Maandag 30/01/2023

Ayatollah Sayyid Muhammad al-Sadr

Vermoord om het vrijdaggebed

De vorige week vermoorde ayatollah Sayyid Muhammad al-Sadr was een telg van een vooraanstaande Iraakse familie van wie de stamboom rechtstreeks teruggaat tot de profeet Mohammed. In een meer recent verleden leverde de familie al-Sadr in 1948 een eerste minister, genaamd Muhammad al-Sadr, terwijl de geleerde ayatollah Muhammad Baqir al-Sadr in 1980 samen met zijn zus vermoord werd door het Ba'ath-regime van Saddam Hoessein.

De Muhammad al-Sadr wiens moord vorige week tot een revolutie van de Iraakse sjiieten leidde, werd geboren in de heilige stad Najaf in 1943. Zijn vader, Muhammad Sadiq, was een 'mujtahid' (iemand die gemachtigd is om onafhankelijke rechterlijke beslissingen te nemen), zijn moeder de dochter van wijlen de Grote Ayatollah Shaykh Muhammad Rida Al Ya-Sin.

Muhammad al-Sadr werd midden jaren zeventig zelf een mujtahid. Begin jaren negentig publiceerde hij een verzameling van fatwa's (jurisprudentie) onder de titel al-Sirat al-mustaqim (Het Rechte Pad). Van zijn latere publicaties was de meest in het oog springende het massieve Ma wara al-fiqh, opnieuw een werk van jurisprudentie waarvan meer dan tien volumes zijn gepubliceerd. Hij schreef ook een boek over de relatie tussen de islam en de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens.

Al-Sadr stond bekend als een spiritueel iemand die zijn nachten besteedde aan het gebed. Sommigen zeggen dat hij het regime van Saddam Hoessein opvrijde, maar het is een feit dat hij onder de Iraakse sjiieten een aanzienlijke aanhang had. Die nam nog toe nadat in april en juni van vorig jaar twee geestelijken, de ayatollahs Burujirdi en Gharawi, werden vermoord.

De moord op Muhammad al-Sadr wordt rechtstreeks in verband gebracht met zijn herinvoering, precies een jaar geleden, van het vrijdaggebed in de grote moskee van Kufa, een stadje net buiten Najaf, waar de eerste sjiietische imam, Ali ibn Ali Talib, in 661 na Christus werd vermoord. Het regime van Saddam probeert al jaren het vrijdaggebed, de belangrijkste en invloedrijkste plechtigheid van de islam, politiek te beïnvloeden. Muhammad al-Sadr heeft steeds geweigerd om zich daarnaar te schikken.

Toen hij een paar weken geleden het vrijdaggebed inleidde, leek het alsof Muhammad al-Sadr zijn eigen nakende dood aanvoelde. Hij droeg een begrafenisgewaad (kafan), wat wel beschouwd wordt als een vrome daad maar zeer uitzonderlijk is. Op bijzonder profetische wijze vroeg de ayatollah de gelovigen om vooral het vrijdaggebed voort te zetten mocht hij komen te sterven.

Vorige vrijdagavond, toen hij met de auto naar huis terugkeerde van zijn kantoor in Najaf, samen met zijn zonen Mustafa en Muammal, werd hij doodgeschoten op het plein dat genoemd is naar de revolutie van 1920. Het regime in Bagdad ontkent heftig dat het iets met de moord te maken had, zoals het ook al had gedaan na de moorden op de twee ayatollahs vorig jaar.

De begrafenis vond reeds de volgende dag plaats. Er wordt gezegd dat de meeste van de aanwezigen geheime agenten in burger van het regime waren. De gebruikelijke processie werd verboden en het publiek werd niet toegestaan om de plechtigheid bij te wonen.

A.B.D.R. Eagle

© The Independent

Sayyid Muhammad bin Sayyid Muhammad Sadiq al-Sadr, religieuze geleerde en jurist. Geboren in Najaf op 24 maart 1943. Vermoord in Najaf op 19 februari 1999.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234