Dinsdag 13/04/2021

Antwerprse juriste Christine Van den Wyngaert verkozen tot rechter Internationaal Strafhof

undefined

'Benoeming is een droom die uitkomt'

De Belgische juriste Christine Van den Wyngaert (56), pas verkozen tot rechter aan het Internationaal Strafhof in Den Haag, loopt op wolken. "Dit is het hoogste voor een jurist", zegt de specialiste internationaal strafrecht, die aan de slag is bij het Joegoslavië-Tribunaal (ICTY), zo'n beetje de voorloper van het Internationaal Strafhof.

Door Barbara Debusschere

BRUSSEL l De Antwerpse professor, sinds jaar en dag een voorvechtster voor het Internationaal Strafhof, zal er zetelen in zaken van genocide, misdaden tegen de menselijkheid en oorlogsmisdaden.

Net op het moment dat Barack Obama zijn presidentiële eed aflegde, kreeg Chris Van den Wyngaert in New York te horen dat zij een van de zes vrijgekomen posities in het Internationaal Strafhof mag bekleden. Er waren in totaal 21 kandidaten. De Algemene Vergadering van de 108 landen die het stichtingsverdrag van het Hof ratificeerden, hadden zeven stemrondes nodig.

"Het was een zeer emotioneel moment. Terwijl ik op tv zag hoe Obama zijn droom uitsprak, kwam die van mij uit", zo vertelt Van den Wyngaert aan de telefoon vanuit Den Haag, waar ze sinds 2003 rechter is bij het ICTY. Ook het Internationaal Strafhof is in Den Haag gevestigd.

u bent een van de pioniers van het internationale strafrecht. Snakte u naar de allerhoogste positie voor een rechter?

Van den Wyngaert: "Ik zit goed bij het ICTY, maar dit was wel een ambitie. Het is vooral de finalisatie van een traject waar ik al jaren aan werk. In de jaren tachtig was internationaal humanitair recht nog een ver ideaal. Na Nuremberg lag die vorm van rechtspraak in de koelkast. Als professor strafrecht in Antwerpen was ik meteen al gebeten door die toen nog nieuwe materie en kluste ik zelfs bij om de internationale rechtspraak te helpen vormgeven (onder andere in een werkgroep belast met de uitwerking van de Conventie van Genève, nvdr). Ik heb er ook twee jaar bij het Internationaal Gerechtshof (dat over geschillen tussen staten gaat, nvdr) op zitten en ik ben zeer blij dat hier nu een logisch vervolg op komt met een positie in de hoogste internatoniale rechtbank."

Wat hebt u daarvoor moeten doen?

"Je kunt je niet voorstellen wat voor een diplomatieke krachtinspanning dat is. Het heeft echt niet enkel met je cv te maken. Elke stem van de 108 betrokken landen telt, wat wil zeggen dat wij, ik zeg maar wat, ook de ambassadeur van Trinidad en Tobago warm moesten maken om voor mij te kiezen. België is, nadat de Hoge Raad voor Justitie mij had geselecteerd en de regering me had voorgedragen, redelijk laat in die 'race' gestapt. Dat maakte ons ongerust. Maar onze diplomaten hebben ijzersterk werk geleverd. Ik ben ze daar erg dankbaar voor. Zeker ook omdat ik, tijdens een debat in aanloop naar deze stemming, wel degelijk enkele van mijn uitgesproken standpunten verwoord heb. Ik was niet van plan mijn visie in te slikken. 'Als ik daardoor niet wordt verkozen, tant pis, dacht ik."

Wat betekent uw aanstelling voor België?

"Dat het nu een begerenswaardige internationale post heeft gekregen. Bij de race voor andere van die posten zal dat meetellen."

Het Hof buigt zich nu over de zaken tegen Jean-Pierre Bemba en tegen drie Congolese rebellenleiders. Welke zaak gaat u doen?

"Dat weet ik echt nog niet. Ik kan in ieder geval eerst mijn zaak bij het ICTY, Lukic versus Lukic, afwerken. Een van de zaken die er bij het Internationaal Strafhof mogelijk nog bij komen is die tegen de Soedanese president Bashir."

Wat verwacht u van dit Hof, dat klachten uit ruim 130 landen ontving maar waar momenteel vier 'situaties', Congo, Soedan, Oeganda en de Centraal-Afrikaanse Republiek, onderzocht worden?

"Het is een jonge rechtbank die zich nog moet waarmaken. Belangrijk is dat er rechters zetelen met praktijkervaring en dat de procedures gestroomlijnd worden. Daarnaast moeten natuurlijk zoveel mogelijk landen de rechtbank onderschrijven om verdachten op de beklaagdenbank te krijgen. "

In die zin rekent ook u op Obama?

"Zeker. Het is cruciaal dat de VS met het Hof meewerken, maar onder Bush heeft het land zich uit het Internationaal Strafhof teruggetrokken. Ik hoop dat Obama het tij keert en het stichtingsverdrag opnieuw tekent en ratificeert. Binnenkort zal de Algemene Vergadering 'agressie' definiëren. Het is zeer belangrijk dat de VS daarbij zijn."

Christine Van den Wyngaert:

Het was een zeer emotioneel moment. Terwijl ik op tv zag hoe Obama zijn droom uitsprak, kwam die van mij uit

n Christine Van den Wyngaert was al vroeg gebeten door humanitair recht. 'Met een positie in de hoogste internationale rechtbank is daar een logisch vervolg op gekomen.'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234