijk. Verdraagzaamheid is een van de thema's waarmee wij kinderen op weg kunnen helpen. Dat gebeurt echter veel te weinig, vind ik. We zouden nog iets meer diversiteit moeten tonen. Televisie is zo'n belangrijk en groot medium. Het moet worden ingezet om goede dingen te bewerkstelligen. Ik zou graag op Ketnet meer mensen met een handicap zien, meer doven of blinden. Er hoeft geen perfecte, afgeborstelde wereld getoond te worden. De wereld is ook niet eenduidig en af."

Kristien, jij hebt communicatie- wetenschappen gestudeerd. Welke functie vind jij dat televisie, en bij uitbreiding een kinderzender, moet hebben?

Kristien: "Een zekere verantwoordelijkheid is er sowieso. De televisie heeft zich in de woonkamer gesetteld. Britt en ik behoren tot de generatie die voor een stuk mee gemodelleerd en opgevoed is door het medium."

Britt: "Wij zijn de Merlina-generatie."

Zoals in de hit 'Kvraagetaan' van de Fixkes: 'er was nog gene gsm, gene VTM, -.., Rons Honeymoon, Carolientje, Merlina met de parafix - en voerdes was er niks.'

Kristien: "(lacht) Ik voel die sfeer nog. Dan kwam ik thuis van school en lag ergens in de buurt van de deur de sleutel verstopt. Ik kwam binnen, nestelde mij voor het tv-scherm en bekeek de jeugdprogramma's. Ik heb slechte dingen gezien, zoals Home and Away, maar gelukkig ook goede Nederlandse tv."

Britt: "O ja, zoals Rembo & Rembo op de VPRO."

Kristien: "Ik herinner me vooral die tekenfilms, met herten die zo ontroerd konden zijn dat er van die grote tranen blonken in hun ogen. Dat zijn beelden die blijven."

Zijn er mensen, series of verhalen die jullie, opgelepeld als kind, meenamen naar later?

Britt: "Ik heb vooral leren knutselen dankzij het programma Kameleon. En je had ook Carolientje met haar bootje. (verrukt) Dat staat op het netvlies gebrand."

Bracht televisie ook helderheid of inzicht?

Kristien: "Toen was het receptiever. Televisie is intussen iets educatiever geworden. Het dwingt niet, maar geeft wel bepaalde inzichten door. Vroeger deed hoogstens het Nederlandse jeugdjournaal dat."

Britt: "Inderdaad, het jeugdjournaal en Het klokhuis. Wat goed was, kwam toen uit Nederland."

Wat voor functie heeft Ketnet vandaag, na tien jaar zendtijd?

Britt: "We zijn die zekerheid voor de klein mannen. De kinderen zijn vertrouwd met ons, we kennen elkaar door en door. We vormen een stuk van hun wereld, waarin vooral het woord 'veiligheid' essentieel is."

Veiligheid tegenover wat dan? Te veel prikkels van buitenaf?

Britt: "Ook dat, zoals de prikkels die computer, msn en zovele andere invloeden uitstralen. Bij Ketnet heb je dat gevoel van 'het is allemaal oké bij ons'. De wrappers stralen samenhorigheid uit. Net zoals de Miss Belgiëkandidaten zeggen wij dat er geen jaloezie onder ons heerst, alleen: bij ons is het écht zo. Wat die veiligheid betreft. We horen het van ouders van jongeren die Ketnet ingeruild hebben voor VT4. 'We houden hen nu meer in het oog', zeggen ze. Met Ketnet hoefde dat niet. Ouders zetten hun kinderen voor tv, stemmen af op Ketnet en hoeven zich nooit zorgen te maken."

Kristien: "Terwijl het ook geen softe tv is. Er worden heus wel thema's aangeraakt waarbij je even gaat nadenken. Zo wordt er echt onderzocht waar kinderen zich mee bezighouden, wat hun wereld is en hen raakt."

Waar zijn kinderen dan vandaag mee bezig?

Britt: "Het is een tweestrijd. De kinderen van ons uitzendblok, de zes- tot twaalfjarigen, zijn met 1 miljoen dingen tegelijk bezig. Computer, spelen, msn, MySpace... Ze zijn daar zo slim en snel in. Maar tegelijk vragen ze nog twee verhaaltjes voor het slapengaan als mama hen instopt. Snap je? Het is en MySpace en nog eventjes prinses willen zijn. Dat moet je als zender ook een beetje uitdragen: een vleugje stoer, maar toch vooral ook bescherming geven."

Kristien: "Overigens, wat is er fijner op zondagochtend dan in je pyjama op de bank naar Het Disneyfestival te kijken. Ik kan dat ook zo leuk vinden, de werkelijkheid lijkt dan zo ver weg."

Britt: "Dat is trouwens heel grappig. Mensen die tevoren dachten 'ach, het is maar Ketnet', beginnen je zodra ze kinderen hebben ongelooflijk te waarderen, bijvoorbeeld omdat ze dankzij ons 's zondags een half uur langer kunnen slapen."

Wat jullie tot veredelde babysitters promoveert.

Britt: "Daar hebben wij geen last mee. We zijn misschien babysits, maar dan wel hele leuke."

Britt, jij bent in een totaal ander branche begonnen. Je studeerde dramatherapie en kwam in de praktijk bij volwassen patiënten terecht.

Britt: "Ik heb wel een tijdje als cliniclown gewerkt, met kinderen dus. Ik wilde zo mijn steentje bijdragen tot dat grote maatschappijgevoel, of hoe zeg je dat. Ik wilde iets doen dat zinvol was. Wellicht klinkt dat naïef en idealistisch, maar ik meen dat. Bij tv heb ik dat nu ook. Ik zou soms willen uitroepen hoe belangrijk het medium tv is voor kinderen: gebruik het, doe er iets positiefs mee, engageer u."

"Dramatherapie was erg interessant, maar in de praktijk bijzonder zwaar. Ik moest acht uur per dag met het welzijn van een ander bezig zijn, mensen met zware geestelijke problemen. Na mijn opleiding heb ik in een Nederlandse traumakliniek gewerkt en dat was heftig: vrouwen met dwangneuroses ten gevolge van een trauma. Dat kon gaan van incest over mishandeling tot verkrachting."

Wat doet een dramatherapeut?

Britt: "Je werkt via de verbeelding, bedenkt rollenspelen of doet iets met poppen. Je schrijft samen verhalen. Theatermiddelen worden ingezet om inzicht te brengen en processen op gang te brengen. Gewoon babbelen over die zware problemen is te moeilijk. Ik blijf geloven in de kracht van dramatherapie, maar voor mij was het op dat moment te zwaar. Ik ben dus teruggekeerd naar België en vond dat cliniclown zijn wel iets moois, iets er tussenin. Luchtig, bezig met spel én met lastige dingen. Daar werd het vizier ook gericht op kinderen. Zo kon ik voor hen iets goeds doen."

Dat willen goed doen komt heel veel terug, Britt.

Britt: "Ja hé, het klopt. Ik kan het niet duiden. Het heeft er altijd ingezeten: van kindsbeen af met de collectebus rondtrekken van deur tot deur voor het plaatselijke dierenasiel."

Kristien: "Dat herken ik. Ik had het vooral lastig met dingen die heel geniepig gebeurden en moeilijk detecteerbaar waren. Neem nu kinderen uit de klas die gepest werden. Toen werd pesten niet zo geduid en zeker niet zo aangepakt als nu. Toch voelde ik het onder druk zetten van kinderen als iets heel bedreigends aan. Ik was geen held, maar het was sterker dan mezelf. Dus riep ik naar jongens die met de boekentas van een sukkelaar basketbal aan het spelen waren: 'Stoer, hé!' Ondertussen stond ik wel te wankelen op mijn benen van angst."

Is Ketnet van vandaag niet meer 'pretnet' geworden?

Britt: "In de meeste gevallen is het licht en ontspannend. Maar kinderen hebben uiteraard ook, zoals volwassenen, hun deel van de ellende, dus dat durven we ook wel te tonen. We doen dat heel gedoseerd en in onze taal. Alleen iets te weinig, vind ik. Kinderen kunnen dat aan. Ze zijn bezig met nieuws en met moeilijke gevoelens over dood en afscheid nemen. Vele huwelijken lopen op de klippen, kinderen moeten dus ook dat soort verlies verwerken. Ik vind het absoluut onze taak daar mee bezig te zijn. Kinderen kunnen zo mooi over de dood praten met woorden die wij als volwassenen al verleerd zijn. Kinderen plaatsen wat ze voelen en denken. Ketnet kan ook daar een veilige baken zijn. We blijven nu iets te veel de goednieuwszender."

Je zou kunnen zeggen: laat maar, er is al genoeg slecht nieuws.

Britt: "Wie de ogen sluit, gaat de dagelijkse dingen waarmee kinderen te maken hebben, uit de weg. Denk maar aan pesten, problemen met co-ouderschap of bedplassen. Wij kunnen die thema's opentrekken als we er een mooie vorm voor vinden. Ik hou er niet van dingen onder de mat te vegen."

Kan Ketnet kinderen mondiger maken, hen uit hun schulp leren kruipen?

Kristien: "Dat gebeurt al, maar het gaat stap voor stap. Televisie is ook een medium om te ontsnappen. Je moet niet de hele tijd beleren. En hoe je het draait of keert: er is de concurrentie."

De hete adem in de nek is Nickelodeon.

Kristien: "Daar zeg je het. Als een zender te lang in het genre van het informatieve hangt, denken de kinderen foert en zappen ze weg."

Ook Villa achterwerk verdween in Nederland, wellicht door concurrentie.

Britt: "Intussen heb je wel De bloed zweet en tranenshow. Al gezien? Oh, als we dat mochten maken in Vlaanderen. Ongelooflijk goede presentatoren laten wensen van kinderen in vervulling gaan. Dat kan van alles zijn, vooral klein en fijn, zoals 'ik heb geen oma en ik wil een oma voor één dag'. Soms krijg je dan ook wat moeilijkere onderwerpen. Het sijpelt erin. Prachtig gemaakt en er wordt zo fijn omgegaan met kinderen. Voor zulke programma's smelt ik."

Kan het hier?

Britt: "Volgens mij kan het, maar we hebben het niet, helaas."

Kristien: "Voorstel doen, Britt?"

Ketnet is een beetje een kweekvijver. Er is nogal wat talent uit jullie wrappoule opgedoken: Ilse Van Hoecke, Jelle Cleymans, Sofie Van Moll, Staf Coppens.

Kristien: "Sven Ornelis, Steven Van Herreweghe."

Britt: "Volgens mij komt dat omdat je bij Ketnet al je registers kunt gebruiken en ontwikkelen. Je kunt je hele waaier opentrekken. Je mag fouten maken, kunt af- en bijleren, je gaat er op je bek en krabbelt weer overeind. Leren overleven, handigheid ontwikkelen, het zijn de mooiste hulpmiddelen. Je mag studiowerk doen, reportages maken, interviews afnemen. Je hebt geen autocue, noch tekstschrijvers, dus je improviseert. Kortom, de beste leerschool die er bestaat."

Kristien: "In dat opzicht ligt Ketnet wel dichter bij radio, waar enige flexibiliteit en het principe van 'erin gegooid te worden' zo essentieel is."

Kristien, jij hebt nog voordracht en drama gevolgd. Je sloot dat op je achttiende af met grootste onderscheiding, maar toch koos je voor politieke en sociale wetenschappen.

Kristien: "Ik wilde heel graag toneelschool doen. Ik heb één ingangsexamen gedaan en ik was er niet door. Mijn teleurstelling was groot, vooral wegens de commentaar. 'Jij bent te fel voorgevormd, we zouden jou te veel moeten afbreken om je weer op te bouwen'. (schudt het hoofd) Bullshit. Het was een grote desillusie. Ik wilde even geen toneel meer en koos voor de richting communicatie. Intussen speel ik weer. Het bloed kruipt echt wel waar het niet gaan kan."

Ook Britt is met theater bezig, een eigen project: Prinses zoekt ridder, binnenkort in boekvorm.

