Vrijdag 06/12/2019

Verkiezingen VS

Alles wat u moet weten over het eerste verkiezingsdebat

Studenten spelen Donald Trump en Hillary Clinton tijdens een repetitie in de Hofstra University, waar het debat vanavond plaatsvindt. Beeld EPA

Komende nacht onze tijd kruisen Democratisch presidentskandidaat Hillary Clinton en haar Republikeinse rivaal Donald Trump voor het eerst de degens in een tv-debat. Dit moet u weten over het eerste presidentiële debat.

Waar en wanneer kunt u het debat bekijken?

In de VS wordt het debat live uitgezonden door alle grote televisienetwerken en tal van nieuwswebsites. Het zal ook gestreamd worden via Facebook (via ABC News) en Twitter (via Bloomberg). Bij ons valt het debat vanaf 3 uur live te bekijken op Canvas. Karine Claessen presenteert de voor- en nabeschouwing, Amerikakenner Björn Soenens zorgt voor de analyses. Ook op onze website kunt u het debat vannacht en morgenvroeg op de voet volgen.

Wat is er zo bijzonder aan dit debat?

De campagne voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen gaat vanavond de laatste rechte lijn in. Over zes weken, op 8 november, trekken miljoenen Amerikanen naar de stembus om een opvolger te kiezen voor president Barack Obama. Na een maandenlange campagne vormen de drie presidentiële debatten, waarvan vanavond het eerste wordt gehouden in de Hofstra University in de staat New York, de laatste kans voor Trump en Clinton om twijfelende kiezers over de streep te trekken. 

Volgens de Amerikaanse tv-zender ABC is 74 procent van de Amerikanen van plan om het debat te bekijken. Verwacht wordt dat de verbale strijd tussen Clinton en Trump meer dan 80 miljoen kijkers zal lokken en daarmee het kijkcijferrecord van het presidentiële debat tussen Jimmy Carter en Ronald Reagan uit 1980 zal verbreken.

Voor de Amerikaanse kiezer zijn deze presidentiële debatten een unieke kans om te zien hoe beide kandidaten omgaan met de stress die gepaard gaat met het zitje in het Witte Huis. Of zoals de Britse openbare omroep BBC het omschrijft: dit is de moeder aller sollicitatiegesprekken.

Een beeld van de arena waar Trump en Clinton vanavond de degens kruisen. Beeld AP

Hoe gaat zo'n debat in z'n werk?

Het debat start om 21 uur lokale tijd (3 uur 's nachts bij ons) en duurt 90 minuten, zonder reclameblokken of pauzes. Moderator van dienst is Lester Holt, tv-anker van NBC Nightly News. Hij leidde in januari ook het Democratische voorverkiezingsdebat in goede banen. De enige twee deelnemers zijn de Democratische kandidaat Hillary Clinton en de Republikein Donald Trump. De twee andere kandidaten, libertair Gary Johnson en ecologiste Jill Stein, zijn niet uitgenodigd. Enkel kandidaten die gemiddeld 15 procent halen in vijf nationale polls kregen een invitatie, maar geen van beiden haalde die drempel.

Het debat bestaat uit zes segmenten van telkens 15 minuten. Elk onderdeel begint met een vraag van Holt, waarop de kandidaten elk twee minuten de tijd krijgen om te antwoorden. Daarna mogen ze ook antwoorden op elkaar. De Commissie Presidentiële Debatten maakte vandaag al drie onderwerpen bekend: 'De richting voor Amerika', 'Zorgen voor welvaart' en 'Amerika beveiligen'. De onderwerpen kunnen echter nog gewijzigd worden onder invloed van de actualiteit.

Donald Trump en Hillary Clinton. Beeld AP

Wat staat er op het spel?

Zoals al aangehaald, zijn de presidentiële debatten één groot sollicitatiegesprek. Donald Trump liet alvast weten dat de debatten volgens hem "doorgestoken kaart" zijn en dat ze beter zouden plaatsvinden zonder moderator, omdat Lester Holt een Democraat zou zijn. Dat laatste is overigens onzin, want Holt is een geregistreerde Republikein.

Voor beide kandidaten staat er heel wat op het spel. Ze worden allebei door ongeveer de helft van het electoraat gehaat, maar intussen is wel gebleken dat Trump zowat overal mee wegkomt. Clinton daarentegen kan op veel minder goodwill rekenen. Bovendien zag zij haar voorsprong in de peilingen de laatste weken smelten als sneeuw voor de zon, onder meer door de geheimzinnigheid rond haar gezondheid.

Volgens zijn campagneteam krijgen we vanavond een rustige, presidentiële Trump te zien, al blijft dat afwachten. Trump dreigde er immers al mee het overspel van Hillary's echtgenoot Bill ter sprake te brengen tijdens het debat en een van diens voormalige maîtresses op de eerste rij te zetten.

Het is voor Trump de eerste keer dat hij één op één een politiek debat voert, wat betekent dat hij zich niet kan verschuilen achter andere kandidaten. Bovendien heeft hij in eerdere debatten nog nooit langer dan 30 minuten gesproken. Tijdens dit debat moet hij 45 minuten aan het woord kunnen blijven. 

Desondanks heeft Trump niemand ingehuurd om Clinton te spelen in een oefendebat en heeft hij naar verluidt ook niet veel aandacht besteed aan briefings rond zijn toekomstige beleid. In plaats daarvan zou hij vooral golf hebben gespeeld en hotdogs gegeten met zijn adviseurs Rudy Giuliani en Roger Ailes.

Voor de tot in de puntjes voorbereide Clinton is het dan weer zaak om Trump te overklassen zonder al te gekunsteld over te komen. "Clinton moet voorzichtig zijn", stelt Tony Schwartz, de ghostwriter van Trump en campagneadviseur van Clinton, in The New York Times. "Ze kan alles goed doen en toch het debat verliezen als ze zich te neerbuigend opstelt of te veel de betweter uithangt."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234