Vrijdag 14/05/2021

Avontuurlijk reizen is het nieuwe egotrippen

null Beeld THINKSTOCK
Beeld THINKSTOCK

De tijd dat u nog indruk kon maken met een selfie op Times Square of een stilleven met een kokosnoot op Koh Samui ligt stilaan achter ons. Voor een succesvolle 'braggie' trekt de egotoerist tegenwoordig naar een verboden gebied, een vergeten stam of een uitstervend ras.

Wie er zijn tijdlijn op Facebook, Twitter of Instagram even op nakijkt, zal ongetwijfeld worden getrakteerd op een resem vakantiekiekjes van een of andere vriend, buur of vage kennis. Vrolijke gezichten badend in een Dominicaans zonnetje, een selfie van op het Empire State Building of een après-skifeestje in een Oostenrijkse zweethut. Op veel meer dan een vingervlugge like, favorite of hartje hoeft de verspreider van zulke 'braggies' niet meer te hopen. "De Millennials (geboren tussen 1980 en 2000, red.) raken niet meer opgewonden van 'banale' bestemmingen", weet trendanalist Herman Konings. "Ze zijn op jonge leeftijd al met hun ouders naar New York, Londen en Parijs geweest, hebben de mogelijkheid om goedkoop te reizen en hebben de rest van de wereld aan hun vingertoppen dankzij het internet. Nu worden ze steeds radicaler en zoeken ze de grenzen op, want daarmee kun je uitpakken op sociale media."

Maar welke bestemmingen leveren nog wel een niet-ironische 'wauw' op? Reisprofessionals, futurologen en trendwatchers zien een groeiende belangstelling voor reizen naar gevaarlijke en tot voor kort ontoegankelijke gebieden. "In de jaren 2020 zijn landen als Afghanistan, Noord-Korea en Iran zeer in trek, omdat reizigers de eerste van hun vrienden willen zijn die deze plaatsen bezoeken", zegt professor en futuroloog op gebied van reizen Ian Yeoman.

Bij de populaire reisvergelijkingssite Skyscanner is de verwachting dat Europese toeristen de klassiekers - denk aan Londen, Parijs en New York - in een niet zo verre toekomst links zullen laten liggen. "Er komt een stortvloed aan Chinese toeristen die in de jaren 2020 die klassieke bestemmingen zullen aandoen", zegt de Amerikaanse trendwatcher Daniel Burrus. Konings treedt hem bij: "Niet alleen in China, maar ook in de andere BRIC-landen (groeiende economieën Brazilië, Rusland, India en China, red.) en zelfs in Tanzania, Kenia, Chili, Argentinië en Peru verbreedt de middenklasse. Ook zij zullen vaker naar de Europese kunststeden trekken, terwijl de Belgische citytrippers nu al steen en been klagen over de drukte in bijvoorbeeld Firenze. In Venetië kampen ze zelfs al met files van cruiseschepen. Het is niet verwonderlijk dat veel reizigers op zoek gaan naar alternatieven."

Hoera, de laatste

De motivatie om ergens als eerste te zijn, is niet zo nieuw of wereldschokkend. Welke wintersporter droomt er niet van om als eerste die streep of strepen door de verse poedersneeuw te trekken? En net als offpiste hebben ook (tot voor kort) gevaarlijke bestemmingen hun aantrekkingskracht. "Voor de generatie Y gaat het allemaal om het verleggen van grenzen. Kijk naar de populariteit van extreme sportevenementen als de Marathon des Sables en Tough Mudder. Ook op reisgebied willen ze plekken die puur en onbespoten zijn, die niet verneukt zijn door massatoerisme."

Wel nieuw is de motivatie om ergens als laatste te zijn. Wie de laatste neushoorns, tijgers of orang-oetans in het wild kan spotten, krijgt net als de eerste toerist in Afghanistan een mooie sociale stempel opgedrukt. "Voorheen was de motivatie om de 'eerste' te zijn de reden voor de opkomst van exotische bestemmingen", dixit Raynald Harvey Lemelin, medeauteur van Last Chance Tourism. "Maar in een snel veranderende wereld is de motivatie 'een van de laatsten' te zijn het nieuwe reisfenomeen. Een onderdeel van deze reistrend is het 'uitstervende ras'. Reizigers, met name uit de westerse wereld, haasten zich om diersoorten te zien die misschien niet zo lang meer in het wild zullen voorkomen." Tienduizenden toeristen reizen nu al elk jaar naar het noorden van Canada voordat het snel smeltende zee-ijs en dus ook de ijsbeer verdwijnt. Andere bedreigde soorten, waarvan wetenschappers denken dat zij in de komende tien jaar zullen uitsterven, zijn de lederschildpad (Indische Oceaan), het mantelaapje (Manaus, Brazilië), de zwarte neushoorn (West-Afrika), de Chinese alligator (de rivier Jangtsekiang), de seychellenkokerstaartvleermuis (Seychellen), de damagazelle (Tsjaad), de Bactrische kameel (Gobi-woestijn in Centraal-Azië), de breedneuswombat (Australië), de Iberische lynx (Spanje) en de Sumatraanse orang-oetan (Borneo en Sumatra).

