Dinsdag 19/01/2021

Art Spiegelman laat in zijn kaarten kijken

De Amerikaanse kunstenaar en striptekenaar Art Spiegelman gaat opnieuw aan de slag met zijn wereldberoemde graphic novel Maus. Zijn literaire agent kondigt aan dat Spiegelman dit najaar Meta Maus uitbrengt. Het boek annex dvd zal de totstandkoming van de Holocauststrip van naaldje tot draadje documenteren.

Bijna op zijn eentje zette Art Spiegelman (°1948) eind jaren tachtig, begin jaren negentig de graphic novel op de kaart. Met Maus I (1986) en Maus II (1991) schreef hij geschiedenis: de tweedelige strip gaf een ongewone, zij het erg pregnante visie op de Holocaust. Dat Spiegelman joden afbeeldde als muizen en nazi's als katten veroorzaakte een schokgolf.

Maus zag eerst in afleveringen het licht in het door Spiegelman mee opgerichte avant-gardestripmagazine RAW en leverde hem meteen internationale erkenning op. Niet enkel omdat het een indringend autobiografisch epos was over de trauma's van vader Vladek en de moeizame verhouding met zijn zoon Art. Maus verbeeldde ook zijn worsteling om de geschiedenis van de Holocaust in woord en beeld op de juiste manier te (be)grijpen. De keuze voor de stripvorm en voor dieren als allegorie voor de verschillende nationaliteiten was destijds verrassend en vernieuwend. Critici konden het boek niet zomaar in een categorie onderbrengen. In 1992 won Maus zelfs de Pulitzer Price Special Award, tot op heden een unicum voor een stripboek.

Vijfentwintig jaar na Maus I is Spiegelman duidelijk nog niet klaar met het onderwerp. Want via zijn literair agent heeft hij nu laten weten dat er een verlengstuk komt. Meta Maus zal de totstandkoming van Maus I (1986) en Maus II (1991) in kaart brengen, zo kondigde hij aan. Het boek zal fungeren als een soort handleiding bij de twee strips. In Meta Maus zet Spiegelman zijn beweegredenen voor het schrijven van Maus uiteen en hoe hij tot zijn keuze van muizen en katten kwam voor de verbeelding van het levensverhaal van zijn vader, een Poolse jood die de Holocaust overleefde.

Het boek en de bijbehorende dvd zullen Spiegelmans complete archief bevatten. Ook de interviews van de schrijver met zijn vader, die als basis dienden voor Maus, zullen voor het eerst te zien zijn. Volgens Spiegelmans agent gaat het evenwel niet om een volwaardig stripboek. Meta Maus komt wel boordevol illustraties, foto's en andere afbeeldingen, evenals schetsen, ruwe tekeningen en historische referenties. Het moet resulteren in een "werk dat naast Maus kan staan." Het boek markeert daarmee meteen de vijfentwintigste verjaardag van het boek.

In een interview liet Spiegelman, die uiteindelijk zo'n zeventien jaar aan Maus I en II werkte, eerder al weten opgetogen te zijn de acht boekenplanken met documentatie te kunnen opruimen "once it's been MetaMaus-ed". Nu het boek ook vaak op Amerikaanse scholen wordt gelezen en bestudeerd, vond hij de tijd rijp een handboek samen te stellen.

Spiegelman is altijd een groot pleitbezorger geweest van de strip als medium om culturele en maatschappelijke onderwerpen aan te snijden, in wat hij onze 'postliteraire' cultuur noemt: "Strips echoën de manier waarop onze hersenen werken. Mensen denken in iconografische beelden, niet in hologrammen." Recentelijk publiceerde hij de bloemlezing Breakdowns (2008) en de bundeling schetsboeken Be a Nose (2009), evenals een overzicht van zijn werk voor The New Yorker. Dit jaar kreeg hij de Grand Prix van het Internationale Stripfestival in Angoulême toegekend, een eer die slechts bij uitzondering aan niet-Franse auteurs wordt toegekend en voordien slechts Will Eisner en Robert Crumb te beurt viel.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234