Vrijdag 23/10/2020

Aerobicsleraar wordt asielzoeker

Acteur, danser, aerobicsleraar, clown. Palestijn, Amerikaan en Brusselaar. Het lijkt erop dat Tarek Halaby nog elk jaar een nieuw aspect van zijn boeiende zelf leert kennen. Maar of hij nu het feest in gang schopt bij The Knife of in de huid van een vluchteling kruipt voor Problemski Hotel, de film: voor hem is het allemaal 'gewoon' performen.

De ene dag staat hij met The Knife voor duizenden euforische muziekliefhebbers op festivalweides, de volgende dag vertolkt hij de hoofdrol in de verfilming van Problemski Hotel van Dimitri Verhulst. Ondertussen werkt hij aan een nieuwe dansvoorstelling met Anne Teresa De Keersmaeker, hangt hij de clown uit in de Zwitserse theaterproductie Hans Was Heiri én speelt hij de hele zomer lang een aerobicsleraar in de kitscherige Festival Express-filmpjes van tv-zender Acht: voor een buitenstaander lijkt het een krankzinnige combinatie van wel zéér uiteenlopende jobs, maar het hele leven van Tarek Halaby - u zult die naam het komende jaar vaker horen - bestaat nu eenmaal uit een lange lijst van niet-alledaagse combinaties.

Halaby (°1980) is de zoon uit een gemengd Palestijns-Amerikaans huwelijk. Hij werd geboren in Saoedi-Arabië en bracht zijn tienertijd door in Amerika. Tien jaar geleden verkaste hij opnieuw, dit keer naar Brussel, om te studeren aan de P.A.R.T.S.-school van Anne Teresa De Keersmaeker. Hij woont nog altijd in onze hoofdstad.

Geen wonder dus dat zijn eerste stukken vaak rond de worsteling met zijn identiteit draaiden. Al hoeft daarover ondertussen niet veel meer geworsteld te worden: "Ik vind het nu oké dat je niet altijd duidelijke keuzes móét maken: mensen zijn complexe wezens, die van alles tegelijk kunnen zijn," zegt hij. "Voor de wedstrijd USA-België was iedereen me aan het jennen: 'We gaan jullie Amerikanen in de pan hakken!' Maar eerlijk: voor mij maakte het écht niet uit of België of Amerika won: ik was in beide gevallen oprecht even blij geweest."

Al heeft hij op één punt ondertussen wél een duidelijke keuze gemaakt: "Na tien jaar Brussel is dit ondertussen 'thuis' voor me geworden."

Toeren met een popgroep, dansvoorstellingen spelen, in een film acteren, televisie maken... Is Tarek Halaby een chaoot zonder carrièreplan?

"Neen, voor mij komt het eigenlijk allemaal op hetzelfde neer: het is performen, hé. Al zie ik mezelf toch nog altijd vooral als een danser: dát blijft mijn basis, dáár ben ik in opgeleid, dáár heb ik ervaring in en daar is uiteindelijk alles uit gegroeid. Die stand-upachtige dingen zijn bijvoorbeeld ontstaan omdat ik als danser zelf een voorstelling wilde maken. Ik slaagde er niet in en ben dan maar iets anders gaan doen."

Maar hoe komt iemand die in België met hedendaagse dans bezig is bij een popgroep als The Knife terecht?

"Goede vraag: ik weet dat zelf eigenlijk ook niet zo goed. (lacht) Ze zochten iemand om hun show te openen, iemand die het publiek kon laten bewegen en fysiek kon laten deelnemen aan het geheel. Toevallig kende ik de meeste van de dansers die ze meenamen: één van hen heeft me bij de groep aangeraden. Oorspronkelijk hadden ze me alleen voor de show hier in Brussel geboekt, omdat ze van plan waren overal iemand anders te vragen. Maar uiteindelijk bleven ze me maar vragen, en ben ik zowat de hele wereldtournee bij hen gebleven."