All-inaanvulling

Landen die naast Afghanistan, Iran en Noord-Korea nog in de lift zouden zitten, zijn Botswana en Bhutan. "In Afrika kunnen we inderdaad Botswana in de gaten houden. Dit land heeft een bloeiende economie, is veiliger dan Zuid-Afrika en er zijn geweldige nationale parken. Angola krijgt momenteel veel subsidies uit China en kan ook in de lift raken. Libanon wordt het nieuwe Dubai als de politieke situatie blijft verbeteren. En Bhutan wordt een van de grote mondiale spelers in luxereizen."

Maar hoe valt de avontuurlijke geest van de doorsnee Millennial te rijmen met de recordverkoop van all-invakanties in België? Ongeveer driekwart van alle zomerboekingen bij Jetair en Thomas Cook betreft zo'n all-in. "Op het eerste gezicht is dat inderdaad een vreemde spreidstand", verklaart Herman Konings. "Maar mensen reizen nu eenmaal veel vaker dan vroeger. En we hebben de mogelijkheid om niet altijd in hetzelfde stramien te reizen. Net als de babyboomers maken twintigers, dertigers en veertigers graag gebruik van makkelijke pakketreizen, waarbij ze even het verstand op nul kunnen zetten om de batterijen weer op te laden. Vaak zijn het ouders met jonge kinderen die even onder de druk van het werkende leven uit willen, zonder daar veel geld en energie aan te verspillen. Ze hoeven zelf niks te plannen en ter plekke niet veel geld uit te geven. Bovendien worden ze niet meer uitgelachen als ze verkondigen dat ze een week naar Antalya gaan met het gezin. Iedereen begrijpt dat. Zo'n all-inclusive pakketreis druist dus niet in tegen de trend van het egotoerisme, maar is net de perfecte aanvulling."

Duizenden soldaten namen in juli 2013 deel aan een groot défilé om de 60ste verjaardag van de wapenstilstand tussen Noord- en Zuid-Korea te vieren. Beeld ANP
Duizenden soldaten namen in juli 2013 deel aan een groot défilé om de 60ste verjaardag van de wapenstilstand tussen Noord- en Zuid-Korea te vieren.Beeld ANP

Ronny Mintjens

Wat: Unieke tours
Waar: Communistisch Noord-Korea

"In 2007 ben ik voor het eerst naar Noord-Korea getrokken. Ondertussen staat de teller op acht." Aan het woord is Ronny Mintjens, een Vlaming die een aantal bijzondere rondreizen in het communistische land organiseert. "In de afgelopen acht jaar heb ik het land enorm zien evolueren, in positieve zin. Tijdens mijn eerste bezoek kreeg ik niet veel meer te zien dan de belangrijkste monumenten, een paar enorme gebouwen en heel veel grijze gezichten van mensen die ons amper in de ogen durfden kijken. Er waren geen mogelijkheden om met de lokale bevolking te praten en ik verliet het land die eerste keer dan ook met meer vragen dan antwoorden."

"Ondertussen is de situatie drastisch veranderd, zeker na het overlijden van Kim Jong Il in 2011. Alle oorlogs- en haatpropaganda tegen de Verenigde Staten werd vervangen door slogans en borden die de bevolking er toe aanzetten om hard te werken aan de vooruitgang van het land. Plots kreeg ik als toerist ook meer te zien. Bepaalde attracties gingen open, net als regio's en provincies die eerder nog ontoegankelijk waren voor buitenlanders. De infrastructuur is er ook flink op vooruit gegaan. De wegen worden beter, de elektriciteits- en watervoorziening is betrouwbaarder dan vroeger en er duiken zelfs nieuwe bussen en trams in het straatbeeld op. Het nieuwe Oorlogsmuseum is zelfs een van de meest indrukwekkende musea die ik ooit heb gezien. De vraag is of Noord-Korea wel zo erg is als het op veel plekken wordt voorgesteld. Ik denk van niet."

In april organiseert Mintjens de Kim Il Sung Birthday Tour.
In juni staat er de tweede Hiking and Camping Tour op het programma, gevolgd door de allereerste Golf Tour.

Meer info vind je hier.

Dimitri Turcott & Geoffrey Tolaro

Wat: Adrenalineshots
Waar: Resterende wildernissen

De laatste wildernissen van de wereld bezoeken, dat is de missionstatement van Explore More, een jonge Belgische reisorganisatie die 'egotoeristen' aan hun adrenalineshot helpt. Bezielers zijn Dimitri Turcott en Geoffrey Tolaro die een niet geringe passie voor reizen delen. De eerste is jungle-expert en jager, de tweede temt woestijnen en oceanen. "Wij organiseren reizen naar plekken die over 25 jaar niet meer bestaan, naar plekken die zelden of nooit een toerist trekken, waar je nog een week kunt rondwandelen zonder een andere levende ziel tegen te komen."

