Dinsdag 12/11/2019

Antwerpen blijft cocaïnekampioen

Nog maar eens blijkt er meer cocaïne in het Antwerpse rioolwater te zitten dan in Europese steden als Londen en Parijs. 'De kans dat dit snel verandert, lijkt klein.'

2011, 2012, 2013. In al die jaren zei het Europees Waarnemingscentrum voor Drugs en Drugsverslaving (EMCDDA) hetzelfde als gisteren: "In Antwerpen wordt het meest cocaïne gebruikt." Tot die conclusie komen ze na stalen van het afvalwater in meer dan vijftig steden in achttien landen te hebben onderzocht.

"Oorspronkelijk werd het water onderzocht om milieuvervuiling vast te stellen, maar gaandeweg bleek dat ook de aanwezigheid van drugs konden worden vastgesteld", legt Liesbet Vandam, criminologe bij het EMCDDA, uit.

Ze ziet verschillende voordelen in dit soort van onderzoek. Zo kan het volgens haar snel gebeuren - de resultaten die deze week in Lissabon werden voorgesteld, zijn gebaseerd op staalnames in maart. "Ander pluspunt is dat je de juiste samenstelling van de drugs kunt achterhalen, iets wat via surveys met druggebruikers niet zo evident is."

Draaischijf

In Antwerpen werden twee meetpunten gebruikt: Antwerpen Z, een staalnamepunt voor het centrum van de stad, en Antwerpen D, voor de periferie. "Het blijkt dat de aanwezigheid van cocaïne vooral groot is in Antwerpen Z en dat komt allicht omdat daar meer discotheken, bars en uitgaansgelegenheden zijn", klinkt het.

Om een idee te geven over het aantal restanten: in Antwerpen Z werd 914,8 milligram per duizend inwoners per dag gevonden, het Europees gemiddeld zit normaal rond de 700 milligram.

Ook wat restjes amfetamines, methamfetamine en xtc betreft staan de Antwerpse riolen vaak bovenaan de statistieken.

Dat Antwerpen voor de zoveelste keer cocaïnekampioen wordt gekroond, verrast Tina Van Havere niet. Zij voert al jaren onderzoek naar drugs aan de Hogeschool te Gent en werkt onder andere mee aan de Global Drugs Survey, de grootste drugsenquête ter wereld. Over analyses van stalen rioolwater is ze kritisch. Die zeggen volgens haar namelijk niets over het aantal gebruikers. De hoge concentraties kunnen veroorzaakt worden door een klein aantal mensen die veel cocaïne gebruiken, maar evengoed door heel veel mensen die een beetje cocaïne gebruiken. "Dat maakt het moeilijk om te stellen hoe problematisch het gebruik in Antwerpen is."

Antwerpen is volgens de onderzoekster al jaren een draaischijf. De redenen daarvoor zijn bekend: in de haven arriveren transportlijnen uit landen als Zuid-Amerika, waar drugs welig tieren. België heeft bovendien een centrale ligging in Europa, is klein en heeft een uitstekend uitgebouwd wegennetwerk. Verboden stoffen kunnen makkelijk en snel over de grenzen worden gesmokkeld. "Waar trafiek is, blijven altijd drugs achter, voor lokale distributie en consumptie."

Aantrekkelijke prijs

Het feit dat ons land, en zeker Antwerpen, zich vooraan in de keten bevindt, betekent dat er minder transport, minder tussenpersonen en minder risico is. "Dat resulteert in drugs met een aantrekkelijke prijs en kwaliteit", zegt Van Haver, die het belang van gedegen preventie- en hulpverleningsaanbod benadrukt.

De kans dat Antwerpen snel van zijn troon wordt gestoten, acht Van Havere naar eigen zeggen klein. De war on drugs die burgemeester Bart De Wever (N-VA) voert, is niet voldoende, meent ze. "Drugs zullen er altijd zijn." Ook al worden de controles steeds strenger, "dealers zullen steeds inventiever worden".

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234