Zaterdag 24/08/2019

B-films zijn het lelijke eendje van Hollywood

Men neme een overenthousiaste regisseur, acteurs van bedenkelijk allooi en papier-maché monsters en er ontstaat een B-film. Vandaag haalt het Offscreen Film Festival deze foute filmpareltjes vanonder het stof. Twee liefhebbers leiden het genre alvast in.

B-films ontstaan als de lelijke, maar vaak interessantere zusjes van grote Hollywood-producties. "In de jaren twintig en dertig draaiden filmmaatschappijen A-films in hun studio's", vertelt Dirk Van Extergem, de programmamaker van het Offscreen Film Festival.

"Om geld te besparen werden tussen de draaidagen door B-films gedraaid op dezelfde sets. Vaak gebruikten B-filmmakers het decor van andere films of maakten ze dat zelf in bordkarton. In de cinema's van toen kon een bezoeker double bills kopen. Met die tickets had je recht op twee films, een B-film die als voorprogramma diende en een A-film met al de steracteurs."

Later, tijdens de fifties en sixties schuift Hollywood B-producties aan de kant. "Onafhankelijke producenten sprongen in dit gat. In die jaren werden Grindhouse-films gemaakt door cineasten als Russ Meyer en Roger Corman. "Hun films richtten zich vooral op tieners die met hun auto's naar de drive-in reden."

Paranoia

Op het eerste zicht lijken films waarin bordkartonnen vliegende schotels New York aanvallen vooral lachwekkend, maar een ware B-filmliefhebber kijkt naar het brede plaatje. "Atoomtesten waaruit reuzemieren groeien zien er voor ons absurd uit. Maar die sciencefictionfilms uit de jaren vijftig vertellen veel over de paranoia die er tijdens de Koude Oorlog heerste", zegt Van Extergem.

"B-filmmakers moesten geen rekening houden met het brede publiek en konden dus onverbloemd verhalen vertellen. Daardoor tonen hun prenten veel beter wat er sluimert in de onderbuik van de maatschappij. Het Blaxploitation-genre, over de zwart-Amerikaanse klasse uit de jaren zeventig is daar een voorbeeld van. Dankzij deze films werd hun conditie in arme wijken vol criminaliteit bespreekbaar."

Van Extergem noemt ook de jarenvijftigfilm Glen or Glenda. Deze bizarre productie van Ed Wood, de koning der B-films, kaartte als eerste travestie en transseksualiteit aan. "B-films geven op een erg subtiele manier kritiek op de maatschappij", knikt Jonas Govaerts. Hij is regisseur en gitarist voor The Hickey Underworld met een zwak voor B-horrorfilms. "Night of the Living Dead gaat in feite over de Vietnamoorlog."

Tijdens vertoningen van B-films op Offscreen of het Brussels International Fantastic Film Festival lacht het publiek zich vaak te pletter. "Uit herkenning", zegt Govaerts. "Elk B-filmgenre kent eigen regels en liefhebbers onderscheiden die regels wanneer ze voorbij komen."

Zo sterft het domme blondje in horrorfilms doorgaans als eerste, gaan mensen die seks hebben doorgaans voor de bijl en is the final girl meestal een maagd. "Die regels zijn ondertussen zo bekend dat je je het als regisseur niet kan maken ze te gebruiken", merkt Govaerts op. "Tenzij met een twist."

Bij een goede B-film schuilt de kracht niet in uitmuntende acteerprestaties of ingewikkelde verhaallijnen, maar in de passie van de makers. "Mijn ogen gingen open toen ik voor het eerst Evil Death II zag", vertelt Govaerts. "De energie van filmmaker Sam Raimi spat van het scherm. Hetzelfde gaat op voor The Texas Chain Saw Massacre. Die film is met een kleine ploeg gedraaid die zich echt heeft gesmeten. Miljoenenproduc-ties met een grotere crew kunnen die energie niet evenaren."

Offscreen Film Festival, tot 24 maart in Cinema Nova en Cinematek, meer informatie staat op www.offscreen.be

EEN BLOEMLEZING VAN B-FILMS

'Evil Dead' (1981)

Sam Raimi

Vier vrienden maken de ongelukkige beslissing om een nachtje in een boshut door te brengen. Uiteraard vinden ze een boek met duistere spreuken en ontwaken de duistere krachten van het bos. Raimi draaide de film voor een habbekrats en deed zijn kunstje zes jaar later over met een ruimer budget.

'Hausu' (1977)

Nobuhiko Obayashi

Een tienermeisje brengt de zomer samen met vriendinnen door bij haar demonische tante. Special effects en lachwekkende sterfscènes wisselen elkaar af.

'Pink Flamingos' (1972)

John Waters

Divine is Babs Johnson, 'the filthiest person alive'. Ze krijgt concurrentie van een koppeltje met nog veel smeriger gewoontes - een strijd barst los om de titel. Choquerend en hilarisch hoogtepunt van de slechte smaak.

'Supervixens' (1975)

Russ Meyer

Grote borsten volgen elkaar aan een nietaflatende tempo op in deze flitsend gemonteerde film van Russ Meyer. Deze sexploitation-klassieker wordt dit jaar vertoond op Offscreen en is spek naar de bek van liefhebbers van dubbel D-cups en meer.

'The Big Doll House' (1971)

Jack Hill

Met deze film lag Jack Hill zowat aan de basis van het women in prison-subgenre. Naast een lesbische cipier, gevangenisopstanden en naakte douchescènes, krijgt u ook een moddergevecht tussen Pam Grier ("the queen of blaxploitation") en Roberta Collins op uw bord.

The Tingler (1959)

William Castle

William Castle of de 'king of gimmicks' deed er alles aan om met allerlei truken extra publiek naar de cinema te lokken. Bij deze film liet hij de bioscoopstoelen onder stroom zetten, waarbij er op het hoogtepunt van de film een milde stroomstoot aan het nietsvermoedende publiek werd gegeven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden