Donderdag 21/10/2021

ReportageNachtleven Amsterdam

Amsterdam gooit alle covid-remmen los: ‘Ik doe maandag wel een zelftestje’

Uit in club Bitterzoet in Amsterdam, op de eerste avond dat het weer mag. Beeld Joris van Gennip
Uit in club Bitterzoet in Amsterdam, op de eerste avond dat het weer mag.Beeld Joris van Gennip

Op de dansvloer veranderde zaterdagavond de 1,5 metersamenleving in een feestelijk kluwen van mensen. Niemand die de nieuwe regels begreep, maar de sfeer bleef tot na middernacht extatisch in de Amsterdamse binnenstad.

Het is nog gewoon licht als de eerste paradijsvogels passeren in de Amsterdamse Reguliersdwarsstraat. Voor de deur van Club Nyx laten jongens met zwarte lippenstift, meisjes in Lolita-outfit en diva’s met platinablonde pruiken hun QR-code zien. Normaal gaan zij pas tegen middernacht de stad in, maar nu blinken hun glitterende oogleden en glanzende tepelpiercings in de avondzon. Sommige bezoekers kleden zich pas om als ze binnen zijn, om nare opmerkingen op straat te voorkomen.

“Wij bieden hen een veilige plek”, zegt medeorganisator Junior, een voormalig balletdanser met op zijn torso een tatoeage van Jeanne d’Arc. “Ook zij was een crossdresser.” Onlangs nog pleegde een transgender artiest die voor Club Nyx heeft gewerkt zelfmoord uit wanhoop na twee jaar corona, zegt hij. “Het nachtleven vervult een belangrijke functie voor een gemarginaliseerd deel van de samenleving. Het is jammer dat de politiek daar geen oog voor heeft.”

Op de eerste avond zonder anderhalvemeterrestricties hangt er een feestelijke sfeer in de hoofdstad. Voor Café Zwart op het Spui zitten bezoekers weer elleboog aan elleboog aan Franse bistrotafels, sommige zaken hebben hun speakers buiten gezet en op de stoepranden drinken jongeren wijn en geven sigaretten door. Wie ergens naar binnen wil, moet zijn coronacheck-app laten zien, maar niemand die daarom vraagt. “Nee hoor, iedereen mag plassen”, zegt een kelner van muziekcafé De Heeren van Aemstel. “Ja, eigenlijk moet ik u controleren”, zegt de ober van Golden Chopsticks met een schaapachtig lachje.

Zo’n tien minuten na middernacht is de beveiliging onverbiddelijk: sluitingstijd. Beeld Joris van Gennip
Zo’n tien minuten na middernacht is de beveiliging onverbiddelijk: sluitingstijd.Beeld Joris van Gennip

Het zijn vooral de clubs die nadrukkelijk wél om QR-codes vragen. Zij beschikken over portiers en zijn al veel controle gewend aan de deur. Ook bioscoop Tuschinski vraagt om de code. De kaartjesknipster: “Een Britse dame met paspoort en vaccinbewijs kon ook gewoon naar binnen.” Filmketen Pathé houdt nog wel een stoel vrij tussen groepen. “Dat waren eerst twee vrije stoelen, we denken dat veel bezoekers nog niet helemaal klaar zijn om pal naast een vreemde te gaan zitten.” Studentenbioscoop Kriterion laat weten het coronabeleid voortaan te negeren.

“Eindelijk mogen we uit!”, gillen vier meiden in het pasfotohokje van Club Bitterzoet. Ze zijn net 18 geworden. “We waren fokking eenzaam tijdens corona. Dus nu is het tijd voor vrijheid, liefde en connectie!” In de danszaal bewegen vierhonderd gasten synchroon op de vrouwvriendelijke hiphop van Ashanti, Drake of Beyoncé. Een meisje kronkelt zich als een slang om een jongen met baard en oorhangers, een stel in de hoek begint te grinden, tientallen armen steken omhoog en glibberige schouders raken elkaar. Zo verandert anderhalve meter in nul meter – tot opluchting van alle bezoekers. “Ik doe maandag wel weer een zelftest”, zegt een meisje uit Berlijn.

Het nachtleven is volgens muzieksocioloog Julian Schaap (Erasmus Universiteit) een soort magische cirkel. “Voor een relatief kleine groep is het een veilige plek; voor de massa is het een ontsnapping”, zegt hij telefonisch over de heropening van de clubs. Bouwmarkt-medewerker Tony Manero vergeet zijn problemen op de dansvloer, net als Bol.com-medewerker Daan, die vanavond zijn coronajaar wegdanst in Bitterzoet. Samen dansen en naar muziek luisteren wekt volgens Schaap een roes op. “Oxytocine – het knuffelhormoon – speelt daarbij een rol. Je synchroniseert met anderen, je staat meer open voor contacten, ook als dat niet jouw soort mensen zijn.” Daarom levert het nachtleven volgens de onderzoeker nieuwe perspectieven op voor met name jonge mensen.

Eigenaar Bas Louwers van Bitterzoet is blij dat zijn club weer open is, al begrijpt hij niets meer van de regels. Hoofdschuddend: “Koninklijke Horeca Nederland liet net nog weten dat een steekproefsgewijze controle, 1 op 10, wel genoeg is. En o ja, die capaciteitsbeperking van 75 procent blijkt kennelijk ook niet nodig!” Daarnaast haperde zaterdag het overheidssysteem van de QR-codes. Gelukkig is de behoefte om uit te gaan zo groot, zegt Louwers, dat de club kaartjes last minute nog kwijt kan. Louwers: “Het zou me niet verbazen als we over drie weken weer dicht moeten. Ik hou mijn hart vast.”

Drukte op het Leidseplein in het centrum van Amsterdam, de eerste avond nadat de coronamaatregelen grotendeels zijn losgelaten. Beeld Joris van Gennip
Drukte op het Leidseplein in het centrum van Amsterdam, de eerste avond nadat de coronamaatregelen grotendeels zijn losgelaten.Beeld Joris van Gennip

Het steekt de 43-jarige clubbaas dat hem discriminatie wordt verweten. Zijn gevel werd beplakt met affiches over apartheid en tekeningen van de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema als neoliberale politieagent. “Ik heb helemaal geen keuze. Of willen zij misschien mijn huur betalen?” Ook eigenaar Rob de Jong van Club Nyx, waar zaterdag ruim zeshonderd gasten de heropening vieren, reageert fel. “Ik discrimineer niet. Iedereen met een test is welkom. Als je dat discriminatie vindt, dan heb je geen idee wat dat woord betekent.”

Tien minuten voor middernacht gaan de tl-buizen boven de bar in Bitterzoet een standje feller. Nog één keer Rihanna, nog een keer ‘Goddamn’ meezingen met Tyga. “Ik voel echte liefde”, roept de emcee. “We gaan nog vijf minuten door!” Dan maakt een bebaarde portier in het midden van de zaal een gebaar en floepen alle lichten aan. Dansers met bezwete gezichten kijken beduusd om zich heen en gaan op zoek naar hun eigen groepje. De magische cirkel is verbroken.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234