Vrijdag 19/07/2019

Vuilniscrisis

Afrikaanse migranten maken zich in Rome geliefd als straatvegers

Toeristen lopen langs een uitpuilende vuilnisbak aan de Boog van Constantijn. Beeld REUTERS

In Rome duiken Afrikaanse migranten op als vrijwillige straatvegers. Het is een sympathieke manier om aan geld te komen. En ze helpen zo ook nog mee aan de bestrijding van de vuilniscrisis die de hoofdstad teistert.

Godwin (31) leunt op een afgesleten bezem. Met heel andere dromen in zijn hoofd vertrok hij twee jaar geleden uit de Ghanese hoofdstad Accra richting Libië. Hij wilde snel geld verdienen om vervolgens terug te keren naar zijn familie. Maar het liep anders, namelijk via de rubberboot van een mensensmokkelaar, een reddingsschip van Save the Children en een asielzoekerscentrum in Rome, waar hij deze bezem op de kop tikte.

"Het is nu 12 uur en ik heb, even kijken, ja, iets van 20 euro. Je krijgt meestal muntjes van 50 cent en 20 cent, zie je?" Hij laat de lege yoghurtbeker zien die dienst doet als kassa. Een halve dag bedelen levert rond de 10 euro op, zegt hij. Een halve dag bezemen al snel drie keer zoveel. "Maar het gaat ook om de eer, hè? Ik ben een jonge vent met een sterk lijf. Zie je? Daarom vertik ik het om te bedelen. Ik kan gewoon werken voor mijn geld."

Godwin is een van de naar schatting tweehonderd migranten in Rome die hun geld bij elkaar bezemen omdat ze liever niet bedelen. Dat begon in januari toen de 45-jarige Matteo Pennacchi, eigenaar van een reisbureau, aan de praat raakte met een Nigeriaan die altijd rondhing bij de groenteboer beneden zijn woning. Hij nodigde hem uit voor een bord pasta en samen zagen ze die avond, in een klein keukentje in een buitenwijk van Rome, de twee grootste problemen van de hoofdstad samenkomen: de migratiecrisis en het vuilnisprobleem.

Briefje

"Ik leende hem een bezem en hielp met het schrijven van een briefje", zegt Pennacchi. 'Dames en heren', stond daarop. 'Ik wil op een eerlijke manier integreren in uw stad, het liefst zonder te bedelen en daarom help ik vanaf vandaag, op vrijwillige basis, met het schoonmaken van uw straten. Als u wilt, kunt u mij een fooi geven, maar ook vuilniszakken, oude bezems of andere schoonmaakmiddelen zijn welkom. Dankuwel."

Het is dezelfde tekst die Romeinen een half jaar later vrijwel dagelijks zien opduiken, standaard vergezeld door veelal Afrikaanse migranten die vanaf 7 uur 's ochtends, wanneer de eerste Romeinen richting hun auto's en scooters lopen, de stoepen schoonmaken in ruil voor wat kleingeld.

Vuilnis aan het Pantheon. Beeld AFP

Ook Godwin gebruikt de tekst van Pennacchi. "Ik kwam een maand geleden aan", zegt hij. "Op 26 mei. Toen ze ons verdeelden, was ik eerst blij dat ik naar Rome mocht. Vrienden moesten naar kleine dorpjes die niemand kende en waar niemand woont. Die vinden nooit werk, dacht ik. Maar nu vermoed ik dat zij het beter hebben. Rome is veel te groot. En we zijn met veel te veel. Er is geen kans op eerlijk werk en jongens die hier al langer zitten, zeggen dat het alleen maar erger wordt."

De continue instroom van migranten begint een steeds groter probleem te worden in Italië. Woensdag zei ex-premier Matteo Renzi dat het gaat om "aantallen die wij niet meer aankunnen". De burgemeester van Rome riep eerder deze maand zelfs op tot een stop van de "continue instroom van buitenlanders" naar haar stad.

Everzwijnen

Gelukkig voor mannen als Godwin valt die wrevel over de migratiecrisis vooralsnog in het niet bij de frustratie over die andere crisis die de hoofdstad teistert: de vuilniscrisis. Een probleem dat, volgens veel Romeinen, een oudtestamentische omvang begint aan te nemen, want het gemeentelijk afvalbedrijf kan nog niet de helft verwerken van de 2.600 ton afval die Rome dagelijks produceert.

Dankzij het rondslingerende afval kampt de stad, naast een ratten-, meeuwen-, kakkerlakken- en bijenprobleem, sinds kort ook officieel met een everzwijnenplaag. De beesten komen af op de indrukwekkende stapels vuilniszakken die verspreid liggen in vrijwel iedere buitenwijk. Onlangs overleed zelfs een scooterrijder nadat hij in aanrijding was gekomen met een tussen het afval rondscharrelend wild zwijn.

"En zo gebeurt het dat in de stad waar de werknemers niet werken, de werklozen zich organiseren", typeerde de Italiaanse krant La Repubblica het initiatief van de migranten. Bijvoorbeeld de Nigeriaan Osara (21), die vorige maand besloot zijn lot in eigen handen te nemen. Of beter: hij nam een bezempje mee naar de Via dei Colli Portuense en begon te vegen. Vandaag doet hij het noordelijkste deel van die straat, morgen maakt hij het stuk daarachter schoon, om volgende week weer van voor af aan te beginnen.

"Met de jongens in ons opvangcentrum hebben we de straten een beetje verdeeld. Zo kunnen we allemaal wat verdienen", legt hij zijn werkgebied uit. Osara onderscheidt zich bovendien van de concurrentie door, naast te vegen, ook onkruid te wieden, bloemperkjes te snoeien en, waar nodig, graffiti te verwijderen.

Er komt een vrouw aangelopen. "Heb je honger?", vraagt ze terwijl ze een stuk brood met groene olijven uit haar supermarkttasje pakt. Osara knikt.

"Kijk, hierom hou ik van Rome", zegt hij even later. "Rome heeft mij opgenomen toen ik het moeilijk had. Rome geeft mij eten als ik honger heb. Rome is mijn nieuwe thuis. Ook daarom veeg ik, hè? Jij houdt je eigen huis toch ook netjes schoon?"

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden