Vrijdag 17/09/2021

GetuigenissenCD&V

‘Alleen een vervanging van Coens kan ons redden’: CD&V’ers over hun partij in crisis

null Beeld DM
Beeld DM

Na een barslechte peiling werd CD&V-voorzitter Joachim Coens afgelopen weekend door zijn eigen militanten teruggefloten op een congres. Hoe kijken zij eigenlijk naar de crisis van hun partij? En hoe zouden zij het tij keren? ‘Alleen een vervanging van Coens kan ons redden.’

An Verbruggen (37, leerkracht lager onderwijs en ondervoorzitter in Hombeek): ‘Onze va zou zich omkeren in zijn graf’

An Verbruggen. Beeld Thomas Nolf
An Verbruggen.Beeld Thomas Nolf

“Ik ga na dit gesprek misschien wat minder politieke vrienden hebben, maar dan is dat maar zo. Ik vind het belangrijk om vrijuit te spreken. Als er niets gebeurt, dan zijn we binnen dit en een paar jaar op sterven na dood. Dat zou zonde zijn. Onze partij is te mooi en te waardevol. Wij mogen niet verloren gaan.

“Mijn grootvader kwam ook op voor de CVP in Mechelen. Dat waren mooie tijden: wij hadden de burgemeester, we waren de grootste partij. Ik was toen amper vier of vijf jaar oud. Later stond ook mijn moeder op de lijst. Dat ik op mijn achttiende een partijkaart kocht, was dus geen totale verrassing. (lacht) Mijn grootvader trainde mij aan de keukentafel om op te komen voor mijn mening, ook al botste die met die van hem. Ik denk dat hij soms bewust een ander standpunt innam om mij te testen. Hij kon zich heel erg druk maken in de politiek.

Onze va is intussen al negen jaar dood. Maar mocht hij zien hoe het er nu aan toe gaat met de partij, dan zou hij zich omkeren in zijn graf. In Mechelen hebben we bij de vorige verkiezingen zware klappen gekregen. We werden helemaal opgepeuzeld door de stadslijst van Bart Somers (Open Vld) en Kristof Calvo (Groen). We hoopten dat zij ons in de coalitie zouden meenemen, maar op het laatste nippertje sprongen de gesprekken af. Ze hadden op zichzelf al een absolute meerderheid. En wij haalden amper drie zetels. Veel te weinig. Een teken aan de wand voor de hele partij.

“Je moet een kat een kat noemen: we staan er niet goed op. Op zich is er wel een markt voor onze waarden: levenskwaliteit, zorgen voor elkaar, respect. Maar we hebben een nieuwe wind nodig. Als die er niet komt, dan weet ik niet hoe we hier ooit gaan uit geraken. Onze partij heeft een oubollig, conservatief imago. Ik denk echt dat de meerderheid van onze partij gewoon te oud is. We hebben te veel vastgeroeste, oude knarren. Zij doen ontzettend veel voor de partij, waardoor je hen moeilijk iets kan kwalijk nemen, maar ze blijven steken in oude ideeën. Dat is gewoon niet interessant voor dertigers als ik.

“Onze nieuwe voorzitter? Ik weet dat ik het niet mag zeggen, maar daar hebben we een grote kans laten liggen. Coens is alweer ‘de zoon van’. Een verstandige mens, dat wel, maar die in dezelfde recepten blijft steken: altijd maar bemiddelen, rond de pot draaien, voor iedereen goed willen doen. Hij is niet de grote vernieuwer. We hebben iemand nodig die de boel écht opschudt. Iemand die onze ideologie op een moderne manier vertaalt. Jonger, hipper, frisser. En vooral: duidelijker. Want wat willen wij nu eigenlijk? Ik denk dat Sammy (Mahdi, die het net niet haalde van Coens, ADB) dat goed zou doen. Ik schat hem hoger in dan Conner Rousseau. En die is er toch in geslaagd om de socialisten te reanimeren?