Britt: "In het najaar, bij Lannoo. Heel spannend. Waarom ik dat deed? Ach, mijn verbeelding is zo groot als een paleis. Ik voel me zo veilig thuis bij mijn ridders, hun draken en de hele prinsessenwereld. Het is genieten om steeds opnieuw sprookjes te creëren, van 'er was eens' tot 'ze leefden nog lang en gelukkig' en vooral alles wat daar tussen in zit. Je kunt verzinnen wat je maar wilt. Dieren met olifantenpoten, een pauwenstaart en een girafkop. Zodra het bedacht en getekend is, bestaat het.

"Samen met illustrator Tom Schoonooghe en muzikant Antoon Offeciers heb ik zo'n sprookje bedacht, beeld gegeven en op muziek gezet. We trekken er binnenkort mee op tournee. Dat is het eenvoudigste principe. Ik vertel, zittend op mijn barkruk. Ik begin met 'er was eens'. Het is zoals naast het kinderbed zitten met een voorleesboekje. Intens in zijn eenvoud. Je merkt het aan de reactie van de kinderen in de zaal. Als ik zeg: 'De prinses rook naar aardbeien met vanille', hoor je vanuit het duister 'oh' en 'hmm' en 'lekker'."

Het doet denken aan de oervorm van de poppenkast.

Britt: "Klopt, er zit een oervorm in. Een verhaal vertellen, overleveren, met taal en verbeelding een kind raken. Dan denk je inderdaad: 'Tiens, zie en hoor ze hier bezig.' Dat dubbele, met de voeten op de grond én het hoofd in de wolken."

Als jullie zelf kinderen hadden, hoe zouden jullie die opvoeden?

Britt: "Ik ben het type moeder dat haar kind een racebaan cadeau zou doen voor zijn of haar verjaardag, maar de avond daarvoor stiekem alles al in elkaar zou hebben gezet."

Kristien: "Ik denk dat ik veel zou vertellen. Mijn moeder heeft dat ook altijd gedaan en dat is een mooie herinnering. Elke avond twee verhaaltjes: één uit het boekje en één dat ze verzon met mij in de hoofdrol. Ik merk dat je in de opvoeding toch graag datgene legt wat je zelf hebt meegekregen of als positief hebt ervaren."

En puur opvoedkundig, hoe is die klus klaren?

Kristien: "Structuur is heel belangrijk."

Britt: "Volledig mee eens."

Kristien: "Duidelijk weten wat wel en niet mag. Ik vond het zelf heel belangrijk om te weten waar de grens lag, al was het soms alleen om lekker op die grens te balanceren. Ging ik te ver, dan wenkte de hoek. Jawel, ik heb nog 'de hoek' gekend. Maar veel erger was naar je kamer moeten, even buiten gezet worden. Een verschrikkelijk gevoel."

Britt: "Ik herinner me geen sancties. Wellicht was ik keibraaf."

Hoe lang willen jullie wrappen? Op Ketnet presenteren heeft wellicht een bewaardatum. Je kunt het toch niet tot je veertigste doen?

Britt: "Nee?"

Tenzij je de nieuwe tante Terry wil worden.

Britt: "En toch denk ik dat ik niet zoveel veranderd zal zijn tegen mijn veertigste. Dat kinderlijke buikgevoel geraak ik nooit kwijt."

Kristien: "Maar dan moet het misschien achter de schermen renderen in plaats van op het scherm, niet?"

Misschien gaat dat 'gehuppel' voorbij?

Britt: "Ach, eigenlijk ben ik niet eens zo'n huppelding. Ook ik ben vrij dubbel, privé is dat stil en intimistisch. Ik schep altijd mijn kleine wereldje. De voorstelling die we nu maken, dat ben ik: veilig en dicht bij elkaar zitten. Zo van: 'Kom eens hier dat ik je omarm.' Tv daarentegen is je bekeken weten. Dat is groot, voor een publiek dat je noch ziet noch kunt omarmen. Maar toch uitdagend, divers en leuk. Ook dat zit in mij. Ik ben een echt gelukskind omdat ik beide mag combineren."

Kristien: "Dat is waar, ik herken dat. Ik besef nu ook wat ik in mijn schoot geworpen kreeg. De voorbije weken, toen bekend werd dat ik erbij was, dacht ik nog: 'Hoeveel mensen kunnen eigenlijk zeggen dat hun job ook hun doel is?' Ik mocht ooit radio maken in het buitenland, in Barcelona, en dan kon ik bij 4FM aan de slag, later bij Donna en nu op tv, voor kinderen."

