Woensdag 23/06/2021

Atjeh beeft opnieuw onder geweld

VS-onderminister Wolfowitz en de neoconservatieve lobby willen van geteisterde provincie nieuw front in strijd tegen terreur maken

Banda Atjeh

AFP / Eigen berichtgeving

Achter de schermen van humanitair leed en hulpoperaties blijven politieke strategie en economische motieven hun rol opeisen. In de Indonesische provincie Atjeh beschuldigen separatisten het leger van een schending van de tijdelijke wapenstilstand, terwijl de militairen de rebellen overvallen op hulpkonvooi toeschrijven.

Atjeh vormt al bijna dertig jaar het toneel van een conflict tussen het Indonesische leger en rebellen die strijden voor de onafhankelijkheid van het noorden van Sumatra. Sinds het begin van de opstand van de Beweging Vrij Atjeh (GAM) in 1976 vielen meer dan tienduizend doden. Een dag na de verwoestende vloedgolven kondigde de bevelhebber van het Indonesische leger een tijdelijk staakt-het-vuren af, om de hulpverlening aan de regio te vergemakkelijken. De rebellenleiders van hun kant lanceerden een dag later hun eigen unilaterale bestand.

Getuigenissen van op het terrein wijzen erop dat het om een broos staakt-het-vuren gaat. Tussen regeringssoldaten en rebellen wordt nog steeds over en weer geschoten, terwijl de lijken van de tsoenamislachtoffers worden verzameld. Ook de beschuldigingen vliegen over en weer. Volgens het leger valt het GAM hulpkonvooien aan, wat de rebellen categoriek ontkennen. Het GAM stelt dan weer dat het Indonesische leger de catastrofe gebruikt om een nieuw offensief tegen hen te lanceren.

Maar ook politiek en industrie pogen hun belangen in Atjeh veilig te stellen. Zo is er ExxonMobil. De Amerikaanse petroleumgroep kondigde in de nasleep van de zeebeving fier aan 5 miljoen dollar vrij te maken voor hulp. Die vrijgevigheid blijkt verre van onschuldig. ExxonMobil exploiteert op Atjeh een van de grootste gasvelden ter wereld. Volgens mensenrechtengroeperingen heeft de oliegigant voor de beveiliging Indonesische legereenheden ingehuurd die de mensenrechten met de voeten treden en zich ten opzichte van de lokale bevolking schuldig maken aan foltering, verkrachting en moord, zo luidt het. Volgens de mensenrechtenactivisten is ExxonMobil perfect op de hoogte van de praktijken, maar wordt het leger toch verder gefinancierd. Het International Labor Rights Fund (ILRF), met basis in Washington, voert al jaren een juridische strijd met de petroleumgroep over de situatie in Atjeh.

Ook het imago van wilde weldoener dat de Amerikaanse regering van zichzelf poogt op te hangen strookt niet met de realiteit. "Terwijl afscheidnemend buitenlandminister Colin Powell woensdag nog over de zwaar geteisterde regio vloog, poogt de neoconservatieve lobby rond president Bush van Atjeh een nieuw front in de strijd tegen terreur te maken", zo schreef Sidney Blumenthal, ex-raadgever van president Clinton en nu journalist voor het webmagazine Salon.com.

Met name onderminister van Defensie Paul Wolfowitz zou er alles aan doen om de Amerikaanse beperkingen inzake hulp en relaties met het Indonesische leger ongedaan te maken om hun bestrijding van de separatistische moslims te helpen. Daarbij zien de neoconservatieven er geen graten in dat dat leger zich in zijn strijd tegen de GAM-rebellen schuldig maakt aan grove mensenrechtenschendingen, zo luidt de kritiek van Blumenthal nog. "In naam van de strijd tegen het terrorisme steunen de neocons een repressief militair apparaat, en in naam van de 'opmars van de vrijheid' worden mensenrechten aan de kant geschoven."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234