Vrijdag 17/01/2020

Vluchtelingencrisis

Asielcrisis doet Merkels coalitie kraken

Bondskanselier Angela Merkel Beeld EPA

De Duitse regering loopt spitsroeden om te voorkomen dat de coalitie tussen CDU-CSU en SPD uiteenspat op de asielcrisis. Bondskanselier Angela Merkel pleit nu voor transitzones voor vluchtelingen aan de grens. Tegelijkertijd waarschuwt ze voor militaire conflicten binnen Europa.

Na weken van familieruzie bereikten zusterpartijen CDU en CSU een akkoord over een gezamenlijke koers, met een conflict met de SPD tot gevolg. Want de hele partij, Merkel incluis, pleit nu voor transitzones voor vluchtelingen aan de grens. De SPD is daar mordicus tegen en noemt het 'gevangenissen'. Morgen houdt de regering crisisberaad.

De transitzones, centra aan de grens waar bonafide vluchtelingen moeten worden gescheiden van 'gelukszoekers,' zijn een concessie aan CSU-voorman Horst Seehofer, die er de afgelopen twee maanden alles aan deed om Merkel het leven zuur te maken, van flirten met de Hongaarse premier Orban tot dreigen te toetsen of haar asielpolitiek ongrondwettelijk was.

"Gevangenissen"

Maar SPD-vicekanselier Sigmar Gabriel en partijvoorzitter Thomas Oppermann zijn er niet over te spreken. Ze blijven de transitzones afschilderen als gevangenissen, die in de eerste plaats onwenselijk en in de tweede plaats onwettelijk zijn.

Zondag kwam daar nog een argument bij. De zones zijn vooral bedoeld om kansloze gevallen aan de grens staande te houden, en dat zijn voornamelijk migranten van de Balkan. In het begin van dit jaar kwam 42 procent van de asielzoekers van de Balkan, nu nog maar 2,4 procent. En instellingen opzetten die de vluchtelingenstroom 2,4 procent kleiner maken, is volgens de SPD zinloos.

In plaats van transitzones stellen de sociaaldemocraten 'inreiscentra' voor, plekken waar vluchtelingen worden geregistreerd en wordt bekeken hoe groot hun kansen op asiel zijn. Het verschil is dat mensen daar niet worden vastgehouden als ze weiniguitzicht op asiel hebben. Ook hoeven de inreiscentra niet per se aan de grens te liggen.

Als uit het geharrewar over de kwestie transitzone of inreiscentrum één ding blijkt, is het frustratie, frustratie over het uitblijvende antwoord op de vraag hoe Duitsland het vluchtelingenprobleem onder controle krijgt. Want welke beleidsmaatregel de Duitsers ook op de vluchtelingenstroom loslaten, hoeveel centra ze ook bouwen, alle maatregelen lijken te verdampen zodra ze worden losgelaten op de werkelijkheid van de 10.000 vluchtelingen die dagelijks in Duitsland toekomen.

De zones hebben dus vooral symboolwaarde: ze geven het idee dat Duitsland nog enige invloed kan uitoefenen op wie er binnenkomt en wie niet. Dat is vooral van belang voor lokale politici in de Beierse grensregio, die de afgelopen dagen steeds vaker worden geïnterviewd op nationale televisiezenders, waarbij ze enigszins wanhopig vertellen dat de grenzen écht dicht moeten om te kunnen garanderen dat zij de bestaande vluchtelingen een dak boven het hoofd kunnen bieden.

Gisteren sprak CDU fractievoorzitter Grosse-Börmer opeens van de noodzaak van een vluchtelingenstop - een standpunt dat tot voor kort binnen de CDU-fractie een taboe was. Ook Wolfgang Schäuble sloot die mogelijkheid in een interview met Die Zeit niet uit.

SPD-partijleider Sigmar Gabriel. Beeld EPA

Hulp uit Europa

Merkel zelf lijkt er alles aan te doen om niet machteloos over te komen, maar daarbij roept ze steeds harder om hulp van de rest van Europa. Dinsdag waarschuwde ze nog dat "het vluchtelingenprobleem niet aan de Duits-Oostenrijkse grens wordt opgelost" en dat het sluiten van grenzen geen oplossing is. Ook liet ze zich bezorgd uit over de spanningen in de Balkan. "Ik wil niet dat het daar opnieuw tot militaire conflicten moet komen."

Zo verandert het "Wir schaffen das", "het gaat ons, Duitsers, lukken", langzaam in: 'Help ons dit te laten lukken'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234