Jullie zijn wel op uitdagingen ingegaan. Er zijn mensen die veiligheid zoeken en die vrijmoedigheid om die stap te zetten, verliezen.

Britt: "Wij hebben toch niets te verliezen? In deze maatschappij, in dit deel van de wereld. Wat wij bezitten en meegekregen hebben is toch gigantisch? Bang wegkruipen en klagen zou ongepast zijn."

Wat is bij jullie vervuld of onvervuld? Hebben jullie nog dromen?

Britt: "Ik wil een Fiat 500 en een boerderij met boomhut en een geit met een sik. Ik zie me daar het hekken staan schilderen, in een veelkleurige tuinbroek."

Kortom, één groot Ketnetdecor om in te leven, veilig.

Kristien: "Veilig in de zin van: de verbeelding een soort werkelijkheid geven. Ik wil vooral gezond blijven. Dat is het enige waar ik bang voor ben: een lelijke ziekte."

Jullie gaan om met kinderen en met spel. Spelen jullie zelf nog?

Britt: "Jawel, ik heb onlangs nog verstoppertje gespeeld en ik kon het niet uithouden van de spanning. Ik heb me ook nog een spelletje gekocht. Hoe heet dat? Zo'n kokertje waarop je moet drukken en dan springt er een balletje uit dat je weer moet opvangen. Zálig."

Kristien: "Ik speel ook, maar anders. Ik vertaal dat meer naar het toneel. Tijdens de opwarming gaan we dan lekker onnozel doen, dollen, loskomen van alles. Ook dat is spelen."

In welke fase van jullie leven zitten jullie? Naar alle waarschijnlijkheid niet volgens de klassieke afbakeningen van de ontwikkelingspsychologie?

Kristien: "Bij mij valt dat nog mee. Ik noem mezelf redelijk volwassen, maar met een grote drang naar openheid. Anderzijds, ik ben er net 28 jaar geworden en ik voel me zo niet."

Britt: "Ik word er 27. Mijn zus had op die leeftijd al haar eerste kind. Zie mij, ik draag nog altijd gummilaarzen. Moet ik niet dringend aan de hoge hak?"

Dat vleugje Peter Pan.

Britt: "Dat is wel het mooiste verhaal ooit geschreven en bedacht."

Willen jullie ook niet opgroeien dan?

Britt: "Pas op, wij zijn heus wel volwassen. Ik heb rekeningen en zorg ervoor dat mijn huishuur betaald wordt."

Kristien: "En maturiteit, ach, ik kan dat best wel uitstralen, maar ergens is het evengoed een rol. Ik kan matuur zijn als dat nodig is. Dat lukt overigens aardig."

Britt: "Maar groei moet steeds samengaan met een kinderlijke verwondering."

Herkennen jullie andere 'grote mensen' die zo verwonderd blijven?

Kristien: "Klassiek is Bart Peeters. Of de Kakkewieten."

Britt: "Ik zie het ook bij Kommil Foo. Ze hebben dat trieste melancholische en het maatschappelijke, maar tegelijk zijn dat ook twee kwajongens op een podium. En Dimitri Leue. Tegelijk wezenlijke teksten maken én een loslopend kind zijn. Zo race ik nog steeds door de Efteling, van attractie naar attractie. Pas op, dat fantasierijke leven is bij mij geen rol. Ik doe het niet krampachtig. Het zit in mij, in mijn huis, in de dingen die ik verzamel. Op mijn terrasje staat een nepflamingo die bij een siervijver hoort te staan. Iedereen zegt: 'Gij zot'. Mijn antwoord is: 'Uit verbeelding komt de puurste schoonheid voort'."

Kristien Maes:

Kinderen benaderen is niet vanzelfsprekend. Als zij je niet leuk vinden, heb je pechBritt Van Marsenille:

Pesten, bedplassen of problemen met co-ouderschap. Dat zijn thema's die wij kunnen opentrekken. Ik hou er niet van om dingen onder de mat te vegen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234