Vrijdag 27/11/2020

Alleen wie sterk is, krijgt tweede kans

Het is lang niet zo verwonderlijk dat de zonden van relschoppers als Benito Raman of Anthony Vanden Borre vergeven worden. We geven met plezier tweede kansen aan mensen met macht en lef. Onze buurman daarentegen, die moet langer boeten.

Een tweede kans om 'Alle boeren zijn homo's' te roepen, kreeg Benito Raman dinsdag niet. De persvoorstelling van de nieuwste aanwinst van voetbalclub Sint-Truiden was daarvoor te strak geregisseerd. Een kans om zichzelf te rehabiliteren als voetballer krijgt de spits er wel. Een kleine honderd kilometer verder naar het westen hoopt ook enfant terrible Anthony Vanden Borre dat de Anderlecht-bonzen een dezer de hand over het hart strijken. In het geval van Vanden Borre zou dat overigens niet voor het eerst zijn.

Dat het kan, je herpakken na stommiteiten en erger, bewijzen andere bad boys. Denk maar aan Gilles De Bilde, die tijdens een wedstrijd met een vuistslag de oogkas en neus van Krist Porte brak, maar daarna nog een mooie carrière uitbouwde in het buitenland. Een ander schoolvoorbeeld is Luis - de bijter - Suàrez. De Uruguayaan nam op het WK in Brazilië een hapje uit de Italiaan Chiellini, werd geschorst en wereldwijd verguisd, maar speelt sindsdien de pannen van het dak in Barcelona. Zlatan Ibrahimovic kon ook zelden op voorbeeldgedrag betrapt worden, maar werd ondertussen wel overladen met onderscheidingen. En dan zwijgen we nog over alle atleten over de disciplines heen wier dopingverleden hen amper nog hindert.

Bezoedeld imago

Is het serieus verbrodden en toch weer in de armen gesloten worden een voorrecht van de sport? Helemaal niet. Anders zou Roman Polanski, die al ruim veertig jaar een Amerikaans arrestatiebevel boven het hoofd heeft hangen voor de verkrachting van een dertienjarig meisje, al sinds de jaren 70 geen films meer hebben kunnen maken. Laat staan Oscars en andere prijzen winnen. Anders zou Pierre Mariani, topman van Dexia toen de bank de afgrond in dook, nu niet aangesteld zijn om de Griekse bankensector weer op de rails te krijgen.

Hun imago mag dan voor goed bezoedeld zijn, het staat nieuw succes allerminst in de weg.

Al die voorbeelden zijn grosso modo te herleiden tot twee fenomenen, zegt professor emeritus Marc Buelens (Vlerick Business School), namelijk: macht en lef. "Prostituees en operazangers overleven elke revolutie. Als je iets hebt waar vraag naar is, dan zijn de mensen bereid om heel veel te vergeven en te vergeten", legt hij uit.

Maar ben je niet bekend, heb je geen grote mond, geen stevige portie zelfbewustzijn en financiële of commerciële belangen, dan kan het heel wat lastiger zijn. Vraag het maar aan de ondernemers die een faillissement op hun cv hebben staan. In principe weerhoudt niets hen ervan om nog zeventien nieuwe bedrijven op te richten en evenveel keer te falen, of elders aan de slag te gaan. Het maatschappelijk stigma daarentegen is veel moeilijker om kwijt te geraken. Het idee dat falen een noodzakelijke stop is op weg naar de top, zoals het initiatief Failing Forward probeert te promoten, is hier nog lang niet aanvaard. Een redelijk Vlaams verschijnsel is dat ook, in de VS wordt een faillissement gezien als een leermoment.

Het is ook een kwestie van de psychologische afstand, verklaart Frederik Anseel, professor arbeidspsychologie aan de UGent. "Hoe dichter iets bij ons komt, hoe minder vergevingsgezind we zullen zijn. Het is een vreemd mechanisme, maar het verklaart waarom we onze buurman nooit iets zullen vergeven waar we bij een ander nauwelijks aanstoot van zullen nemen."

Al blijft het mogelijk voor wie echt wil en dus lef toont, meent Buelens. "Wie geen tweede kans krijgt op arbeidsmarkt, heeft het vaak aan zichzelf te danken. Ik heb het zelf ooit meegemaakt, als personeelsdirecteur in een groot bedrijf kreeg ik een sollicitant over de vloer waar niets op aan te merken was. Hij had zijn vorige werkgever als referentie opgegeven en vond het geen probleem dat ik daar contact mee opnam. Wat bleek: hij had zijn voormalige bedrijf opgelicht. Kijk, als je een tweede kans wil, moet je wel slimmer zijn dan dat natuurlijk."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234