Zondag 15/12/2019

Amélie O. en Christophe Vekeman met literaire performances op Theater Aan Zee

'Het publiek legt de lat nu ook veel hoger, en terecht. Je hebt nog altijd van die voordrachtsavonden waarvan je denkt: 'Dit is gewoon oersaai'. Dan zit ik dan liever op mijn eentje te lezen''Admiral Freebee mag zichzelf vergelijken met Bob Dylan. Maar als schrijver kun je dat niet maken, die glorieuze vergelijkingen met goden uit het buiten- of zelfs binnenland. Je krijgt gauw de naam van arrogant te zijn'

'Echte schrijvers beperken zich niet tot één genre'

De tijd dat de stemverheffingen tijdens literaire avonden op één hand te tellen waren, behoort tot het verleden. Vandaag geen dichterlijk gemurmel of piepende microfoontjes meer, tenminste als het van de 'literaire entertainers' Christophe Vekeman en Amélie O. afhangt. 'Ik noem het eerder kleingeestig om te denken dat je schrijft voor honderd liefhebbers en dat de rest je toch niet begrijpt.' Beiden staan de komende dagen op Theater Aan Zee (TAZ) in Oostende.

Oostende

Van onze verslaggever

Jeroen Versteele

Woensdag aanstaande brengt columnist, theater- en romanschrijver Christophe Vekeman samen met Herman Brusselmans en gitarist Steven Janssens een rock-'n-rollversie van zijn podiumbestendigste teksten. Het performen zit Vekeman naar eigen zeggen in het bloed. "Soms wil ik gewoon een nieuwe column voorlezen aan mijn vriendin, maar halverwege sta ik al met een voet op mijn stoel en de vuist gebald. Ik schrijf met aandacht voor resonantie, klank en ritme. Als ik voorlees, kan ik niet anders dan mezelf erdoor laten meeslepen."

Waarom sta je aan de zijde van Herman Brusselmans?

Vekeman: "Herman ken ik al sinds het begin van mijn carrière en in 2000 hebben we allebei deelgenomen aan Saint Amour. Omdat hij niet met de wagen rijdt, heb ik hem elke dag naar schouwburgen in Vlaanderen gevoerd. Duizendzeshonderd kilometer hebben we samen afgelegd, zo bleek toen ik achteraf mijn onkostennota maakte. Zo leer je elkaar wel tamelijk goed kennen. Los daarvan ligt de link tussen ons wat voor de hand. Er zijn niet zoveel andere schrijvers in Vlaanderen met wie het zou klikken op het podium. Het wordt trouwens zijn eerste optreden als getrouwde man, want een week voordien treedt Herman in het huwelijk."

Els De Pauw, jij bent bekend als Amélie O., de sekscolumniste van Deng en schrijfster van de bundel Zaad op mijn huid. Tevreden met jouw date op TAZ, waar je met de vier zingende dames van Hertenkamp het podium deelt?

De Pauw: "Ze bestaan nog maar pas, maar hun act op de Gentse Feesten was alvast hilarisch. Vier gestoorde hostesses nemen het publiek met extreme liedjes mee op een trip zonder bestemming. Op het eerste gezicht hebben ze weinig te maken met Amélie O., die veel doortrapter en harder lijkt dan de meisjes van Hertenkamp. Die zetten behalve het mannendom ook zichzelf voor schut, door te benadrukken hoe ze jongens willen behagen. Maar eenzelfde dubbelheid zit ook in Amélie: ze is hard, maar ook frivool. Je kunt haar niet zonder ironie en zelfspot lezen."

Jullie treden allebei regelmatig op, schrijven columns,... Zijn dat nevenactiviteiten of behoren ze tot de kern van jullie schrijverschap?

De Pauw: "Ze noemen me een schrijfster, dus zal ik dat wel zijn. Maar ik hoef niet te leven van mijn literaire teksten. In het dagelijkse leven ben ik chef mode bij Elle, daarvoor was in copywriter in de reclamesector. Als ik maar met taal bezig kan zijn, mijn lezers kan overtuigen met woorden. Wat ik schrijf, hangt af van wat mijn pad kruist. Als ze me morgen vragen een scenario te schrijven, wil ik dat ook wel proberen. We behoren toch tot een generatie die met alle media bezig is.

