Woensdag 30/11/2022

Anne Bancroft

Toen Mel Brooks aan zijn joodse moeder vertelde dat hij van plan was om te trouwen met een katholiek Italiaans meisje antwoordde zij: 'Breng haar eens mee naar huis. Ik zal in de keuken zijn... met mijn hoofd in de oven.' Het meisje in kwestie werd op 17 september 1931 in de Bronx-wijk van New York geboren als Anna Maria Louise Italiano, maar de wereld leerde de dochter van Italiaanse immigranten kennen en bewonderen onder haar artiestennaam Anne Bancroft. En misschien nog meer als Mrs. Robinson. Maandag is zij in New York overleden.

Here's to you, Mrs. Robinson

Brussel

Eigen berichtgeving

Jan Temmerman

Het moedergrapje komt van Bancroft zelf, die in 1964 met de komische acteur-regisseur-producent Mel Brooks huwde. Haar 'joodse' gevoel voor humor zal wel geholpen helpen om haar toekomstige schoonmoeder te overtuigen dat zij de juiste vrouw voor zoon Mel was. Zelf wist Anne Bancroft vrij snel dat Mel Brooks voor haar de ware was, want daags na hun eerste ontmoeting vertelde ze haar psychiater: "Laat ons dit therapieproces maar een beetje versnellen - ik heb de juiste man ontmoet." Met die juiste man is Bancroft meer dan veertig jaar getrouwd gebleven tot ze maandag op 73-jarige leeftijd in het Mount Sinai Hospital in New York overleed aan baarmoederkanker.

Als meisje wist Anna Maria Louise Italiano ook al snel wat ze wou: actrice worden. Niet zozeer uit kunstzinnige overwegingen, maar veeleer "om iemand anders te zijn, om aan mezelf te ontsnappen". Na studies aan de New York Academy of Dramatic Arts kon ze begin jaren vijftig als Anna Marno aan de slag bij het nog jonge medium televisie, waar toen aan de lopende band live drama werd gerealiseerd. In 1952 werd ze door de Hollywood-studio 20th Century Fox onder contract genomen. Bij haar contract kreeg ze ook een boek met namen, want Anna Marno (en zeker Anna Maria Louise Italiano) klonk volgens de studio veel te 'etnisch'. Haar keuze viel op Bancroft omdat ze dat zo "dignified" vond. Onder die naam maakte ze haar filmdebuut in de thriller Don't Bother to Knock, naast Marilyn Monroe als een soort babysitter from hell. Daarna speelde ze nog een Apache in de western Walk the Proud Land, de verleidster Laverne in Gorilla at Large en een Romeinse slavin in Demetrius and the Gladiators.

Hoewel haar prille meisjesdromen leken uit te komen besefte Bancroft dat ze meer wou. Terugblikkend op die periode zei ze later: "De Fox-studio zei me wat ik moest doen en ik deed het. Maar ik leerde niets". En dus liet ze Hollywood in de steek en keerde ze in 1957 terug naar New York, waar ze opnieuw les volgde aan de Actor's Studio en waar ze ook theater ging spelen. Daar zou regisseur Arthur Penn haar artistieke mentor worden. Hij regisseerde Bancroft in haar Broadway-debuut als Gittel Mosca in het William Gibson-stuk Two for the Seesaw (naast Henry Fonda) en later ook in The Miracle Worker, ook van Gibson.

Beide toneelstukken werden hits, maar toen Hollywood Two for the Seesaw verfilmde koos men niet voor Bancroft, maar voor Shirley MacLaine. Dat deed pijn. Om herhaling te voorkomen werden de filmrechten van The Miracle Worker beter onder controle gehouden. De filmversie kwam er in 1962, in een regie van Arthur Penn, naar een scenarioadaptatie van William Gibson zelf en met Anne Bancroft in de hoofdrol als Annie Sullivan, de volhardende lerares die met veel moeite weet door te dringen tot het blinde en doofstomme meisje Helen Keller (Patty Duke). Het werd een triomfantelijke comeback voor Bancroft, die bezegeld werd met een Oscar als beste actrice. Haar filmcarrière was opnieuw begonnen en nu voorgoed. Er volgden nog vier Oscar-nominaties, voor The Pumpkin Eater (1964), The Graduate (1967), The Turning Point (1977) en voor haar rol als moeder-overste in Agnes of God (1985).

Alles bij elkaar heeft Anne Bancroft in ruim zestig bioscoop- en televisiefilms gespeeld. Dat deed ze in komedies van haar echtgenoot, zoals Silent Movie, de Ernst Lubitsch-remake To Be or Not to Be en de vampierensatire Dracula: Dead and Loving It. Daarnaast speelde ze ook veel ernstige en/of dramatische rollen, zoals in Night, Mother (1986), waar ze de moeder uit de titel vertolkt, van wie de dochter (Sissy Spacek) beslist zelfmoord te plegen.

Haar beroemdste/beruchtste rol blijft ongetwijfeld die van Mrs. Robinson in de sociale satire The Graduate van regisseur Mike Nichols, waarin ze als rijpe vrouw de jonge Benjamin (Dustin Hoffman), zoon van de zakenpartner van haar eigen man, verleidt om naderhand te constateren dat hij eigenlijk verliefd is op haar dochter Elaine (Katharine Ross).

Het is die Mrs. Robinson - is er ook maar iemand die haar voornaam kent? - van wie sprake is in de gelijknamige song van Simon & Garfunkel. Er werden nog veel meer liedjes (onder meer 'The Sound of Silence') van dat duo gebruikt in die enorm succesvolle filmklassieker uit 1967, die de doorbraak betekende van Dustin Hoffman, die regisseur Mike Nichols een Oscar opleverde en die het doorgedreven gebruik van bestaande rock- en popsongs in films definitief lanceerde. Dit rites of passage-verhaal over jeugdige vervreemding en seksuele exploratie in de rebelse sixties laat zich nu nog altijd (al dan niet met een forse scheut nostalgie) bekijken als een boeiend tijdsdocument, zodat The Graduate zonder overdrijving een mijlpaal uit de Amerikaanse cinema van de jaren zestig genoemd mag worden, al gaf Anne Bancroft later toe dat ze sinds 1967 iets vaker dan haar lief was met de slagzin "Here's to you, Mrs. Robinson" geconfronteerd is. Voor de petite histoire: in werkelijkheid was het leeftijdsverschil tussen haar en Hoffman slechts zes jaar, toen de acteur deze legendarische zin uitsprak: "Mrs. Robinson! You're trying to seduce me! ... Aren't you?"

Nog dit: het sensuele vrouwenbeen op de legendarische affiche van The Graduate is niet van Bancroft, maar van een toen nog onbekend model: Linda Gray.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234