Woensdag 11/12/2019

Eandis

Antwerpen blokkeert Eandisdeal

Beeld belga

Het lijkt erop dat de deal van Eandis met het Chinese staatsbedrijf State Grid van de baan is. De stad Antwerpen weigert akkoord te gaan met een fusie van de intercommunales, een absolute voorwaarde om de deal te doen slagen.

Antwerps schepen van Financiën Koen Kennis (N-VA) bevestigt aan onze redactie dat de fusie van de intercommunales wat Antwerpen betreft niet kan doorgaan. Reden van die plotse beslissing is dat de Vlaamse energieregulator Vreg vandaag liet weten dat ze geen uitzondering wil maken bij de fusie van de zeven Eandis-intercommunales. Die eenmaking is een opschortende voorwaarde in de deal tussen Eandis en State Grid, dat 830 miljoen euro wil betalen voor 14 procent van de Eandis-aandelen.

Bij die fusie moeten ook alle distributietarieven gelijkgeschakeld moeten worden en dat ziet Antwerpen, nu goedkoper dan de rest, niet zitten. De communicatie van de Vreg van eerder vandaag is voor het Antwerpse stadsbestuur de druppel.

Over wat dit nu betekent voor de hele deal, is Kennis duidelijk. “Ik denk dat een intrede van een externe private partner nu voorlopig van de baan is. Wat ik voor de duidelijkheid ten zeerste betreur”, aldus Kennis die behalve Antwerps schepen ook lid is van het strategisch comité van Eandis. “Die fusie was een opschortende voorwaarde, Eandis zal moeten bekijken wat de opties nu nog zijn.”

Tommelein: "Laatste woord bij gemeenten"

Of de deal van de baan is zal maandag moeten blijken, zo zegt Vlaams minister van Energie Bart Tommelein (Open Vld) in VRT-duidingsprogramma Terzake. "Het laatste woord ligt bij de gemeenten. Als de grootste stad van Vlaanderen plots een ander standpunt inneemt is dat natuurlijk een nieuw feit."

Bart Tommelein (Open Vld). Beeld BELGA

Tommelein benadrukt dat het nooit zijn bedoeling is geweest om de deal in een bepaalde richting te sturen. "Ik heb mijn bezorgdheid getoond, want ik moet de komende jaren voor de energieopslag zorgen en verandering teweegbrengen. Daarvoor heb ik een sterke distributeur nodig." 

Volgens Tommelein gaat de regering nu nieuwe pistes onderzoeken, zoals een beursgang over burgerparticipatie. Voor dat laatste lijkt Open Vld-voorzitster Gwendolyn Rutten alleszins gewonnen. "Dat is de weg vooruit. Goed voor de burger én de Vlaamse economie", zo tweet ze donderdagavond. Haar fractieleider in het Vlaams Parlement Bart Somers tweette eerder al: "Nu werken aan een betere oplossing #eandis #beursgang #participatievanVlamingen".

N-VA: "Opties onderzoeken"

"De minister-president had gisteren (woensdag, red.) in de plenaire al zeer duidelijk laten verstaan dat de goedkeuring door de gemeenten slechts de eerste stap is in een cascade van beslissingen. De toezegging van de Vreg voor gedifferentieerde tarieven was één van de voorwaarden die evengoed vervuld moest zijn om de deal rond te krijgen. Het komt er nu op aan om in alle rust en sereniteit de diverse opties waarover de minister-president het gisteren had, te onderzoeken", zo reageert Matthias Diependaele, fractieleider van N-VA in het Vlaams Parlement op de nieuwe ontwikkelingen in het Eandis-dossier. 

Matthias Diependaele. Beeld BELGA

Op Twitter roept minister-president Geert Bourgeois nu op tot sereniteit: "Niet verrast, opschortende voorwaarde was gekend, zie verklaring gisteren in parlement. Tijd voor een sereen inhoudelijk debat #Eandis"

Bourgeois zei woensdag in het Vlaams Parlement dat de Eandis-deal "verre van zeker" was en wees erop dat er naast de goedkeuring van de gemeenten nog verschillende andere voorwaarden vervuld moesten zijn. Bourgeois toonde zich meteen bereid om de bestaande regelgeving onder de loep te nemen. "Kunnen we bijvoorbeeld de Vlaamse verankering nog sterker garanderen? Hoe groot mag het aandeel zijn van private investeerders in een intercommunale als Eandis? Wat zijn de voor- en nadelen van een beursgang? In welke mate kunnen coöperatieve vennootschappen een toegevoegde waarde hebben? Dat zijn allemaal onderwerpen waarover we uiteraard altijd het debat willen voeren", klonk het. 

