Donderdag 12/12/2019

Alicja Gescinska nipte winnares Vlaamse Debuutprijs

De Pools-Vlaamse filosofe, schrijfster en reportagemaakster Alicja Gescinska (°1981) is de verrassende winnares van de Debuutprijs van Boek.be. De onderscheiding bekroont jaarlijks het beste Nederlandstalige prozadebuut van een Vlaamse auteur. Gescinska ontvangt 6.200 euro voor Een soort van liefde, haar in 2016 bij De Bezige Bij verschenen debuutroman.

"Zonder al te veel sentimentaliteit weet ze de alledaagse pijn van het zijn te vatten", aldus het juryrapport. Een soort van liefde vertelt "over een moeilijke liefde tussen vader en dochter, en van een onverhoedse liefde tussen een oudere professor en een jonge studente".

De roman ontving gemengde kritieken en moest her en der het verwijt van schoonschrijverij incasseren. Met veel omhaal van woorden laat Gescinska twee plotlijnen met elkaar interfereren. Herinneringen en reminiscenties nemen al snel het commando over.

Een soort van liefde bevat breed uitwaaierende gedachtespinsels over de ambivalentie van de liefde, opspelende schuldgevoelens, vrijheidsdrang en esthetiek.

Gescinska, die op haar zevende vanuit Warschau met haar familie naar België verhuisde, krijgt de prijs uitgereikt bij de officiële opening van de Boekenbeurs op zaterdag 28 oktober.

Volgens juryvoorzitster Ann Peuteman, redactrice bij Knack, spande het erom in de laatste ronde en was de keuze niet unaniem. Gescinska haalde het uiteindelijk van Matthias M.R. Declercq met zijn succesvolle wielerroman De val, met drie stemmen tegen twee. Verrassend genoeg werd Lize Spit met Het smelt al eerder van tafel geveegd.

Peuteman benadrukte nog dat het "een goed debuutjaar" was "met veel potentieel" in de achttien inzendingen. "Ik zag veel auteurs waarvan ik graag het tweede en derde boek wil lezen." Met prozadebutanten als Heleen Debruyne (De plantrekkers), Hans Bogaert (Echo), Katrijn van Bouwel (De muze en het meisje) en Kristof De Muynck (Kopvoeter) lijkt er voorzichtig een nieuwe lichting op te staan.

Gescinska reageert uitbundig op de onderscheiding: "Ik had dit totaal niet meer verwacht, mijn boek is al ruim een jaar geleden verschenen. Maar ik vind het mooi dat ik uit deze lichting met een pak sterke collega-debutanten ben uitverkoren."

Een soort van liefde deed het intussen al niet slecht in de boekhandel. "Momenteel is er een vijfde druk ingezet", zegt ze, "en het boek heeft via mond-tot-mondreclame langzaam een stevig publiek gevonden."

Ondanks al haar diverse (media)bezigheden waaronder het gewaardeerde Canvas-programma Wanderlust, benadrukt Gescinska dat "schrijven de kern" is: "Ook mijn filosofische werk komt voort uit de drang om meer van de wereld te begrijpen. Ik heb altijd een boon gehad voor filosofen die literatuur en filosofie wisten te combineren zoals Camus, Sartre en De Beauvoir. Als ik aan mijn bureau ga zitten, heb ik een blauwdruk voor ogen. Maar de ontdekking van jezelf als schrijver gebeurt toch op papier, gaandeweg, net als het polijsten van je stijl of het uitdiepen van je personages.

"Ik ben altijd bezig met mijn teksten, ook als ik aardappelen aan het schillen ben of de veters van mijn kinderen strik. Ik ben een meester in deadlines. Maar ik besef wel: een roman moet je tijd gunnen."

Haar tweede roman nadert intussen zijn voltooiing. Of de druk nu groter wordt? "Nee", zegt ze. "Ik leg vooral mezelf hoge verwachtingen op."

Naast Ann Peuteman bestond de jury uit Fien Sabbe, Bart Keunen, Jan Bergen en Johanna Spaey.

Op 12 oktober wordt nog een andere debuutprijs bekend, dan wordt op het festival 'Het betere boek' De Bronzen Uil uitgereikt.

Telex

►De stad Antwerpen is gestart met een digitaal leesproject. Tot eind dit jaar kunnen tramgebruikers via hun smartphone tramverhalen lezen. Tien reporters, onder wie Maarten Inghels, laten zich inspireren door een tramrit of een toevallige ontmoeting op de tram.

►De Franse schrijver Marcel Proust, die de wereld de romancyclus A la recherche du temps perdu schonk, had zelf geld veil om zich in de lezersgunst te werken, zo blijkt uit brieven die ter veiling komen bij Sotheby's. The Guardian meldt dat Proust zelf lovende recensies schreef. In een van die stukken prees hij zijn roman als een 'klein meesterwerk'. Proust dokte 300 Franse frank voor een positieve recensie op de cover van Le Figaro. Voor een langer stuk in Journal des débats had hij 660 frank veil.
Een van de vijf resterende exemplaren van het eerste deel van zijn romancyclus, Du côté de chez Swann, wordt eind oktober geveild. Geschatte opbrengst: 400.000 tot 600.000 euro.

►De Nederlander Koos van Zomeren ontvangt de eerste Jan Wolkers Oeuvreprijs. Vooral de bundel Alle vogels is volgens de jury een parel. Omdat hij "in zijn eentje het Nederlandse natuurschrijven naar een nieuwe dimensie heeft getild". Hij krijgt 5.000 euro.

►De tv-serie Made in Europe, gebaseerd op het boek van Pieter Steinz en met Dimitri Verhulst als presentator en literair reisreporter, krijgt geen tweede seizoen. In een gesprek met HP/De Tijd is Verhulst niet al te positief over zijn tv-ervaringen: "Ik heb zo'n gevoel dat een televisiebedrijf als de VPRO - maar dat geldt voor elke omroep - een wespennest is van mensen die elkaar weinig gunnen en af en toe maar iemand naar beneden moeten schoppen om zichzelf omhoog te werken. [...] Wij stonden om kwart over acht geprogrammeerd op de zondagavond, recht tegenover Boer zoekt vrouw. En als we het dan hebben over de waardeverhoudingen in Nederland: Boer zoekt vrouw had drie miljoen kijkers, wij 280.000. Dat wantrouwen tegen de massa is dus gegrond."

►Morgen 5 oktober viert Jeroen Olyslaegers zijn 50ste verjaardag in het Museum Mayer van den Bergh met zijn eerste artistieke interventie als writer in residence. Olyslaegers neemt met zijn luisterwandeling de bezoeker mee voor een persoonlijke ontdekkingstocht in het museum. (stadantwerpen.be)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234