“Eerlijk: toen Sammy het niet haalde, heb ik gedacht aan stoppen. Ik begreep niet waarom de partij alle kansen liet liggen. En ik ben heus niet alleen, want 47 procent van de leden heeft op Sammy gestemd. Ik hoop dat er uit deze groep op tijd een kandidaat opstaat die durft zeggen waar het op staat: ‘Jullie hebben jullie kans gehad, nu is het onze beurt.’ Alleen dat kan ons eigenlijk redden.”

André Van Houtte (81, regiovoorzitter CD&V Senioren, Kluisbergen): ‘Ik ben ervan overtuigd dat we weer boven de 20 procent geraken’

André Van Houtte. Beeld Thomas Nolf
André Van Houtte.Beeld Thomas Nolf

“Tja, hoe ging dat? Mijn ouders waren landbouwers en als landbouwer had je nu eenmaal een CVP-kaart. Ik heb in 1957 hun voorbeeld gevolgd. Het zit dus in het bloed, zou je kunnen zeggen, al zijn mijn drie dochters niet politiek actief. Zoals dat wel vaker gaat bij kinderen van politici hebben ze te veel afwezigheid gezien. Een mens besteedt nogal wat uren aan het politieke bedrijf. Tot voor de coronacrisis ging ik nog elke maandag naar Brussel voor het partijbureau.

“Ik mag zeggen dat ik mijn sporen heb verdiend in de partij. In 1960 ben ik voor Jong CVP de regioverantwoordelijke geworden in de Vlaamse Ardennen. Daarna was ik vijf jaar voorzitter in Kluisbergen, zes jaar gemeenteraadslid, twaalf jaar OCMW-lid en sinds 1999 ook regiovoorzitter van de CD&V Senioren. Vandaag ben ik nog nationaal ondervoorzitter. Al loopt dat wel ten einde. Ik heb onlangs besloten om op pensioen te gaan. Anderen mogen het nu gaan doen. Ik wil leven en ademen als een vrij man.

“Het doet pijn. Al veertig jaar kalft onze partij af zonder dat we daar een tastbare reden voor hebben. Ook onze sterke figuren, zoals een Jean-Luc Dehaene, een Leo Tindemans of een Wilfried Martens, zijn we kwijt. De woeste stroom die onze partij ooit was, is nu een kalm beekje geworden.

“Het grootste probleem is dat we niet meer in de fundamenten van de christendemocratie geloven. De CVP was indertijd uitsluitend gericht op het welzijn, het geluk en de vreugde van de mensen. Ieder mens telde. Nu is dat verwaterd. Zo kan ik absoluut niet begrijpen waarom wij akkoord gaan met de afschaffing van de opkomstplicht. De eersten die we daar mee raken, zijn de zwakkeren in de samenleving. Hun stem zal niet meer worden gehoord.

“De pers speelt ook een rol. Ik heb de indruk dat jullie bij ons altijd spijkers op laag water komen zoeken. Alsof iedereen ervan geniet om ons een hak te zetten. Dat was vroeger ook al zo, maar als grootste partij van het land kan je zo’n schop tegen de schenen beter verdragen. Nu gaat het volk ook veel makkelijker mee in die negativiteit. Goed doen voor de mensen was vroeger een pak makkelijker. Nu is iedereen zodanig kritisch dat ze vergeten om af en toe ook een beetje positief te zijn.

“Op zich is het geen slechte zaak dat het parochiaal centrum niet langer het leven in het dorp bepaalt. Maar mensen hebben wel nood aan een andere houvast. Burn-outs, stress, gejaagdheid: mensen zijn zoekende. Op een bepaald moment zal die slinger weer de andere kant uitgaan. Ik geloof dat wij een antwoord kunnen bieden door mensen samen te brengen. We moeten onze oude fundamenten koesteren. En de banden met ons middenveld weer aanhalen.

“Of Joachim Coens zal slagen? Het kan, maar dan gaat hij wel moeten doorbijten. Op het partijbureau probeert hij iedereen zijn inbreng te laten doen. Maar het is niet simpel. In elke partij verkondigt iedereen graag zijn eigen mening. Hij zal iedereen op één lijn moeten proberen krijgen. Wat dat betreft kijk ik uit naar het ideologische congres van december. Daar gaan we scherpe keuzes moeten maken en komaf moeten maken met ‘enerzijds, anderzijds’. Als dat lukt, dan ben ik ervan overtuigd dat we weer boven de 20 procent geraken.”

Kevin Maas (28, jongerenvoorzitter, Maasmechelen): ‘In mijn vriendenkring praat niemand over CD&V’

Kevin Maas. Beeld Thomas Nolf
Kevin Maas.Beeld Thomas Nolf

“Toen ik vorige zomer jongerenvoorzitter werd, mocht ik voor het eerst naar het partijbestuur komen. Plots zat ik daar bij een heleboel oud-voorzitters en oud-premiers. Mensen als Mark Eyskens, Etienne Schouppe, Kris Peeters, Marianne Thyssen. Best indrukwekkend. (lacht) Dan zie je eigenlijk wat voor een rijke geschiedenis onze partij heeft.

“Ik kom zelf totaal niet uit een CD&V-familie. Aan de universiteit ging ik naar bijeenkomsten van verschillende partijen, verdiepte ik mij in hun ideologieën. De normen en waarden van CD&V, die ‘elke mens telt’, en de groene accenten overtuigden mij. Ik werd lid van de christendemocratische studenten, waar ik pas echt warm werd voor politiek. Daarna heeft mijn lokale burgemeester, Raf Terwingen, mij in de partij geloodst. Hij gaf advies en stelde me voor aan de juiste mensen.

“In mijn persoonlijke vriendenkring praten eigenlijk weinig mensen over politiek, en al zeker niet over CD&V. Daar ligt de grote uitdaging. Het feit dat we gestaag achteruitgaan, wil zeggen dat we er niet in slagen om duidelijke standpunten te communiceren. We hebben goede ministers en parlementsleden, dat wel. We waken ook sterk over het Vlaamse en federale regeerakkoord, zodat coalitiepartners niet boos zijn op ons. Maar we moeten weer met de vuist op tafel durven te slaan. Anderen doen dat ook.

“Ik verzet mij heel hard tegen de afschaffing van de opkomstplicht. Onze Vlaamse ministers hebben dat afgesproken in het regeerakkoord. Ik heb er alle begrip voor dat ze vinden dat dat moet worden uitgevoerd. Maar dit raakt ons zo ontzettend hard. Niet zozeer omdat we minder stemmen zouden halen, maar omdat we inclusiviteit – een van onze belangrijkste waarden – verloochenen. Die afschaffing zorgt echt voor opschudding binnen de partij. De hele basis schreeuwt dat dit niet kan. Dan is de vraag: moet de leiding niet ingrijpen?

“Onlangs werd het rouwverlof uitgebreid van drie naar tien dagen, op voorstel van Nahima Lanjri. Dat is iets waar onze partij al jaren voor streeft. Als we zo’n doorbraak realiseren, moeten we die pluimen ook echt op onze hoed steken. Anders gaan andere partijen er mee lopen. Hetzelfde gebeurde met de vergroening van de bedrijfswagens door onze vicepremier Vincent Van Peteghem. Dat is supervernieuwend, maar we laten het te makkelijk passeren. Zo krijgen socialisten, groenen en liberalen de kans om de eer op te strijken.

“Waarom ik de statutenwijziging van Coens een ‘1 aprilgrap’ noemde op het partijbureau? Ach. (lacht) Laat ons zeggen dat er op voorhand wat meer dialoog had mogen zijn. Dat statutair congres viel ook ongelukkig. Er is veel tijd en aandacht in gekropen, terwijl de focus op het inhoudelijke moet liggen. Niemand ligt wakker van wat er in onze partijstatuten staat. Dat het logge apparaat wat efficiënter moest worden, klopt natuurlijk. Maar de focus moet nu echt wel verschuiven. Want het wachten begint lang te duren.

“De samenleving verandert. Mensen zijn nog uit gewoonte aangesloten bij de CM, de KWB of de Chiro, maar dat wil niet zeggen dat zij op CD&V stemmen. We moeten ons dus niet te veel op hen richten. Als huisarts spreken mijn patiënten mij vooral aan over hun verminderde koopkracht, hun pensioen, het klimaat en de migratieproblematiek. Dat zijn dus de thema’s waarop we duidelijke standpunten moeten innemen.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234