Maandag 03/08/2020

Advies bevestigt kritiek op waalse exportlicentie

700 kogels per jaar per vuurwapen is meer dan het tiendubbele van wat VS-leger gebruikt in vredestijd

'Levering munitiefabriek aan Tanzania schaadt imago België'

Brussel

Eigen berichtgeving

Georges Timmerman

De geplande levering van een munitiefabriek aan Tanzania kan zeer negatieve gevolgen hebben, want de kans is groot dat de miljoenen kogels voor kalasjnikovs die er gemaakt zullen worden hun weg vinden naar oorlogsgebieden rond de Grote Meren. Tot die conclusie komt het onderzoekscentrum International Peace Information Service (Ipis), dat in opdracht van buitenlandminister Karel De Gucht (VLD) een rapport opstelde over wapentrafieken in Centraal-Afrika en de gevolgen daarvan voor het Belgisch buitenlands beleid.

Begin dit jaar ondertekende de Waalse minister van Buitenlandse Betrekkingen Marie-Dominique Simonet (cdH) een exportlicentie voor de levering aan Tanzania van munitiemachines van het Waalse bedrijf New Lachaussée, een onderdeel van de groep van de Katangees-Belgische zakenman George Forrest. Dat zorgde voor controverse in de Waalse regering en tussen de regionale overheid en de federale regering. De Gucht liet verstaan dat hij de levering geen goed idee vond, maar de bevoegdheid over exportvergunningen voor wapentuig zit niet meer op federaal maar op regionaal niveau. De Gucht bestelde wel een advies bij Ipis, een organisatie met een grote expertise inzake wapenhandel in Afrika.

"Gezien het dossier een levering van productiecapaciteit van munitie betreft en niet de levering van afgewerkte producten is extra voorzichtigheid aangewezen", schrijft Ipis. Het rapport wijst erop dat de voorziene productiecapaciteit in de Mzinga-fabriek in Morogoro "ruimschoots de noden van het Tanzaniaanse overheidsapparaat overtreft". De machines van New Lachaussée zouden in staat zijn om zeven miljoen kogels per jaar te produceren. Bij een normale levensduur van de machines (dertig jaar) betekent dat 200 miljoen kogels. Tanzania beweert dat die productie bestemd is voor binnenlands gebruik, maar Ipis betwijfelt dat sterk. "Zevenhonderd kogels per jaar per vuurwapen is meer dan het tiendubbele van wat de legers van de VS en België gebruiken in vredestijd."

De Zuid-Afrikaanse defensie-expert Jakkie Potgieter, die werkt voor de Tanzaniaanse overheid en de Europese Commissie, noemt de levering "volstrekt onverantwoord". Er is in Tanzania geen orgaan dat de defensie-industrie of de wapenhandel controleert en er zijn geen bepalingen voor het merken en traceren van munitie. De Ipis-onderzoekers ontdekten voorts een document waaruit blijkt dat de Mzinga-fabriek haar producten wil afzetten in buurlanden als Kenia, Oeganda, Zambia, Rwanda, Burundi, Kongo en Mozambique.

Daarom stelt Ipis dat de levering door New Lachaussée of anderen "nu niet opportuun" is. "Het imago van België is niet gebaat bij dubbele signalen. Enerzijds een discours hanteren dat vrede in de regio bepleit en anderzijds een capaciteit aanleveren die munitie-overschotten kan genereren die op hun beurt inefficiënt beheerd worden getuigt niet van een coherent beleid", besluit het rapport.

De Waalse regering beslist normaal gezien overmorgen definitief over de exportlicentie, die eerder geschorst werd. Minister-president Van Cauwenberghe liet al verstaan dat 'werk' een doorslaggevende factor is in de beslissing en dat het goed mogelijk is dat de licentie er toch komt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234