Woensdag 08/07/2020

Als politiek bloed vloeit: zij verdwijnen na 25 mei van het toneel

Beeld BELGA

Het rommelde deze week bij sp.a toen drie oudgedienden aankondigden dat ze er op 25 mei mee ophouden: ze stellen zich niet meer kandidaat voor een nieuw mandaat in een van de parlementen die ons land rijk is. Maar Bruno Tuybens, Patrick Janssens en Chokri Mahassine zijn niet de enigen die niet meer meedoen aan de verkiezingen, of op een onverkiesbare plaats (moeten) staan.

Vooral in de Senaat dreigt door de omvorming van de Hoge Vergadering tot een 'ontmoetingsplaats van de deelstaten' een bloedbad. De huidige 71 Senatoren worden op 25 mei niet meer rechtstreeks verkozen, maar worden vervangen door 60 afgevaardigden van de regionale parlementen:
• 29 leden uit het Vlaams parlement
• 10 uit het parlement van de Franse Gemeenschap
• 8 uit het Waalse Gewestparlement
• 2 uit het Brusselse Gewestparlement
• 1 uit het parlement van de Duitstalige Gemeenschap

Dure zetels
Door de hervorming proberen heel wat Vlaamse Senatoren uit te wijken naar een verkiesbare plaats in het Vlaams parlement, maar ook daar zijn de zitjes erg duur door het - als de peilingen bewaarheid worden - succes van N-VA. Die partij is nu nog maar de derde grootste fractie - de partij klokte in 2009 af op 13 procent, maar krijgt op 25 mei uitzicht op een meer dan verdubbeling van haar zetelaantal. Wat natuurlijk ten koste gaat van de andere partijen, waar heel wat politici na de verkiezingen hun biezen mogen pakken.

Ook in de Kamer verdwijnen een heel aantal oudgedienden, in die mate zelfs dat Kamervoorzitter Flahaut een potje van 3,1 miljoen euro opzij gezet heeft om de uittredingsvergoedingen van de verschillende parlementairen te kunnen betalen. Daar komt nog eens 2,5 miljoen euro voor de vergoedingen voor de medewerkers van de niet herkozen Kamerleden bij. De Senaat heeft een potje van 2,8 miljoen euro aangelegd voor vergoedingen. Een overzicht van de bekendste parlementairen die we na 25 mei wellicht niet meer terugzien:

• Sp.a
Voormalig Antwerps burgemeester en sp.a-voorzitter Patrick Janssens liet zondag weten dat hij bedankt voor een lijstduwersplaats voor 25 mei. Nochtans had zijn partij daar uitdrukkelijk op aangedrongen. Volgens Janssens is zijn werk als adviseur stadsontwikkeling onverenigbaar met een partijpolitiek engagement. Janssens zetelt tot op vandaag als Vlaams parlementslid, maar brak nooit potten in dat halfrond.

Kamerlid en oud-staatssecretaris Bruno Tuybens startte vorige week een relletje binnen de Oost-Vlaamse sp.a-afdeling door in de media de derde plaats op de Kamerlijst op te eisen. Tuybens vond van zichzelf dat hij daar recht op had, gezien zijn populariteit in de provincie en het feit dat hij geen job had om op terug te vallen. Tuybens was tot 2012 burgemeester van Zwalm, maar kon na de laatste gemeenteraadsverkiezingen dat mandaat niet verlengen. Tuybens had naar eigen zeggen de steun van heel wat lokale afdelingen, maar moest gisteren uiteindelijk toch de duimen leggen nadat 91 procent op het provinciale ledencongres de modellijst goedkeurde. Tuybens kreeg nog de federale lijstduwersplaats aangeboden, maar bedankte daar vriendelijk voor en stapt dus ook uit de nationale politiek.

Ook Chokri Mahassine meldde gisteren dat hij stopt met politiek op nationaal niveau. Naar eigen zeggen koos Mahassine voor een "symbolische plaats op de opvolgerslijst", om zo zijn partij maximaal te ondersteunen. Pukkelpop-organisator Mahassine geraakte in 1999 in het Vlaams parlement nadat de sp.a hem weghaalde bij de socialistische mutualiteiten.

Oud-minister Bert Anciaux hoopte te overleven als Brussels kopman voor de socialisten, maar moet genoegen nemen met de tweede plaats op de lijst voor het Vlaams parlement net achter Yamila Idrissi. In 2009 haalde sp.a in Brussel één zetel binnen, een tweede dit jaar wordt onmogelijk.