Je stond op het podium als een soort aerobicsleraar die op zijn eentje hele weides vol festivalgangers mee op sleeptouw moest nemen. Hoe raar was dat voor iemand die het gewoon is om voor een klein theaterpubliek te spelen?

"De klik voor mij kwam meteen bij het eerste optreden: omdat ik zó gefocust was op wat ik allemaal moest zeggen en doen, had ik geen tijd om te denken aan het feit dat ik voor duizenden mensen moest optreden. Als ik daar toen wel had aan gedacht, was het vast helemaal foutgelopen. Maar nadat het de eerste keer gewerkt had, voelde het perfect oké om voor duizenden mensen te performen."

En die aerobics was meer dan een grap?

"Absoluut, er zat een doel achter: de band wou van de show een fysieke ervaring maken, engagement losweken bij het publiek. Het idee kwam eigenlijk van Miguel Gutierrez, een choreograaf uit New York met wie ik voordien al gewerkt had. Hij heeft DEEP Aerobics ontworpen, waarbij DEEP staat voor Death Electric Emo Protest: avondvullende voorstellingen waaraan het publiek zélf deelneemt. Het is natuurlijk geen echte aerobics, maar gewoon een trucje om mensen aan het bewegen te krijgen, om ze hun complexen over hun lijf aan de kant te laten schuiven, en om hen te tonen dat ze niet bang hoeven te zijn om in het zicht van anderen onnozel te durven doen."

Maar bij een optreden van The Knife komt het publiek niet per se om zelf mee te doen met een man die op het podium aerobics staat te doen: dat publiek wil een show zien, neem ik aan.

"Ja. Ofwel waren toeschouwers compleet pissed off, ofwel vonden ze het geweldig. Niet iederéén deed mee, en op sommige plaatsen begrepen ze gewoon niet wat ik stond te zeggen, omdat ik de show in het Engels deed. Maar ik vond het toch ongelooflijk om te zien hoe veruit de meeste mensen wél bereid waren mee te gaan in wat we deden: echt indrukwekkend om te zien hoe duizenden mensen gecoördineerd samen bewegen, hoor. Ik persoonlijk had vooraf alleszins veel meer weerstand verwacht, maar ik heb tijdens de hele tournee maar één keer iets naar m'n hoofd gegooid gekregen. En dat was dan nog een appel. Die ik bovendien tijdig kon wegslaan." (lacht)

Ook in de Festival Express-filmpjes die je voor Acht maakte, geef je aerobics-les. Ben jij een aerobicsfreak?

"Néén. (lacht) Mijn enige band met aerobics is dat ik opgegroeid ben in de eighties, en dat ik als kind in de living met mijn moeder meedeed als zij haar video's opzette, maar daar stopt het. Je kunt dus gerust zijn: ik ben niet van plan aerobics-programma's te gaan presenteren op tv of zo. De mensen van Acht hadden die show met The Knife gezien, en zijn zo op het idee gekomen."

En nu ga je weer meespelen in Problemski Hotel: de verfilming van het boek van Dimitri Verhulst, door Manu Riche.

"Dat niet alleen: ik ben tegelijkertijd met Anne Teresa De Keersmaeker een nieuwe creatie aan het voorbereiden die eind januari in première moet gaan in het Kaaitheater. Het wordt een groot project met elf dansers, een combinatie van dans en livemuziek, omdat zowat alle dansers op de één of andere manier ook muzikaal zijn: we gaan dus zelf de muziek maken tijdens het dansen, aangevuld met muziek van Brian Eno.

Maar wat de film betreft: de repetities zijn volop bezig en in september beginnen we te draaien. Problemski Hotel speelt zich af in een asielcentrum in Brussel, en ik speel de hoofdrol: een vluchteling van wie niemand weet waar hij vandaan komt, en die ze niet kunnen terugsturen omdat hij geen papieren heeft. Omdat hij al zo lang in het centrum zit, is hij er een deel van het meubilair geworden. 't Is een nogal ambigu personage, maar dat maakt het net interessant, vind ik. En het onderwerp ligt mij nauw aan het hart, omdat de familie van mijn vader in 1948 ook gevlucht is, van Palestina naar Jordanië."