"En zulke reizen zitten tegenwoordig in de lift. Ons publiek is natuurlijk niet groot, want het is veel gemakkelijker om bijvoorbeeld in Thailand even uit de toeristenbus te stappen en een kiekje te nemen van een aap. Maar toch zijn er ook steeds meer mensen die dagenlang door de jungle willen ploeteren, hun eigen potje koken en in hangmatten slapen. Ons uitgangspunt: iedereen is toerist, maar het is tegenwoordig moeilijk om nog een echte reiziger te zijn."

Maar welke plekken kunnen ze de egotoerist dan aanraden? "Borneo is een fantastisch voorbeeld. De afgelopen veertig jaar is driekwart van de fauna en flora daar verdwenen, teruggedrongen door de palmindustrie. Wat er nog overblijft, is ongelooflijk mooi, maar je kunt er donder op zeggen dat die plek over ettelijke jaren verdwenen is. Ook in Canada heb je nog plekken waar je in een week geen andere levende ziel tegenkomt. Net onder Labrador ligt L'oeil de Québec en de Manicouagan-krater. De meteoriet die deze krater sloeg, was medeverantwoordelijk voor het uitsterven van de dino's. Het is een plek die je nú moet bezoeken. Over een kwarteeuw is het volgebouwd of opgeslokt door de mijnbouw."

"Als je liever wat dichter bij huis blijft: Kroatië. Samen met ex-militairen en lokale gidsen trekken we daar door niemandsland dat nog bezaaid ligt met landmijnen. Als je zulke plekken zelf wil bezoeken, heb je een enorme voorbereidingstijd nodig. Wij gaan zelf op zoek naar die laatste wildernissen, leggen contacten met de lokale bevolking, regelen vergunningen, gaan op zoek naar topografische kaarten, betalen af en toe een steekpenning om een bepaald gebied in te komen... En dat loont: de reizen die wij aanbieden, vallen enorm in de smaak bij een klein, avontuurlijk publiek."

Meer info vind je hier.

De jungle van Borneo. Beeld THINKSTOCK
De jungle van Borneo.Beeld THINKSTOCK

Martijn Lauwens

Wat: Getuigenissen uit oorlogsgebied uit eerste hand horen
Waar: Palestina

De toerist spelen in oorlogsgebied, het is waarschijnlijk niet voor iedereen weggelegd. Toch merkt Martijn Lauwens, eindredacteur bij deze krant en organisator van reizen richting Palestina, een groeiende interesse. "Palestina is een symbool geworden voor onrecht. En steeds meer willen het Palestijnse verhaal uit eerste hand horen."

Om het aantal Belgische toeristen te tellen dat jaarlijks richting Palestina trekt, heb je niet veel handen nodig. En toch houdt deze 'oorlogsbestemming' een aantal toeristische troeven in handen. "De meeste toeristen gaan naar dit gebied voor de geschiedenis en voor de godsdienst. Israël en Palestina vormen samen het Heilige Land en dat label spreekt tot de verbeelding. Als je er rondloopt, merk je dat er ook op dit moment nog geschiedenis wordt geschreven. En er zijn toeristen - geen massa's uiteraard, maar toch - die deel willen uitmaken van die geschiedschrijving. Bovendien ligt de oorsprong van de drie grote wereldgodsdiensten in dit gebied, wat het heel aantrekkelijk maakt voor religieus toerisme. Nog een pluspunt: het eten is geweldig. Het lijkt erg op Libanees."

Natuurlijk speelt ook de kick om in oorlogsgebied te vertoeven een rol. "Ongetwijfeld. Je wordt er geconfronteerd met bewapende militairen, met checkpoints en met een muur. Maar tijdens de reis vermijden we elk mogelijk risico en gevaar. We bezoeken Palestina om het verhaal van haar inwoners te horen en de onrechtmatige militaire bezetting van bepaalde gebieden te beleven."

Toch is er op eigen houtje heen gaan, niet zo'n slim idee. "Als toerist kun je heel eenvoudig naar Israël. Ze verwelkomen Europese toeristen om hun kant van het verhaal te kunnen doen, maar het is minder evident om hetzelfde te doen op de Westelijke Jordaanoever of in Oost-Jeruzalem. De Palestijnse gebieden zijn moeilijker bereikbaar en schrikken toeristen af omwille van de strubbelingen. Ik ben er ondertussen al acht keer geweest, dus ik weet goed wat er wel en niet kan."

Bij bombardementen door Israël kwamen er in juli vorig jaar verschillende mensen om het leven. Beeld PHOTO_NEWS
Bij bombardementen door Israël kwamen er in juli vorig jaar verschillende mensen om het leven.Beeld PHOTO_NEWS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234