"Na mijn vorige reeks columns had ik er even genoeg van, maar nu heb ik weer veel fun met Amélie O. De toon is wel wat omgeslagen. Ik toon andere dingen dan alleen haar harde, zelfzekere kantje. Meer dan over seks gaat het nu over haar gevoelsleven, en dat blijkt zwarter te zijn dan verwacht. Getver, denkt ze, het leven is een teef, maar ik blijf op hoge hakken over de obstakels stappen. Alles gaat bijgevolg prima, ook al breekt mijn hart.

"Het figuurtje Amélie O. is ook een stuk escapisme: terwijl je schrijft, is je denkproces heel gericht. Je krijgt greep op je eigen twijfels en vragen. Als je iets goeds geschreven hebt, ben je gewapend tegen de wereld, terwijl je na het lezen van een roman soms kwetsbaarder bent dan voordien. Van de kortverhalen in The Body van Hanif Kureishi heb ik twee weken overhoop gelegen. Maar dat is toch schoon, dat je jezelf er zo van kunt vergewissen dat je nog altijd een mens van vlees en bloed bent."

Vekeman: "Ik ben een kleine zelfstandige. Romans zijn wel het allerhoogste voor mij, maar mijn inkomsten komen van mijn nevenactiviteiten. Dat ik daarin slaag, is voor een groot deel te danken aan de prachtcourant De Morgen, die mijn columns en stukken publiceert. De mensen zeggen soms wel dat dat geen echte literatuur is, maar ik schrijf ze wel met eenzelfde geestdrift en emotie. Je kunt jezelf geen echte schrijver noemen als je je beperkt tot slechts één genre. Claus, Reve, Mulisch, allemaal schrijven ze romans en toneel en poëzie en columns en opiniestukken, en het is geen toeval dat ze nog eens begenadigde voorlezers zijn ook."

Mag je in Vlaanderen zo ambitieus zijn te pretenderen dat je dat allemaal kunt? Of word je dan meteen als arrogant bestempeld?

Vekeman: "Admiral Freebee mag zichzelf vergelijken met Neil Young en Bob Dylan en hij wordt daarin bevestigd door de media. Maar als schrijver kun je dat niet maken, die glorieuze vergelijkingen met goden uit het buiten- of zelfs binnenland. Je krijgt gauw de naam van arrogant te zijn, temeer omdat de meeste jonge schrijvers pas hun bek opentrekken wanneer ze om drie uur 's nachts op een literaire receptie met wat gelijkgestemden achterblijven. Is dat dan niet-ambitieus? Ik noem het eerder kleingeestig om te denken dat je schrijft voor honderd liefhebbers en dat de rest je toch niet begrijpt."

Vinden jullie nu iets nieuws uit met die podiumversies van eigen schrijfsels?

Vekeman: "Zeker niet. Het hele idee dat schrijvers de laatste jaren pas het podiumbeest moeten gaan uithangen, is complete bullshit. Couperus gaf voordrachten, Dostojevski stond voor een miljoen mensen op te treden. Zelfs Tom Lanoye en Herman Brusselmans, die midden jaren tachtig de literaire performance weer schwung hebben gegeven, zijn de eersten om te verwijzen naar Paul Van Ostaijen, die zijn gedichten zong en plein public. Wel hebben ze het genre wat uitbundigheid ingeblazen en professioneel op een hoger niveau getild na de jaren zeventig, waarin de Pink Poets en Jotie T'Hooft elkaar in een kelder gedichten voorlazen bij kaarslicht. Nu is de literaire performance veel meer gedemocratiseerd, om een lelijk woord te gebruiken."

De Pauw: "Het publiek legt de lat nu ook veel hoger, en terecht. Je hebt nog altijd van die voordrachtsavonden waarvan je denkt: 'Dit is gewoon oersaai'. Ik zit dan liever op mijn eentje te lezen. Ik ben zelf geen geboren entertainer, maar ik doe het wel graag en ik hou van de interactie met het publiek. Een klein podiumpje, oogcontact met je toeschouwers: zalig!"

WAAR EN WANNEER Amélie O. en Hertenkamp op 30 juli om 17 uur, Herman Brusselmans, Christophe Vekeman & Steven Janssens op 3 augustus om 17 uur, telkens in de Artresidence Beau-site, www.theateraanzee.be of 059/ 70 11 99

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234