CD&V: "Sereniteit nodig"

Ook CD&V neemt akte van de Antwerpse beslissing. "Deze beslissing heeft uiteraard gevolgen voor het financieringsproject met State Grid dat in elk geval niet kan doorgaan in de voorziene vorm."

De partij doet meteen een oproep tot "sereniteit" in het debat over de toekomst van het netbeheer in Vlaanderen. "Voor ons blijven lokale autonomie en goed overleg tussen de gemeenten het uitgangspunt. De lokale controle op deze strategische voorzieningen voor de dienstverlening aan de bevolking blijft voor ons de basis. Dit is ook zo verankerd in het decreet op de intergemeentelijke samenwerking."

Volgens de Vlaamse christendemocraten moeten de besturen van de zeven intercommunales uit de Eandis-groep zich nu beraden "op welke manier ze het financieringsvraagstuk na het vertrek van Electrabel uit hun kapitaal zullen beantwoorden". 

Beeld BELGA

Eandis-voorzitter Buyse: "Geen goed nieuws"

"Dit is geen goed nieuws, in elk geval omwille van het vele werk van twee jaar dat daardoor verloren gaat", reageert Eandis-voorzitter Piet Buyse. "Als de fusie tot Eandis Assets niet tot een goed einde kan komen, dat kan de private intrede ook niet doorgaan, want de fusie tot Eandis Assets was een voorwaarde."

Voorzitter Buyse zegt nu dat de CEO, het management en juristen morgen samenkomen om zich te buigen over de algemene vergadering van maandag. De raden van bestuur van de zeven intercommunales (die tot Eandis Assets zouden fusioneren) vergaderen maandag om na te denken over de toekomst. Over hoe het nu verder moet, waagt voorzitter Buyse zich nog niet tot verdere commentaar. "Het is nu veel te vroeg om uitspraken te doen."

Piet Buyse. Beeld VRT

Het 'njet' van Antwerpen legt een zware hypotheek op twee zeer belangrijke dossiers voor het distributienetbeheer in Vlaanderen. "We gaan kijken wat de gevolgen van deze beslissing zijn", aldus woordvoerder Simon Van Wijmeersch. Het eerste dossier is de geplande fusie van de netbeheerders zelf, het tweede dossier is dat van de aangekondigde instap van het Chinese staatsbedrijf State Grid in Eandis. De fusie was immers een van de voorwaarden voor de instap.

Sp.a vraagt spoedzitting Antwerpse gemeenteraad

Ondertussen zegt Sp.a Antwerpen dat het "haar slag thuisgehaald" in het Eandis-dossier, nu Antwerpen de stekker uit de fusie van distributienetbeheerders heeft getrokken. "Schepen Koen Kennis (N-VA) is het enkele dagen na de gemeenteraad roerend eens met alle argumenten van sp.a", klinkt het in mededeling. De partij wil nu dat de gemeenteraad in spoedzitting bijeenkomt, om de genomen beslissing om de fusie goed te keuren alsnog te kunnen veranderen.

Groen: "Overwinning op de achterkamerpolitiek"

Ook Groen reageert verheugd op het nieuws dat de instap van het Chinese staatsbedrijf State Grid nu allicht niet zal doorgaan. "Dit is een mooie overwinning op de achterkamerpolitiek", zegt partijvoorzitter Meyrem Almaci. "Antwerpen stapt er dan wel om opportunistische redenen uit, het belangrijkste is dat deal weer naar af is. Nu moeten we kijken naar alternatieven, want die zijn er wel degelijk."

Groen-voorzitter Meyrem Almaci. Beeld BELGA

PVDA: "Nu niet het volgende deksel op de neus"

De linkse partij PVDA reageert tevreden op de beslissing van het Antwerpse stadsbestuur. "Alles moet nu rustig herbekeken worden, maar een nieuwe poging tot fusie en zoektocht naar een externe partner zou geen goed idee zijn", zegt PVDA-voorzitter en Antwerps gemeenteraadslid Peter Mertens. "Het kan niet de bedoeling zijn nu op zoek te gaan naar een volgend deksel op de neus."

PVDA was een van de partijen die zich maandag tijdens de gemeenteraad nog vragen stelde bij de mogelijke tariefverhoging die de Antwerpenaar te wachten zou staan na de fusie van distributienetbeheerders. "We zijn blij dat Koen Kennis nu tekenen toont van vooruitschrijdend inzicht", zegt Mertens. "Sowieso zijn wij er voorstander van dat de controle rond energie in publieke handen blijft."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234