Maandag 05/12/2022

Alleen op woensdag en zondag komt er water uit de kraan in de favela

Een meisje vult haar bidon. Water uit de kraan is een luxe in de favela's. Beeld Getty Images
Een meisje vult haar bidon. Water uit de kraan is een luxe in de favela's.Beeld Getty Images

Drinkwater uit de kraan is in de sloppenwijken van Rio de Janeiro een ongekende luxe. Bewoners leggen zich niet bij de situatie neer en komen in verzet.

Wies Ubags

“Je kunt me slaan, je kunt me arresteren en zonder eten laten. Van deze heuvel vertrek ik niet. Als er geen water is, sla ik een put.” Dat is de strekking van een populair liedje in Rio de Janeiro dat het leven in de favela’s, de sloppenwijken, romantiseert.

De werkelijkheid is veel harder, weten ze bij wijkvereniging Parque Proletário in de favela Vila Cruzeiro in het noorden van de Braziliaanse stad, al is de strijdlust in het liedje hen niet vreemd. Zo hebben ze waterleidingbedrijf Águas do Rio (Wateren van Rio) zover gekregen om herstelwerkzaamheden aan het leidingsysteem uit te voeren zodat een oude watertank die ongebruikt in de wijk stond, de mensen weer van water kan voorzien.

“We maken veel ruzie”, zegt Bruno Felix, vicevoorzitter van de wijkvereniging, grijnzend, “maar dat leidt wel ergens toe.” Nu zijn de mensen door de werkzaamheden nog afhankelijk van de tankwagen die met water door de wijk rijdt, vertelt hij, “maar dat is binnenkort verleden tijd en dan hebben we genoeg en schoon water”.

Privatisering

Águas do Rio is de private opvolger van het overheidswaterbedrijf Cedae, dat het leidingenstelsel liet versloffen uit geldgebrek, aldus Felix. De autoriteiten van de deelstaat Rio de Janeiro lieten Cedae opzettelijk verkommeren om de geesten rijp te maken voor privatisering, zo denken velen. In Vila Cruzeiro, met zo’n 70.000 inwoners een kleine stad op zichzelf, lijkt deze privatisering haar vruchten af te werpen.

Het hangt er overigens vanaf in welk deel van Vila Cruzeiro je woont. De armsten wonen in hutten in de hoogste delen en hebben helemaal geen toegang tot water, omdat er geen leidingen zijn. Zij kunnen alleen maar dromen van schoon drinkwater. De verschillen binnen de favela zijn te vergelijken met die binnen de Braziliaanse maatschappij als geheel.

Pijnpunt

Maar de watervoorziening is een groot pijnpunt voor iedereen in de favela’s. Iedere dag water uit de kraan is een luxe die niet veel mensen kennen. Zo heeft het hooggelegen deel van Vila Cascatinha op woensdag en zondag drinkwater, en het laagste deel op de overige dagen. Een situatie die op het asfalt, zoals de favelabewoners de rijkere delen van de stad noemen, nooit zou worden geaccepteerd.

Parque Proletário belooft het niveau van het asfalt te naderen. “We hebben er slapeloze nachten van gehad”, vertelt Felix. “Als er weer eens geen water was, kwamen de mensen natuurlijk verhaal halen bij ons.” En geen water is in de favela geen kwestie van uren, maar van dagen of zelfs weken. Wat je dan doet? Water kopen in de winkel om je te wassen en om te koken. Maar dat is voor de mensen met de kleinste beurs eigenlijk ook geen optie. Dus knokt de wijkvereniging door.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234