Patrick Janssens.Beeld EPA

• Open Vld
Marc Vanden Bussche
is al sinds jaar en dag burgemeester van Koksijde en zetelt vandaag nog voor Open Vld in het Vlaams parlement. Maar daar keert hij na 25 mei niet meer naar terug. Vanden Bussche kreeg van zijn partij geen verkiesbare plaats en trok zich verbitterd terug uit de nationale politiek. In 2009 kon hij meesurfen op het succes van LDD in West-Vlaanderen, om een jaar later al de overstap te maken naar Open Vld.

Guido De Padt, in 2009 nog een tijdlang minister van Binnenlandse Zaken, verloor na de verkiezingen van 2010 door de slechte score van zijn partji al eens zijn Senaatszetel, maar werd uiteindelijk toch nog opgepikt als gecoöpteerd senator. Deze keer lijkt het afscheid van de nationale politiek echter definitief, de burgemeester van Geraardsbergen staat niet meer op een lijst.

Marc Vanden Bussche.Beeld BELGA

• CD&V
Voor Etienne Schouppe lijkt het einde van de politieke tunnel in zicht. De CD&V-veteraan zetelde, na een lange carriere bij de NMBS, sinds 2003 in verschillende parlementen. Hij was tot 2011 drie jaar lang staatssecretaris voor Mobiliteit, en zetelde sindsdien in de Senaat. Een verkiesbare plaats halen in zijn provincie Oost-Vlaanderen lijkt er voor Schouppe niet meer in te zitten.

Huidig Senaatsvoorzitter Sabine De Bethune, die al bijna 20 jaar in het rode pluche zetelt, zal als West-Vlaams lijstduwer voor het Vlaams parlement moeten knokken om nog nationaal verkozen te worden. De christendemocrate zal een persoonlijke hoge score moeten halen om een plek in het halfrond te verzilveren, waarna ze hoopt om door haar partij opnieuw naar de dan hervormde Senaat gestuurd te worden.

Eric Van Rompuy, uitgediende voor CD&V in het Vlaamse parlement, staat op plaats drie voor de Kamer in Vlaams-Brabant, een strijdplaats. Daarmee verdwijnt een van de anciens uit dat parlement, Van Rompuy zetelde er al sinds de eerste rechtstreekse verkiezingen in 1995. Van Rompuy, die gisteren op zijn blog zelf waarschuwde dat er op 25 mei tonnen ervaring dreigt te verdwijnen uit het Vlaamse halfrond, zal moeten knokken om nog verkozen te worden.

Etienne Schouppe.Beeld BELGA

• Groen
Bij Groen lijkt vooral huidig senator Freya Piryns het grootste slachtoffer van de lijstvorming. De Antwerpse moet tevreden zijn met een lijstduwersplaats voor het Vlaams parlement en staat zo voor een aartsmoeilijke opdracht. De partij stond na lijsttrekker Wouter Van Besien voor een moeilijke keuze voor de begeerde tweede plaats. Uiteindelijk ging Ingrid Pira, ex-burgemeester van Mortsel, met de tweede stek lopen.

Mieke Vogels kondigde in 2011 al aan dat ze dit jaar niet meer deelneemt aan de verkiezingen. Ze wordt dit jaar zestig en ziet "heel veel goede, nieuwe mensen in Antwerpen om het roer over te nemen". Vogels zetelde al sinds 1985 in de Kamer en werd achtereenvolgens nog Vlaams minister, Vlaams parlementslid, partijvoorzitter en gemeenschapssenator.

Freya Piryns.Beeld BELGA

• Vlaams Belang
Oudgediende Bart Laeremans, die al sinds 1995 in de Kamer zetelde, geraakte in 2010 niet meer verkozen, maar werd door zijn partij wel aangeduid als gecoöpteerd senator, net zoals Guido De Padt bij Open Vld. Laeremans krijgt nu de derde plaats voor het Vlaams parlement in Vlaams-Brabant, maar moet met de huidige peilinguitslagen hopen op een wonder om nog verkozen te geraken.

Bart Laeremans.Beeld PHOTO_NEWS

• LDD
Bij LDD is voorlopig enkel boegbeeld Jean-Marie Dedecker een certitude. Alle parlementsleden van zijn partij trekken zich met Dedecker "terug achter de IJzer", en zullen dus enkel in West-Vlaanderen opkomen, waar ze volgens de eigen peiling van de partij het meeste kans op een of meerdere zetels hebben. Dedecker trekt de Kamerlijst, waar andere parlementsleden als Boudewijn Bouckaert of Peter Reekmans terechtkomen, is nog niet bekend.

Bekijk hier op kaart uw Vlaamse en Brusselse lijsttrekkers voor de verkiezingen van 25 mei.

Boudewijn Bouckaert.Beeld PHOTO_NEWS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234