Donderdag 02/12/2021

'Auschwitz-baby' Angela Orosz: "Boos over opkomst extremisme in Europa"

"Ik ben wellicht de jongste overlever van Auschwitz, maar ik zie het als mijn plicht de herinnering levend te houden", stelt Angela Orosz. De nu 71-jarige vrouw werd in Auschwitz geboren.Beeld AFP

Angela Orosz woog slechts een derde van het normale gewicht van een pasgeborene toen ze in het concentratiekamp Auschwitz werd geboren. Ze wist aan de dood te ontsnappen omdat ze te zwak was om te huilen. De 71-jarige vrouw zal later deze maand getuigenis afleggen in de Duitse rechtbank waar Reinhold Hanning terechtstaat. De voormalige wachter in Auschwitz was volgens Orosz onderdeel van de "moordmachine" die 1,1 miljoen levens eiste in het Poolse kamp. "Omdat het al zo lang geleden is, moeten de laatste overlevers hun stem laten horen", stelt Orosz vanuit Montreal, waar ze nu woont.


"Ik ben wellicht de jongste overlever van Auschwitz, maar ik zie het als mijn plicht de herinnering levend te houden", stelt ze tegenover AFP.

De geboorte van Orosz in Auschwitz was een mirakel, gegeven het misbruik dat haar moeder te verduren kreeg. Ze meent dat er behalve zijzelf slechts één andere in Auschwitz geboren kind de gruwel overleefde.

Haar ouders trouwden in 1943, maar toen de nazi's een jaar later Hongarije binnenvielen, werden ze op een veetrein werden gezet. Haar moeder was al zwanger toen ze in mei 1944 in Auschwitz aankwamen en dwangarbeid moesten verrichten. Haar vader stierf door uitputting. Haar moeder was zo ondervoed dat zelfs in haar zevende maand niets zichtbaar was van de zwangerschap.

Haar moeder werd ook onderworpen aan de vreselijke experimenten van kampdokter Josef Mengele. Zo onderging ze een sterilisatie waarbij een brandend goed in haar baarmoederhals werd ingebracht.

Hoewel een maand na haar geboorte Auschwitz werd bevrijd op 27 januari 1945, meent Orosz dat die ervaring haar hele leven heeft bepaald.

"Ik was een zieke baby. Ik zag eruit als een voddenpop. In november 1945, toen ik bijna een jaar oud was, woog ik maar drie kilogram. Het gewicht van een pasgeborene".

"Mijn moeder was de enige die ervan overtuigd was dat ik zou overleven. Maar de erfenis van Auschwitz, met mijn moeder die er uitgehongerd en misbruikt werd, is me altijd blijven achtervolgen. Ik meet slechts 1,52 meter".

Het was haar stiefbroer die haar vorig jaar wist te overhalen naar Auschwitz terug te keren. "Ik twijfelde al die tijd. Mijn moeder had me altijd gezegd: 'Als je er geen herinneringen aan hebt, hou dat dan ook zo'. Ik heb er toen lang over nagedacht, en uiteindelijk heb ik mijn moed bijeengeraapt". Met een van haar kinderen trok ze naar Auschwitz.

"Het was moeilijk om daar te zijn. Maar tegelijk wilde ik net als andere overlevenden de wereld tonen dat we het hadden overleefd. Dat Hitler niet had gewonnen, dat het Joodse volk sterk is".

Tijdens haar bezoek aan Auschwitz werd ze benaderd door een Duitse advocaat die haar vroeg of ze wilde getuigen op het proces van Oskar Groening, de zogenaamde 'boekhouder van Auschwitz'.

"Aanvankelijk weigerde ik. Maar toen ik de getuigenis hoorde van één van de overlevenden, die de heer Groening openlijk vergiffenis schonk, begon mijn bloed te koken. Wij, de overlevenden, kunnen niet vergeven in naam van de zes miljoen die werden vermoord. Daarom heb ik besloten toch te getuigen".

"Ik kan je niet vergeven", zei Orosz dan ook recht in Groenings gezicht, vlak voordat hij in april vorig jaar tot vier jaar cel werd veroordeeld wegens zijn betrokkenheid bij 300.000 moorden. Het argument dat lagere SS-officieren zoals Groening slechts bevelen opvolgden, noemt Orosz "een leugen".

"Ze wisten dat kinderen, mannen en vrouwen bij hun aankomst in Auschwitz werden vermoord. Ze roken de geur van brandend menselijk vlees dat uit de crematoria opsteeg. Als ze er bij waren, waren ze schuldig aan die massamoord".

Dat heel wat van de beklaagden nu in de 90 zijn, maakt Orosz niets uit. "De misdaden die in Auschwitz werden gepleegd zijn zo onbeschrijfelijk dat we nu niet kunnen zeggen dat het te laat is", zegt Orosz. Ze vindt het belangrijk dat de naziterreur nooit vergeten wordt.

"De wereld lijkt zeer vergeetachtig. Als ik hoor dat antisemitisme en extremisme weer in opgang zijn in Europa, word ik boos".

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234