Woensdag 23/09/2020

Film

Alles voor de kunst: bijna verkracht, verbrand en verdronken op de filmset

In 'Birds' wordt actrice Tippi Hedren door echte meeuwen aangevallen. Ze is panisch. En dat is niet geacteerd.Beeld Photo12

De meest besproken scène in Last Tango in Paris is niet helemaal gespeeld, maar grotendeels waar gebeurd. Actrice Maria Schneider wist niet dat er een brutale verkrachtingsscène in het script stond. Het zieke idee kwam uit de koker van regisseur Bernardo Bertolucci. Hij was niet de eerste, en ook niet de laatste.

Drie jaar geleden heeft Bertolucci de feiten toegegeven in de Nederlandse talkshow College Tour, maar nu die scène met ondertiteling op Amerikaanse social media is beland, reageert Hollywood (net als de rest van de wereld) gedegouteerd.

"Ik voel me schuldig, maar ik heb geen spijt", zei Bertolucci destijds. Schuldig aan het aanzetten tot verkrachting van een 19-jarig meisje, is dat. En Marlon Brando, toen 48, werkte gewillig mee. Hij heeft haar niet gepenetreerd, maar wel betast, en hield haar op de grond terwijl hij boter als glijmiddel op haar intieme delen aanbracht.

Schneider had de bewuste scène in 2007 in een interview al een 'verkrachting' genoemd. Maar toen reageerde, vreemd genoeg, niemand.

Last Tango in Paris dateert van 1972. Ook eerder en nadien waren actrices slachtoffer van regisseurs die op zoek waren naar échte emotie op het scherm.

Voor haar rol van Jeanne d'Arc moest Jean Seberg in Saint Joan op de brandstapel. Special effects bestonden nog niet in 1960, dus kwam er echt vuur aan te pas. Regisseur Otto Preminger beloofde de vlammen op tijd te doven, maar deed dat bewust niet. Seberg werd bevangen door de rook. Haar paniek was niet gespeeld.

In Birds (1963) van Alfred Hitchcock wordt actrice Tippi Hedren op een zolderkamer aangevallen door meeuwen. Ze is panisch. En ook dat is niet geacteerd, want Hedren werd door echte meeuwen aangevallen. Sommige van de dieren werden met een touw aan haar vastgemaakt. De actrice liep echte verwondingen op.

Bijna dertig jaar eerder, in 1935, wilde Hitchkock in The 39 Steps een ontzette blik ontlokken aan Madeleine Caroll. De autoritaire regisseur vond er niks beter op dan zijn broek open te maken en te doen alsof hij zijn geslacht zou tonen. Maar de blik van Caroll was wel de goeie.

Voor The Shining, de horrorfilm van Stanley Kubrick uit 1980, moest actrice Shelley Duvall bijna constant een vrouw spelen die door angst compleet aan stukken getrokken wordt. In haast elke scène moest ze huilen, en elke scène moest van perfectionist Kubrick ettelijke keren worden overgedaan. Eentje zelfs 127 keer.

"De stress was zo groot", zei Duvall achteraf, "dat ik van mei tot oktober voortdurend ziek werd." Uiteindelijk viel haar haar uit. En die stress werd niet alleen veroorzaakt door de lange werkdagen en de ondraaglijke hitte op de set, maar ook door Kubrick zelf. Geen enkele medewerker aan de film kreeg er zo van langs als Duvall.

Haar tegenspeler Jack Nicholson noemde haar rol "de hardste die ik een acteur ooit heb zien spelen. Kubrick heeft haar die rol in geslágen."

Prehistorie

Het ergste verhaal dateert uit de prehistorie van de cinema. In 1927 moest regisseur Michael Curtiz, die later de klassieker Casablanca zou draaien, voor Noah's Ark een zondvloed filmen. De cameraman had voorgesteld om het tafereel met miniatuurpoppetjes na te bootsen, maar dat vond Curtiz niet realistisch. Dus liet hij tienduizenden liters water aanrukken. De honderden figuranten wisten niet dat ze echt overspoeld zouden worden. De kracht van het water slingerde ze tegen de betonnen muren van de studio. Drie figuranten lieten het leven, bij een moest een been worden geamputeerd.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234