Dinsdag 24/05/2022

ReconstructieDood kleuter Dean

‘Als ik gebruik, heb ik een probleem’: hoe Dave De Kock na tien jaar cel zonder voorwaarden aan een nieuw leven kon beginnen

Dave De Kock / De wake voor de overleden Dean Verberckmoes in Sint-Niklaas. Beeld DM
Dave De Kock / De wake voor de overleden Dean Verberckmoes in Sint-Niklaas.Beeld DM

Het leek goed te komen met Dave De Kock, toen hij er na zeven jaar eindelijk toe was gekomen te gaan afkicken in de gevangenis van Ruiselede. Week na week leverde hij een negatief plasje af. In die periode zei hij over zichzelf: ‘Als ik gebruik heb ik een probleem.’

Douglas De Coninck

“Wat moet er in dit land gebeuren voor iemand levenslang krijgt? Over enkele jaren loopt hij weer fluitend door het leven. Ik overweeg het recht in eigen handen te nemen.” Dat was de reactie van Mike Van Kriekinge, de papa van de 2-jarige Miguel, toen hij op 10 februari 2010 te horen kreeg dat stiefvader Dave De Kock door de Turnhoutse magistrate Rita Heylen was veroordeeld tot tien jaar effectieve gevangenisstraf. Dat was de hoogst mogelijke straf die zij als correctionele rechter kon opleggen.

In de rechtszaal waren video’s geprojecteerd waarbij een pop de kleine Miguel uitbeeldde. Hoe de peuter met zijn hoofd tegen de spijlen van zijn bedje werd gegooid, klappen tegen het hoofd kreeg met een stofzuiger en van een trap af geduwd. Dave De Kock was de inwonende partner van moeder Sandra V., die de opvang vaak aan hem overliet. Pas toen Miguel op 25 juni 2008 stuiptrekkingen vertoonde, brachten De Kock en V. het kind naar het ziekenhuis. Het zou enkele dagen later bezwijken aan een hersenvliesbloeding.

Het levenloze lichaam van kleuter Dean werd aangetroffen op het eiland Neeltje Jans. Beeld ANP
Het levenloze lichaam van kleuter Dean werd aangetroffen op het eiland Neeltje Jans.Beeld ANP

Geen assisenhof

Na de arrestatie van De Kock zag het ernaar uit dat het parket in Turnhout aanstuurde op een assisenproces. “Men wil het dossier overmaken aan het parket-generaal met het oog op een assisenzaak”, zei De Kocks advocaat toen. “Dat vind ik een brug te ver. Maar blijkbaar wil het parket een voorbeeldproces over het drugsgebruik door ouders die kinderen opvoeden.”

Achter het besluit van de Antwerpse Kamer van Inbeschuldigingstelling (KI) om in de aanklacht ‘foltering’ niet te weerhouden en de man correctioneel te laten vervolgen wegens ‘onmenselijke behandeling met de dood tot gevolg’, zat volgens bronnen een dubbele overweging. Al enkele dagen na zijn aanhouding was De Kock in de gevangenis van Turnhout afgeranseld door medegevangenen. De directie zag zich verplicht om hem af te zonderen.

Het voorval leek een voorafname van hoe een volksjury, met twaalf burgers, zou oordelen. Over niet enkel Dave De Kock, maar ook moeder Sandra V. Volksjury’s hebben in dit soort zaken doorgaans weinig empathie voor moeders die blind blijven voor geweld tegen hun kind. De Kock zou voor assisen wellicht de maximumstraf van 30 jaar niet hebben ontlopen, maar Sandra V. zou als medebeschuldigde wellicht ook heel zwaar worden veroordeeld.

V. kreeg van de correctionele rechtbank twee jaar met uitstel wegens schuldig verzuim. “Ze was zelf ook niet actief bij de feiten betrokken”, merkt haar advocaat Gert Verreyt op.

Tilburg

De Kock werd na zijn veroordeling overgeplaatst naar de door het Belgische Gevangeniswezen gerunde gevangenis in Tilburg. Hij verbleef daar tot in 2015. De psychosociale dienst adviseerde meermaals een ‘residentiële opname’ in een psychiatrische instelling. “Alle instellingen die destijds zijn aangeschreven, hebben hem geweigerd”, zegt Kathleen Van De Vijver van het Gevangeniswezen. “Door de aard van de feiten en zijn persoonlijkheid. Men mijdt in die instellingen liever dit soort mensen. Dat is nu eenmaal de realiteit.”

Volgens minister van justitie Vincent Van Quickenborne (Open Vld) was er in die tijd niet genoeg plaats in de psychiatrie: “Justitie heeft dan beslist om de man naar Ruiselede over te brengen, om van zijn drugsverslaving af te geraken.”

Dave De Kock met Dean. Beeld
Dave De Kock met Dean.

Over een traject van tien jaar vermeldt de gevangenisfiche van De Kock niet meer dan twee tuchtrapporten, wat wijst op een zo goed als voorbeeldig gedrag. Eentje handelde over de knokpartij in de gevangenis van Turnhout, kort na zijn arrestatie. Een tweede rapport meldt “uitlenen van een tijdschrift”.

Voor hij in 2015 in de gevangenis van Ruiselede aankwam, vroeg De Kock tweemaal om een vervroegde vrijlating. Was hem die toegekend door de Strafuitvoeringsrechtbank (SURB), dan had een rechter hem voorwaarden kunnen opleggen - zoals een verbod op omgang met jonge kinderen - maar dat is niet gebeurd. Tweemaal verwierp de SURB het verzoek omdat De Kock zich in de gevangenis zelf nooit had opgegeven voor een programma van drughulpverlening. Bert Cleymans, eenmalig advocaat van De Kock voor de SURB, kan zich daar amper wat van herinneren: “Die man kwam niet eens opdagen.”

Drugsvrij

In Ruiselede volgde De Kock het Believe-programma, waar de urine van de gedetineerden wekelijks wordt getest op drugs. Volgens zijn dossier doorliep hij een rimpelloos parcours, met geen enkele positieve test. In dat dossier zegt Dave De Kock over zichzelf: “Als ik gebruik, heb ik een probleem.”

Als hem wordt gevraagd op de feiten terug te blikken, antwoordt hij: “Er is wel een kind overleden. De grootste gevolgen zijn er voor dat kind, dat zijn leven niet kan verderzetten. Dat ik in de gevangenis zit, is mijn verdiende loon. Ik zou de ouders graag mijn excuses aanbieden, maar durf hen niet onder ogen te komen.”

In het dossier noteert een psychologe: “Wij hebben de indruk dat de spijt oprecht is.”

In september 2017 kreeg De Kock een elektronische enkelband. Hij had een baan en een woonst, en voldeed aan alle voorwaarden. In december 2018 had hij zijn straf volledig uitgezeten en kon hij zonder voorwaarden aan een nieuw leven beginnen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234