Zaterdag 21/09/2019

Drones

Antwerpse ziekenhuizen gaan bloed en urine met drones vervoeren

Beeld BELGA

Wie weleens met de auto door Antwerpen rijdt, weet dat er vaak geen doorkomen aan is. Om medische stalen sneller op hun bestemming te krijgen, trekken ziekenhuizen met drones de lucht in.  

De beeldschermen en joysticks zijn er al, in het controlecentrum. Het Antwerpse bedrijf Helicus wil met drones bloed- en urinestalen tussen ziekenhuizen vervoeren. Dit is het zenuwcentrum, zeg maar de cockpit vanwaaruit de dronepiloten hun tuigen zullen besturen. Het gebouw aan de Sint-Paulusstraat heet daarom voortaan ‘The Beacon’. 

“Wat de piloten gaan doen, is vooral monitoren”, zegt Mikael Shamim, de CEO van Helicus. “In principe is de menselijke schakel beperkt. Je kunt het commandocentrum vergelijken met een nucleaire centrale. De vluchten van de drones gebeuren volledig automatisch. Maar als er iets misgaat, kunnen de piloten wel ingrijpen.”

Vraag van artsen

Momenteel is het bedrijf nog druk bezig met testen. De eerste echte vlucht met een drone van Helicus in Antwerpen staat gepland op 25 september. Daarna gaat het project een volgende testfase in. Helicus schakelt vervolgens steeds een versnelling hoger, om in de loop van de volgende twee jaren ‘op reguliere basis’ medische transporten via de lucht te doen. 

“Met de files weet je nooit wanneer je ergens aankomt”, zegt Shamim. “Helicus is opgericht op vraag van artsen die zich afvroegen of we met drones geen oplossing konden bieden voor het transportprobleem. Alle Antwerpse ziekenhuizen zullen eraan meedoen.”

Omdat ontslagnemend minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld) al eerder besliste dat ziekenhuizen moeten samenwerken in netwerken, zullen sommige gespecialiseerde diensten niet meer in elk ziekenhuis beschikbaar zijn. Drones kunnen helpen om die samenwerking vlotter te doen verlopen, omdat ze bijvoorbeeld stalen van een ziekenhuis naar een labo kunnen brengen. 

Tijdwinst

Ook in Limburg zijn ze geïnteresseerd in het experiment met het vliegende transport. “Voor de drones denken we aan een aantal concrete toepassingen”, zegt Dirk Ramaekers, medisch directeur van de Jessa-ziekenhuizen rond Hasselt. “Stel dat we bij een operatie van een kankerpatiënt een dringende biopsie moeten doen, dan kunnen we een stukje weefsel via de lucht naar een laboratorium vliegen. Daar kunnen ze het weefsel snel en goed onderzoeken om te zien wat er precies aan de hand is met de patiënt. De dokters kunnen op basis daarvan  tijdens de operatie nog beslissen hoe ze de patiënt behandelen.”  

Nu gebeurt het transport nog over de weg, maar tussen twee ziekenhuizen is het soms drie kwartier of een uur rijden. “Misschien wordt het dan maar een kwartier of een half uur vliegen”, zegt Ramaekers. “Dat is toch een behoorlijke tijdswinst.” 

Niet enkel ziekenhuizen willen in de toekomst een beroep doen op drones. Politiediensten gebruiken ze nu al om op zoek te gaan naar cannabisplantages of om het overzicht te bewaren bij grote voetbalmatchen. 

Mikael Shamim, CEO Helicus: ‘Alle Antwerpse ziekenhuizen zullen deelnemen.’ Beeld Karel Duerinckx

In ons land is er een groot proefcentrum voor drones in Sint-Truiden, waar ook Helicus tests laat doen. “We doen meer dan met drones vliegen”, zegt Mark Vanlook, de CEO van Droneport. “We testen ook alle technologie errond uit. Amazon, dat pakjes wil laten bezorgen met drones, is betrokken bij ons onderzoeksproject Safir. Proximus onderzoekt de technologie voor 4G of 5G voor drones.” 

Halverwege volgend jaar wordt de wetgeving voor drones aangepast. Dat schept kansen voor de dronesector, die nog in de kinderschoenen staat. In de EU worden alle regels van de lidstaten op elkaar afgestemd, wat voor ons land zal betekenen dat er juridisch veel meer mogelijk is. “Nu mag hier nagenoeg niets”, zegt Vanlook. “Vanaf dan zal het vlotter gaan.” 

60 kilometer per uur 

Hoe verzeker je de veiligheid als plotseling meer drones door de lucht zoeven om allerhande ladingen te bezorgen? De drones van Helicus, die 25 kilogram wegen, zullen met een snelheid van 60 kilometer per uur boven Antwerpen scheren, op een hoogte van 90 à 150 meter. 

“De hoogte van de vlucht hangt af van wat Skeyes, dat in ons land alle luchtverkeersleiding doet, toelaat”, zegt Shamim. “Als er tegenwind is, zullen de drones waarschijnlijk niet zo snel kunnen vliegen. De vluchten zullen boven de stad vooral over daken gaan.”

De veiligheid staat centraal bij de dronevluchten. De toestellen geven constant data aan het controlecentrum door. En veel elektronica hebben de machines dubbel – zo heeft elke drone twee gps-systemen. 

“We vertrekken en landen ook op ziekenhuisdaken”, zegt Shamim. “Daar mag niemand in de buurt komen. Als er tijdens de vlucht dan toch iets gebeurt, kan de piloot landen. In uiterste nood kan hij een parachute ontplooien en gaat er een alarm af om mensen in de buurt te waarschuwen.”  

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234