Vrijdag 18/06/2021

Afscheid van een schaduwman

Januari is dodelijk geweest voor de Afro-Amerikaanse avant-garde. Op 9 januari verlieten dichter-essayist Amiri Baraka (79) en de onderbelichte trompettist Roy Campbell (61) ons. Vorige week namen we afscheid van saxofonist, fluitist en aparte mens Arthur Doyle (69).

Arthur wie? Nee, natuurlijk niet de schrijver van Sherlock Holmes. Bij sommige muziekliefhebbers doet de naam Arthur Doyle misschien een belletje rinkelen door noiserockband Sonic Youth. Die hadden ooit een song getiteld 'Mariah Carey and the Arthur Doyle Hand Cream', later voor het album Sonic Nurse herdoopt tot 'Kim Gordon and the Arthur Doyle Hand Cream'. De titel sloeg eigenlijk nergens op (en het nummer was niet het sterkste statement van SonicYouth) maar verwees dus wel naar die heftige muzikant uit Birmingham, Alabama in de Deep South.

Thurston Moore van Sonic Youth wilde daarmee duidelijk maken waar het hart van Sonic Youth eigenlijk zat. Ze hadden weliswaar succes en waren alomtegenwoordig zoals een Mariah Carey, maar ze hadden meer sympathie voor undergroundfiguren als Doyle. "De mensen uit die underground zijn onze gelijken, we werken liever met hen dan met de big-time music business."

Met big-time business kwam Doyle zelf even in aanraking toen hij speelde bij Gladys Knight and the Pips, maar dat was een onbeduidend zijstapje. Zelfs in freejazzkringen was hij redelijk marginaal, hij wordt ternauwernood vermeld in de standaardwerken van het genre. En toch, hij speelde met toonaangevende drummers als Sunny Murray, Milford Graves en Beaver Harris. Ieder van hen bevestigde zonder meer: niemand kon zo snoeihard en meedogenloos blazen als Arthur Doyle.

Rauwe stijl

Doyle ontwikkelde zijn speelstijl zonder zich veel aan te trekken van correcte embouchure en 'goede' toonvorming. Hij was meer van het type Pharoah Sanders (de jonge challenger die in 1965 Coltrane het vuur aan de schenen legde) en Albert Ayler (de vroeg gestorven hogepriester van de freejazz), maar hij klonk nog een tikkeltje furieuzer. In 1978 maakte bracht hij Alabama Feeling uit. Dat is altijd zijn referentieopname gebleven. Niet dat hij nadien stilzat, op YouTube zijn verschillende sessies te vinden.

Doyle's spel lijkt altijd een aanslag op de goede smaak, maar hij blaast je als luisteraar omver, en niet alleen bij de eerste beluistering. Hedendaagse undergroundhelden als Mats Gustafsson drukken zijn voetsporen.

Arthur Doyle Plus 4, Alabama Feeling

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234