Je eerste eigen stukken gingen over identiteit, over de vraag wie je was: ook daar zie ik een duidelijke link met de film.

"Ja, dat klopt. Ten eerste ben ik een mix: half-Palestijns, half-Amerikaans. Maar het had ook te maken met het feit dat ik toen voor het eerst zelf performances creëerde: dat was nieuw voor mij, en ik moest uitzoeken hoe dat werkte. Bovendien stelde ik mezelf toen ook nog in vraag als danser: wou ik dat wel doen?

En daarbovenop kwam nog eens dat ik niet wist waar ik mezelf moest plaatsen in de hele Palestijnse kwestie. Als Palestijn in Amerika leven, was absoluut niet makkelijk, want Amerika heeft een érg pro-Israëlische, zionistische kijk op de zaak. Het is ondertussen wat veranderd, maar toen ik er nog woonde, kon je er gewoon niet over praten: Palestijnen werden er sowieso gezien als terroristen, the bad guys, the dark guys... Maar toen ik naar België kwam, werd ik opeens gevráágd om over de toestand in Palestina te komen spreken, om er optredens over te maken in theaters: dat was een echte revelatie voor mij. Als ik niet uit Amerika was weggegaan, had ik nooit over dat probleem kunnen praten, weet ik nu wel zeker."

Manu Riche is een erg gewaardeerd documentairemaker dankzij onder andere Hoge Bomen en Striptease. Maar Problemski Hotel is zijn eerste speelfilm.

"Hij heeft me gezegd dat hij de film wil maken op de manier waarop hij zijn documentaires maakt: fictie in documentairestijl, dus. Misschien daarom ook dat hij voor de hoofdrol een ongetrainde acteur gekozen heeft. Manu maakte meteen een erg down to earth-indruk op me, wat een geruststelling was. Hij heeft een open en losse aanpak, maar tegelijk weet hij wél verdomd goed waar hij naartoe wil."

Kende je zijn werk?

"Ik heb één documentaire van hem gezien, maar op het vlak van film en muziek ben ik eigenlijk een totale airhead: ik ken er niet veel van. Wel grappig dat ik als performer opeens die werelden binnengesleurd word.

Film maken is echt een vreemde en nieuwe ervaring voor mij, want in het theater moet je echt je gevoelens projecteren naar het publiek. Film is compleet het tegenovergestelde: je staat er in een kleine ruimte met een grote camera op je gezicht gericht, je moet er dus net alles verkleinen. Ik ben dan ook nerveus voor de opnames, maar tegelijk is het allemaal opwindend: ik weet helemaal niet waar ik aan begin, en de kans bestaat dat ik mezelf helemaal voor aap ga zetten. Ik heb Manu dan ook al gezegd dat hij me zal moeten coachen, en me veel aanwijzingen zal moeten geven. Maar hij blijft me maar geruststellen en 'ach, dat komt wel in orde' zeggen. (lacht)

In dat opzicht zijn die filmpjes voor Acht een heel goede leerschool geweest: dansen is vaak maandenlang voorbereiden en repeteren, en aan elk detail blijven schaven en perfectioneren totdat alles goed zit. Bij film is de voorbereiding veel korter: het is jezelf durven smijten, en meteen in een rol kunnen stappen van zodra iemand 'actie!' roept en de camera's beginnen te lopen."

Maar het boek van Dimitri Verhulst heb je wel gelezen?

"Ik zit me al heel lang af te vragen of ik het nu wel of vooral níét moet lezen. Moet ik weten hoe dat personage in het boek is, of laat ik me beter niet beïnvloeden? Ik ben er nog niet uit. Het grappige is dat ik zowel aan Manu als aan de scenarist gevraagd heb wat zij ervan vonden: boek lezen of niet? De ene antwoordde 'ja', de andere 'neen'. Tja, echt véél had ik daar dus ook niet aan."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234