Maandag 06/07/2020

Al honderd lijken opgebaard in koelruimte Parijse 'versmarkt'

'Ik dacht: is dit Frankrijk? Tweeduizend veldbedjes in een koelkamer ter grootte van een voetbalveld. Sproeiers met naftaline. Daartussen: rijen witte zakken met een etiketje erop. Mensen dus.' Tientallen families brachten zondag een haastige, laatste groet aan de hitteslachtoffers in de omgebouwde versmarkt van Rungis. Omdat de Parijse mortuaria vol zijn, fungeert het slachthuis van Rungis als opvanggelegenheid voor de doden.

Parijs

Eigen berichtgeving

Anne de Graaf

'Bienvenue au marché du frais.' In de commotie van de voorbije dagen dacht blijkbaar niemand eraan om het misplaatste welkomstbord te verstoppen bij de ingang van het tot mortuarium omgebouwde vleeshal van Rungis, in het departement Val-de Marne, net voorbij de periferie van Parijs. Nochtans doet de immense koelkamer van het slachthuis al sinds vrijdagnamiddag dienst als ultieme uitwijkmogelijkheid voor de Parijse mortuaria, die sinds een week met de doden geen weg meer weten.

Nadat bekend was geraakt dat sommige privé-klinieken de lichamen per drie in de koellades 'opstapelden', kondigde de Franse premier Jean-Pierre Raffarin het 'witte plan' af. Een van de prioriteiten daarvan is extra ruimte te scheppen voor de stoffelijke overschotten. Sinds het begin van de hittegolf liep het aantal hypoterhermieslachtoffers immers op tot bijna vijfduizend doden, een verdriedubbeling in Parijs tegenover 2003. In sommige klinieken, zoals het Saint-Antoineziekenhuis in het twaalfde arrondissement, stierven zeventig patiënten de hittedood, soms zeven op een dag. In crematoria zijn er wachtlijsten van drie weken. Gisterenmiddag waren er in Rungis al honderd stoffelijke overschotten aangekomen, uit Parijs en wijde omgeving. De collectieve opbaring bij vijf graden had iets surrealistisch, vertelt Thomas Coex, de AFP-fotograaf die als enige binnen geraakte in de zaal. "Al die witte zakken op een rij, in een ruimte waar ze anders vlees verkopen. Het leek wel een vluchtelingenkamp met die kaki bedjes, alleen: er bewoog niks. Leger en brandweer sproeiden aldoor naftaline tegen de geur, terwijl de families elkaar opvolgden in het funerarium om een laatste groet te brengen. Het was bandwerk: vijf minuten wachten op de zak of de zinken kist die de militairen aan de hand van een etiketje oppikten uit de zaal, snel groeten en weer wegwezen. Net een vestiaire, maar dan met mensen erin. Ik dacht: is dit Frankrijk? Maar uiteindelijk was dit nog beter dan de privé-kliniek die ik vrijdag bezocht. Daar moesten ze zelfs de deur nog in het mortuarium steken, maar waren ze niettemin al beginnen opbaren, jawel, bij een temperatuur van vijftien graden. De stank was zo ondraaglijk dat ik ben gevlucht. Vreselijk, wat de families daar moesten doormaken. Mensonwaardig." De daling van de buitentemperatuur zorgde inmiddels voor een vermindering van het aantal sterfgevallen in Parijs, maar op de dienst spoedgevallen van de ziekenhuizen blijven de vaak bejaarde patiënten toestromen.

Urgentiearts Patrick Pelloux van Saint-Antoine: "We zien een vermindering van het aantal comagevallen, maar rekenen nu af met de indirecte gevolgen van oververhitting: hersenbloedingen en/of bloedklonters in de longen. Dat zijn ziektebeelden die soms vele dagen na een hyperthermie optreden, ook als gevolg van een te snelle verkoeling met ijs of compressen. Vergeet niet dat we mensen hebben 'teruggebracht' van een temperatuur van ruim 43,3 naar 36 graden. Het lichaam kan zo'n thermische schok niet aan, zeker niet op latere leeftijd."

Het verplegend personeel van het gelijknamige ziekenhuis had gisteren dan ook weinig hoop voor het tiental 'overlevende' patiënten van de hittegolf op de afdeling. Drie kwart onder hen kwam in coma binnen. Men kon niet eens de familie verwittigen. De verzorgers achtten de kans dat ze nog ooit zullen bijkomen tamelijk gering. "Daarbij komt dat het gros van die patiënten voordien al ernstig ziek was. Kanker, hartproblemen, de hitte heeft hun ziekteproces alleen maar bespoedigd." Ondanks vergelijkbare temperaturen kampte ons land niet met Parijse toestanden, zo blijkt uit een rondvraag. Het Rode noch het Wit-Gele Kruis heeft weet van een verhoogd aantal oproepen van onwel geworden bejaarden, net zomin als de daklozenorganisaties. Ook de mortaliteit schijnt niet noemenswaardig gestegen. Zowel in het crematorium van Ukkel als dat van Vilvoorde is de agenda voor de verbrandingen niet volgeboekt en op de kerkhoven spreekt men evenmin van overwerk. "We zijn prettig verrast", zegt een woordvoerster van het crematorium in Ukkel. Ik vermoed dat de bejaarden in België echt wel beter af zijn dan in Frankrijk." De Franse premier Raffarin kondigde gisteren met zijn 'wit plan' aan werk te zullen maken van het isolement van alleenstaande bejaarden. Minister van Gezondheid Jean-François Mattei bleef de kwestie echter andermaal relativeren op een persconferentie, gisterennamiddag, in Parijs. "Surrealistisch", reageert Fotograaf Thomas Coex. "Ik heb die doden nochtans echt wel zien liggen."

'Het is bandwerk: vijf minuten wachten op de zak die de militairen aan de hand van een etiketje oppikken uit de zaal, snel groeten en wegwezen. Net een vestiaire, maar dan met mensen erin'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234